election – Network Media Group

ပင်မစာမျက်နှာ
သတင်း
ဓါတ်ပုံများ
ဗွီဒီယို
ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်
English News
NMG အကြောင်း
Contact

Home
Tag Archive

Tag: election

ထိုင်းရွေးကောက်ပွဲအတွက် စနေ တနင်္ဂနွေ နှစ်ပတ် အရက်ပိတ်မည် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၃၀ ရက်။ ထိုင်းနိုင်ငံသို့ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ရောက်ရှိနေသူများအနေဖြင့် လာမည့်ရက်သတ္တပတ်များ အတွင်း အရက်သေစာ ရောင်းချ သောက်စားမှုနှင့် ပတ်သက်၍ အထူးသတိပြုရမည့် တားမြစ်ချက်အချို့ ရှိနေပါသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် (EC) သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲကြီးကို စနစ်တကျရှိစေရန်နှင့် တရားမျှတမှုရှိစေရန် ရည်ရွယ်၍ တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် အရက်သေစာ ရောင်းချခွင့်နှင့် တည်ခင်းဧည့်ခံခွင့်များကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပိတ်ပင်တားမြစ်သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ အဆိုပါ တားမြစ်ချက်သည် ဖျော်ဖြေရေးဇုန်များနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်း နယ်မြေများအပါအဝင် မည်သည့်ဒေသကိုမျှ ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးမည်မဟုတ်ဘဲ တစ်နိုင်ငံလုံးတွင် တပြေးညီကျင့်သုံးမည်ဖြစ်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံသားများသာမက နိုင်ငံခြားသားခရီးသွားများပါ ဤဥပဒေကို မပျက်မကွက် လိုက်နာကြရန် လိုအပ်ပါသည်။ အရက်သေစာ ရောင်းချခွင့်ကို ကြိုတင်မဲပေးမည့်ရက်နှင့် အမှန်တကယ် မဲပေးမည့်ရက်ဟူ၍ ကာလနှစ်ခုခွဲကာ အောက်ပါအတိုင်း ပိတ်ပင်သွားမည်ဖြစ်သည် - ၁။ ကြိုတင်မဲပေးမည့်ကာလ: ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက် (စနေနေ့) ညနေ ၆:၀၀ နာရီမှ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက် (တနင်္ဂနွေနေ့) ညနေ ၆:၀၀ နာရီအထိ။ ၂။ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲနေ့ကာလ: ဖေဖော်ဝါရီလ ၇ ရက် (စနေနေ့) ညနေ ၆:၀၀ နာရီမှ ဖေဖော်ဝါရီလ ၈ ရက် (တနင်္ဂနွေနေ့) ညနေ ၆:၀၀ နာရီအထိ။ လိုက်နာရမည့် စည်းကမ်းချက်များနှင့် ပြစ်ဒဏ်များ · အဆိုပါကာလအတွင်း ဖျော်ဖြေရေးဘား (Bars) များနှင့် ကလပ်များအားလုံးကို ပိတ်ထားရမည်ဖြစ်သည်။ · စားသောက်ဆိုင်များနှင့် အားကစားဘား (Sports bars) များ ဖွင့်လှစ်နိုင်သော်လည်း အရက်သေစာ လုံးဝရောင်းချခွင့် သို့မဟုတ် တည်ခင်းဧည့်ခံခွင့် မရှိပါ။ · 7-Eleven ကဲ့သို့သော ကွန်ဗန်းနီးယန်းစတိုးများနှင့် လက်လီအရောင်းဆိုင်များတွင်လည်း အရက်ဝယ်ယူ၍ရမည် မဟုတ်ပါ။ ဤတားမြစ်ချက်ကို ဖောက်ဖျက်ကျူးလွန်ပါက ထောင်ဒဏ် (၆) လထက်မပိုသော ပြစ်ဒဏ်၊ ဘတ်ငွေ (၁၀,၀၀၀) ထက်မပိုသော ငွေဒဏ် သို့မဟုတ် ပြစ်ဒဏ်နှစ်ရပ်လုံး တပေါင်းတည်း ချမှတ်ခြင်း ခံရနိုင်ကြောင်း ထိုင်းအာဏာပိုင်များက အသိပေးနှိုးဆော်ထားပါသည်။

ထိုင်းရွေးကောက်ပွဲအတွက် စနေ တနင်္ဂနွေ နှစ်ပတ် အရက်ပိတ်မည်

မဲရုံဝန်ထမ်းများ တတိယပိုင်းတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန် ထိတ်လန့်နေ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၁၅ ရက်။ စစ်ကော်မရှင်၏ ရွေးကောက်ပွဲ ဒုတိယပိုင်းအတွင်း မဲရုံများနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးရုံးများ တိုက်ခိုက်ခံရပြီး ခရိုင်အရာရှိ အပါအဝင် ဝန်ထမ်းအချို့ သေဆုံးခဲ့သဖြင့် ကျန်ရှိသည့် အပိုင်း (၃) အတွက် ဝန်ထမ်းထုအတွင်း ထိတ်လန့်မှုများ မြင့်တက်နေသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့က ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ရွေးကောက်ပွဲ ဒုတိယပိုင်းတွင် လုံခြုံရေး အာမခံချက် မရှိသည့်ကြားမှ မဲရုံများ ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ပဲခူး၊ မကွေး၊ စစ်ကိုင်း၊ မွန်နှင့် တနင်္သာရီတိုင်းအတွင်းရှိ မြို့နယ် ၁၀ ခုထက် မနည်းတွင် ဒရုန်းဖြင့် ဗုံးကြဲခြင်း၊ ရှော့တိုက်ဒုံးဖြင့် ပစ်ခတ်ခြင်းနှင့် မြေပြင်ထိတွေ့တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ပဲခူးတိုင်း၊ ထန်းတပင်မြို့နယ်တွင် မဲရေတွက်ရန် ပြင်ဆင်နေသည့် ထွေအုပ်ရုံးအတွင်းသို့ ဒရုန်းဖြင့် ဗုံးသီးချ တိုက်ခိုက်ခံရမှုကြောင့် ခရိုင်ထွေအုပ်ရုံးမှ လက်ထောက်ညွှန်ကြားရေးမှူးတစ်ဦး နေရာမှာတင် သေဆုံးခဲ့ ပြီး အခြားဝန်ထမ်းအချို့လည်း အပြင်းအထန် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ ယင်းဖြစ်စဉ်ကြောင့် ထန်းတပင်မြို့နယ်၏ မဲပေးမှုများကို ရပ်ဆိုင်းကာ မဲရုံများ ပိတ်ပစ်ခဲ့ရသည်အထိ အခြေ အနေ ဆိုးရွားခဲ့သည်။ မဲရုံအတွင်း ဗုံးကျပြီး အဆင့်မြင့်အရာရှိများ သေဆုံးလာသည့်အပေါ် ဝန်ထမ်း အသိုင်း အဝိုင်းနှင့် နီးစပ်သူတစ်ဦးက ယခုကဲ့သို့ ပြောပြသည်။ “အစကတော့ မဲစာရင်းလုပ်ရုံပဲဆိုပြီး ဖိအားပေးလို့ ဝန်ထမ်းတွေခမျာ လုပ်ခဲ့ကြရတာ။ အခုတော့ မဲရုံထဲအထိ ဗုံးကျနေပြီဆိုတော့ ဘယ်သူမှ အသက်နဲ့လဲပြီး တာဝန်မယူရဲကြတော့ဘူး။ လုံခြုံရေး အထပ်ထပ် ချပေးမယ်ဆို တာကလည်း စာအုပ်ထဲမှာပဲ ရှိတာ၊ မြေပြင်မှာတော့ ဝန်ထမ်းတွေမှာ ကိုယ့်အသက်ကိုယ် မနည်းလုနေရတဲ့ အခြေအနေဖြစ်နေပြီ။” လက်ရှိတွင် လာမည့် ဇန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်မည့် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၃) အတွက် စစ်ကော်မရှင် က ပြင်ဆင်နေသော်လည်း ဝန်ထမ်းအများအပြားမှာ တာဝန်မှ ကင်းလွတ်ခွင့်ရရန် ဆေးခွင့်တင်ခြင်း၊ အကြောင်း အမျိုးမျိုးပြ၍ ရှောင်တိမ်းခြင်းများ ပြုလုပ်နေကြသည်။ အချို့ဝန်ထမ်းများမှာ အလုပ်မှ နုတ်ထွက်ပြီး နယ်စပ်ဒေသများသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရန်အထိ ပြင်ဆင်နေကြ ကြောင်း ဆိုသည်။ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းများဘက်ကမူ စစ်ကော်မရှင်သည် ပြည်သူကို ခြိမ်းခြောက်၍ အတင်းအကျပ် မဲထည့် ခိုင်းနေသည့်အပြင် ဝန်ထမ်းများကိုလည်း အသက်ဘေးတွင်းသို့ တွန်းပို့နေခြင်းကြောင့် ယခုကဲ့သို့ ဟန့်တား တိုက်ခိုက်ရခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။ စစ်ကော်မရှင်ဘက်ကမူ တာဝန်ပျက်ကွက်သည့် ဝန်ထမ်းများကို ထိရောက်စွာ အရေးယူမည်ဟု ထပ်မံ ဖိအား ပေးထားသော်လည်း မြေပြင်စစ်ရေး အခြေအနေများမှာ ပိုမိုပြင်းထန်လာနေသည်။ အပိုင်း (၃) တွင် စစ်ရေးပြင်းထန်သည့် ဒေသများ ပိုမိုပါဝင်လာနိုင်သည့် အတွက် ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ငန်းစဉ်သည် ဝန်ထမ်းများနှင့် စစ်ကော်မရှင်အကြား အကျပ်ရိုက်စရာ ကိစ္စရပ်တစ်ခု ဖြစ်လာနေကြောင်း စစ်ရေးနှင့် နိုင်ငံရေး လေ့လာသူများက သုံးသပ်နေကြသည်။ ဓါတ်ပုံ - MOI

မဲရုံဝန်ထမ်းများ တတိယပိုင်းတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ရန် ထိတ်လန့်နေ

တနင်္သာရီ မြို့နယ်အချို့တွင် ပြိုင်ဘက်မရှိသဖြင့် USDP အနိုင်ရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၁၃ ရက်။ စစ်ကော်မရှင်က ကျင်းပနေသော ရွေးကောက်ပွဲများတွင် တနင်္သာရီတိုင်း မြို့နယ် အချို့တွင် ပြိုင်ဘက်မရှိသဖြင့် ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး ပါတီ (USDP)မှ ကိုယ်စားလှယ်များက အနိုင်ရနေကြသည်။ လာမည့် ဇန်နဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်မည့် ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း (၃) တွင် ပါဝင်သည့် လောင်းလုံးမြို့နယ် နှင့် ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက်တွင် ကျင်းပခဲ့သော အပိုင်း (၂) မှ ရေဖြူမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် နေရာများအတွက် ပြိုင်ဘက်မရှိသဖြင့် ယှဉ်ပြိုင်ရန်မလိုဘဲ အနိုင်ရရှိထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းအပြင် အပိုင်း (၂) တွင် ပါဝင်သော သရက်ချောင်းနှင့် ရေဖြူမြို့နယ်တို့၏ တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် နေရာ များတွင်လည်း USDP ပါတီမှ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းနှစ်ဦးမှာ ပြိုင်ဘက်မရှိ အလိုအလျောက် အနိုင်ရရှိနေ သည်ဟု ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက အတည်ပြုသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်က ကျင်းပခဲ့သော ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း (၁) တွင်လည်း ထားဝယ်၊ မြိတ်၊ ဘုတ်ပြင်းနှင့် ကော့သောင်းမြို့နယ်များရှိ ပြည်သူ့လွှတ်တော်နေရာ ၄ နေရာစလုံးကို USDP ပါတီကပင် အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ တနင်္သာရီတိုင်း ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း (၁) အပြီးတွင် USDP ပါတီသည် ပြည်သူ့လွှတ်တော်အတွက် ၆ ဦးနှင့် တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် အတွက် ၅ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၁၁ ဦးအထိ အနိုင်ရရှိထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ အနိုင်ရရှိမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ UEC မှ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက “ပြည်သူ့လွှတ်တော်အတွက် ကြံ့ခိုင်ရေး ပါတီက အနိုင်ရတဲ့သူတွေက ထားဝယ်မြို့နယ်မှာ ဒေါက်တာ ကျော်ကျော်ဌေး၊ မြိတ်မြို့နယ်မှာ ဦးလင်းအောင်၊ ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်မှာ ဦးအောင်လင်းလှိုင် နဲ့ ကော့သောင်းမြို့နယ်က ဦးကျော်သူတို့ပါပဲ၊ တိုင်းဒေသကြီး လွှတ် တော်အတွက် ဦးကိုကိုကြီးဦးဆောင်တဲ့ မြိတ်မြို့နယ် ပြည်သူ့ပါတီမှ ဦးခိုင်ဦးက တစ်နေရာ အနိုင်ရထားတယ်” ဟု ပြောသည်။ ယှဉ်ပြိုင်ရန် မလိုဘဲ အနိုင်ရရှိနေသည့် USDP ပါတီမှ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များမှာ လောင်းလုံး မြို့နယ်မှ ဦးတင့်လွင်နှင့် ရေဖြူမြို့နယ်မှ ဦးမင်းနိုင်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်တွင်မူ လက်ရှိ စစ်ကော်မရှင်၏ ဝန်ကြီးချုပ် ဦးမြတ်ကိုက ထားဝယ်မြို့နယ်မှ အနိုင် ရရှိခဲ့ပြီး၊ ကော့သောင်းမြို့နယ်တွင် ဒေါက်တာဝင်းအောင်နှင့် ဘုတ်ပြင်းမြို့နယ်မှ ဦးအောင်ကျော်ကျော်ဦးတို့က အသီးသီး အနိုင်ရရှိထားကြသည်။ သို့သော်လည်း အမျိုးသားလွှတ်တော် အတွက် အနိုင်ရရှိမှု စာရင်းကိုမူ ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် က သတင်းထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိသေးပေ။ တော်လှန်ရေး အင်အားစုများကမူ ယခုရွေးကောက်ပွဲသည် စစ်ကော်မရှင်က ၎င်းတို့၏ တရားဝင်မှုကို ပြသရန် ကြိုးပမ်းသည့် အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲသာ ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ပြိုင်ဘက်မရှိ အနိုင်ရနေခြင်းမှာလည်း စစ်ကော်မရှင်က နိုင်ငံရေးပါတီများကို ကန့်သတ်ချုပ်ချယ်မှုများ ပြုလုပ်ထားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ဝေဖန် ထောက်ပြနေကြသည်။

တနင်္သာရီ မြို့နယ်အချို့တွင် ပြိုင်ဘက်မရှိသဖြင့် USDP အနိုင်ရ

စစ်ကော်မရှင် ရွေးကောက်ပွဲမှာ တရုတ်လုပ် ရွေးကောက်ပွဲ (Made in China) သာ ဖြစ်ဟု လေ့လာသူများ ဝေဖန် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။  ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၁၂ ရက်။ စစ်ကော်မရှင်က ကျင်းပနေသည့် ရွေးကောက်ပွဲသည် မြန်မာ့အချုပ်အခြာအာဏာကို ကျော်လွန်၍ တရုတ် အကျိုးစီးပွားအတွက် ဖန်တီးသည့် ‘Made in China’ ရွေးကောက်ပွဲဟု စောင့်ကြည့်နေသူများက ဝေဖန် လိုက် သည်။ ၂၀၂၅ အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲမှာ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို လေးစားမှုမရှိဘဲ တရုတ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးနှင့် နိုင်ငံရေးအကျိုးအမြတ်များအတွက် တွန်းအားပေးဖန်တီးထားသည့် ‘Made in China’ ရွေးကောက်ပွဲသာ ဖြစ်ကြောင်း ရွေးကောက်ပွဲစောင့်ကြည့်သူများနှင့် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများက ဝေဖန်ထောက် ပြလိုက်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ သျှမ်းသံတော်ဆင့်သတင်းဌာန၏ အယ်ဒီတာချုပ် စိုင်းမိဏ်းက “တိန့်ရှီကျွန်း ပြောတဲ့ စကားကို ကြည့်ခြင်း အား ဖြင့် တရုတ်က တခြားနိုင်ငံရဲ့ ပြည်တွင်းရေးကို ဝင်ရောက်မစွတ်ဖက်ပါဘူးဆိုတဲ့ မူဝါဒကို သူတို့ကိုယ်တိုင် ကျော် လွန်ပြီး မြန်မာပြည်အပေါ် ဖိအားပေး ရွေးကောက်ပွဲလုပ်ခိုင်းတဲ့ ပုံစံဖြစ်နေတယ်။ အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်း ဆောင် ကိုယ်တိုင်က အဆင်သင့် ဖြစ်မနေဘဲနဲ့ ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ရတဲ့ သဘောလည်း ပြနေတယ်” ဟု သုံးသပ် သည်။ တရုတ်နိုင်ငံသည် ၎င်းတို့၏ One Belt One Road (BRI) ပိုးလမ်းမစီမံကိန်းနှင့် ရပ်တန့်နေသည့် မြစ်ဆုံ ရေကာ တာစီမံကိန်းများကို ပြန်လည် အသက်သွင်းနိုင်ရန်အတွက် စစ်ကော်မရှင်နှင့် ပူးပေါင်းကာ ယခု ရွေးကောက်ပွဲ ဖြစ်မြောက်ရေးကို ဖိအားပေးလုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ အာရှရေးရာ အထူးကိုယ်စားလှယ် မစ္စတာတိန့်ရှီးကျွင်းက ဤရွေးကောက်ပွဲသည် တရုတ်သမ္မတနှင့် စစ်ခေါင်းဆောင်တို့၏ သဘောတူညီမှုဖြင့် လုပ်ဆောင်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဒီဇင်ဘာလကုန်ပိုင်း က ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့မှုသည် တရုတ်၏ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှုကို ပိုမိုထင်ရှားစေခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မြစ်ဆုံစီမံကိန်းကဲ့သို့ တစ်နိုင်ငံလုံးက ကန့်ကွက်နေသည့် လုပ်ငန်းများကို အလဲအလှယ်လုပ်ကာ ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပပေးနေရခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကချင်အမျိုးသမီးအစည်းအရုံး (ထိုင်းနိုင်ငံ) KWAT မှ စည်းရုံးလှုံ့ဆော်ရေးအဖွဲ့တာဝန်ခံ ဆန်ထွယ်က ပြောသည်။ “စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲကို ကြည့်ရတာတော့ made in china ပေါ့နော်၊ တရုတ်ပြည်က ထုတ်လုပ်တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲလို့တောင် ပြောလို့ရတယ်။ ကျမတို့ရဲ့ ကချင်ဒေသ မြစ်ဆုံ Dam ကို ပြန်လုပ်ဖို့ ဖိအားပေးနေတာ တွေ၊ လူတွေလွှတ်နေတာတွေ ရှိတယ်။ ဒါတွေက အလဲအလှယ်လုပ်တဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်နေလို့ made in china election လို့ ပြောလို့ရတာပါ။” စစ်ကော်မရှင်သည် ရွေးကောက်ပွဲကို အပိုင်း ၃ ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပနေပြီး ဇန်နဝါရီ ၁၁ ရက်နေ့တွင် ဒုတိယပိုင်းကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းကမူ အသိအမှတ်ပြုရန် အလှမ်းဝေးနေဆဲဖြစ်သည်။ မြန်မာ့အမျိုးသမီးသမဂ္ဂ (BWU) မှ မူဝါဒရေးရာဦးဆောင်အဖွဲ့ဝင် တင်တင်ညိုက “ရလဒ်အနေနဲ့ ဘယ်လိုပဲ ထွက်လာထွက်လာ နိုင်ငံတကာက အသိအမှတ်ပြုသွားမဲ့ အနေအထား မရှိဘူး” ဟု ပြောသည်။ ရွေးကောက်ပွဲ စောင့်ကြည့်သူများ၏ အဆိုအရ စစ်ကော်မရှင်သည် ၎င်းတို့၏ တရားဝင်မှုအတွက် တရုတ်နိုင်ငံ ကို အားကိုးကာ နယ်မြေများနှင့် သယံဇာတများကို အဆုံးရှုံးခံ၍ ရွေးကောက်ပွဲကို ကျင်းပပေးနေရခြင်း ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ သို့သော်လည်း ဤရွေးကောက်ပွဲသည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းနိုင်မည်မဟုတ်ဘဲ ရွေးကောက်ပွဲ အလွန်ကာလတွင် စစ်ရေးပဋိပက္ခများနှင့် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ ပိုမိုပြင်းထန်လာနိုင် ကြောင်း ပညာရှင်များက သတိပေးထားသည်။ ဓါတ်ပုံ - ပုံဟောင်း

စစ်ကော်မရှင် ရွေးကောက်ပွဲမှာ တရုတ်လုပ် ရွေးကောက်ပွဲ (Made in China) သာ ဖြစ်ဟု လေ့လာသူများ ဝေဖန်

ရွေးကောက်ပွဲနေ့တွင် မကျင်းပနိုင်သည့် မြို့နယ် ၉ ခု ထပ်တိုး သတင်းနှင့်မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်။ ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပသည့် ယနေ့ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် ရွေးကောက်ပွဲ မကျင်းပနိုင်သည့် မြို့နယ် ၉ ခုကို ထပ်မံ ဖြည့်စွက်ခဲ့သည်။ စစ်ကော်မရှင် ရွေးကောက်ပွဲ မကျင်းပနိုင်သည့် မြို့နယ် ၆၅ ခုအထိ ရှိလာပြီး စံချိန်တင်နယ်မြေများ ဆုံးရှုံးနေ သည်။ စစ်ကော်မရှင်က အတင်းအကျပ် ကျင်းပရန် ကြိုးပမ်းနေသည့် ရွေးကောက်ပွဲကို ယနေ့တွင် စတင်လိုက်သော် လည်း ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပရန် နာရီပိုင်းအလိုအထိ မကျင်းပနိုင်သည့် မြို့နယ်စာရင်းကို ထပ်မံတိုးမြှင့် ကြေညာခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် မြို့နယ် ၆၅ ခုအထိ ရှိလာပြီး ရွေးကောက်ပွဲ သမိုင်းတစ်လျှောက် မကျင်းပနိုင်သည့် နယ်မြေအရေအတွက် အများဆုံးအဖြစ် စံချိန်တင်သွားခဲ့သည်။ စစ်ကော်မရှင် လက်အောက်ခံ ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် (UEC) သည် ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပရန် နာရီပိုင်းအလိုတွင် ချင်းပြည်မှ ၃ မြို့နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှ ၂ မြို့နယ်နှင့် ရခိုင်ပြည်မှ ၄ မြို့နယ်၊ စုစုပေါင်း မြို့နယ် ၉ ခုကို ရွေးကောက်ပွဲ မကျင်းပနိုင်သည့် မြို့နယ်စာရင်းထဲသို့ ထပ်မံဖြည့်စွက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယခင်က ရွေးကောက်ပွဲ မကျင်းပနိုင်ဟု ကြေညာထားသည့် မြို့နယ် ၅၆ မြို့နယ်ရှိရာမှ ယခုထပ်တိုးစာရင်းအရ မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်ပေါင်း ၃၃၀ အနက် မြို့နယ် ၆၅ ခုတွင် ရွေးကောက်ပွဲ လုံးဝကျင်းပနိုင်ခြင်း မရှိတော့ကြောင်း စစ်ကော်မရှင်က တရားဝင်ဝန်ခံလိုက်ရခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ ထပ်တိုးမြို့နယ်များမှာ ချင်းပြည်ရှိ တွန်းဇံ၊ ဖလမ်းနှင့် ထန်တလန်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းရှိ ကောလင်းနှင့် ဗန်းမောက်၊ ရခိုင်ပြည်ရှိ အမ်း၊ သံတွဲ၊ ဂွနှင့် တောင်ကုတ်မြို့နယ်တို့ ဖြစ်သည်။ မြို့နယ်အဆင့်သာမက ရပ်ကွက် နှင့် ကျေးရွာအုပ်စုအဆင့်တွင်လည်း မကျင်းပနိုင်သည့် နေရာများစွာ ရှိနေသည်။ ဒီဇင်ဘာလ ၂၇ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း (၃) တွင် မကျင်းပနိုင်သည့် ရပ်ကွက်နှင့် ကျေးရွာ အုပ်စုပေါင်း ၁,၀၆၄ ခု ရှိနေပြီး ယခင်အပိုင်း (၁) နှင့် (၂) တို့ရှိ မကျင်းပနိုင်သည့် နေရာ ၂,၉၃၁ ခုနှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်ပါက တစ်နိုင်ငံလုံးတွင် ရွေးကောက်ပွဲ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း မကျင်းပနိုင်သည့် ရပ်ကွက်၊ ကျေးရွာအုပ်စု ၄,၀၀၀ နီးပါးအထိ ရှိလာသည်။ ယခုကဲ့သို့ စစ်ကော်မရှင်က မကျင်းပနိုင်သည့် နယ်မြေစာရင်းကို နောက်ဆုံးအချိန်အထိ ထုတ်ပြန်နေရခြင်းမှာ မြေပြင်တွင် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ၏ စိုးမိုးမှုနှင့် တိုက်ပွဲများကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း ဒေသခံများက သုံးသပ်ကြသည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှ ဒေသခံတစ်ဦးက "သူတို့ ဘယ်လိုပဲ အတင်းလုပ်ချင်လုပ်၊ ကျနော်တို့ဆီမှာတော့ ဘယ်သူမှ မဲမပေးသလို သူတို့လည်း ရုံးမဖွင့်နိုင်ဘူး။ မဲစာရင်းကပ်တဲ့ရက်ကတည်းက မြို့ထဲမှာ ပေါက်ကွဲသံတွေ ကြားနေရတာ။ မနေ့ညကဆိုရင်လည်း ဗန်းမောက်ဘက်မှာ အသံတွေ ကြားနေရတယ်။ ဒီရွေးကောက်ပွဲက စာရွက်ပေါ်မှာပဲ ရှိတာပါ” ဟု မြေပြင်အခြေအနေကို ပြောပြသည်။ ထို့အပြင် ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပသည့် မြို့ကြီးများတွင်လည်း မဲရုံများအနီး ပေါက်ကွဲမှုများ ဖြစ်ပွားနေသဖြင့် ပြည်သူများမှာ စိုးရိမ်ထိတ်လန့်နေကြသည်။ ဧရာဝတီတိုင်းမှ ဝန်ထမ်းမိသားစုဝင်တစ်ဦးက "မနက်ပိုင်းကစပြီး မဲရုံတွေ ဖွင့်တယ်ဆိုပေမယ့် လမ်းပေါ်မှာ လူသူသိပ်မရှိဘူး။ စစ်တပ်နဲ့ ပျူစောထီးတွေတော့ ရှိတယ်။ မဲမပေးရင် အိမ်တွေကို ချိပ်ပိတ်မယ်၊ တော်လှန် ရေး အဖွဲ့တွေနဲ့ ပတ်သက်တယ်လို့ သတ်မှတ်မယ်ဆိုပြီး ခြိမ်းခြောက်ထားလို့သာ လူတချို့ ထွက်လာကြတာ" ဟု ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်၏ ၂၀၂၅ ရွေးကောက်ပွဲသည် နိုင်ငံတကာ၏ အသိအမှတ်ပြုမှုရရန်နှင့် နိုင်ငံရေးထွက်ပေါက်ရှာရန် ကြိုးပမ်းခြင်းဖြစ်သော်လည်း၊ မြေပြင်တွင် နယ်မြေ အများအပြား ဆုံးရှုံးနေခြင်းနှင့် ပြည်သူလူထု၏ သပိတ်မှောက် ဆန့်ကျင်မှုများကြောင့် ရွေးကောက်ပွဲမှာ တရားဝင်မှု ကင်းမဲ့နေကြောင်း နိုင်ငံရေးလေ့လာသူများ က သုံးသပ်နေကြသည်။

ရွေးကောက်ပွဲနေ့တွင် မကျင်းပနိုင်သည့် မြို့နယ် ၉ ခု ထပ်တိုး

ရွေးကောက်ပွဲမှာ စစ်တပ် အကျိုးစီးပွားသာဖြစ်ဟု KNU ဥက္ကဌ ပြော သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၂၀ ရက်။ စစ်ကော်မရှင်က ပြုလုပ်ရန် ပြင်ဆင်နေသည့် ရွေးကောက်ပွဲသည် စစ်တပ်နှင့် အပေါင်းအပါတစ်စု၏ အကျိုး စီးပွား အတွက်သာ ဖြစ်ပြီး အာဏာရှင်စနစ် ထာဝရတည်မြဲရေးကို ရည်ရွယ်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး (KNU) ဥက္ကဋ္ဌ ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်းက ပြောဆိုလိုက်သည်။ ဒီဇင်ဘာလ ၁၉ ရက်တွင် ကျရောက်သည့် ၂၇၆၅ ခုနှစ်၊ ကရင်အမျိုးသားနှစ်သစ်ကူးနေ့သို့ ပေးပို့သည့် သဝဏ်လွှာ၌ ဥက္ကဋ္ဌက ထိုသို့ ထည့်သွင်းပြောဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ စစ်အုပ်စုသည် ၎င်းတို့၏ အာဏာကို ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေအတိုင်း ဆက်လက် ထိန်းချုပ်နိုင်ရန်အတွက် အတုအယောင်ရွေးကောက်ပွဲကို နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ပြင်ဆင်နေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်းက “အခုအချိန်မှာ ဗမာစစ်အာဏာရှင်အုပ်စုဟာ သူတို့ရဲ့ အာဏာ ထာဝရ တည်တံ့ခိုင်မြဲ နိုင်ဖို့အတွက် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်နေရာမှာ အတုအယောင်ရွေးကောက်ပွဲတစ်ရပ်ကို ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံ ဥပဒေအတိုင်း ကျင်းပနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။ အဓိကရည်ရွယ်ချက်ကတော့ စစ်တပ်ဟာ ဒီနိုင်ငံ ရဲ့ နိုင်ငံရေးကို အမြဲတမ်းချုပ်ကိုင်ချယ်လှယ်ပြီး ထာဝရအာဏာတည်တံ့ခိုင်မြဲနေစေဖို့အတွက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ ထို့အပြင် ယခုရွေးကောက်ပွဲသည် စစ်ခေါင်းဆောင်များ၏ ဆွေမျိုးသားချင်းများနှင့် မိတ်ဖက်အစုအဖွဲ့များ ကြီးပွားချမ်းသာရေးအတွက် အခြေခံထားသည့် လုပ်ရပ်ဖြစ်ကြောင်းလည်း ၎င်းက ဆက်လက်ပြောဆိုသည်။ “ဒီအတုအယောင်ရွေးကောက်ပွဲမှာ သေချာပေါက် အနိုင်ရဖို့အတွက်ကို ပြင်ဆင်စီမံနေပြီး စစ်ခေါင်းဆောင် အများအပြားဟာ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ပါဝင်အရွေးခံပြီး အနိုင်ရဖို့ နည်းလမ်းမျိုးစုံသုံးနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်အာဏာရှင်အုပ်စုဟာ စစ်တပ်ထဲမှာရှိနေတဲ့ ဗမာလူမျိုးတွေနဲ့ မိတ်ဖက်ဆွေမျိုးများ အာဏာရရှိရေးနဲ့ ကြီးပွားတိုးတက်ရေးအတွက်ကို လုပ်ဆောင်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု KNU ဥက္ကဋ္ဌက ပြောသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၆၂ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းချိန်မှစ၍ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးပုံစံအမျိုးမျိုး ပြောင်းလဲခဲ့သော်လည်း မဟာ လူမျိုးကြီး ဝါဒကိုမူ စွန့်လွှတ်ခြင်းမရှိကြောင်း၊ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် ထပ်မံ အာဏာသိမ်း လိုက်ခြင်း သည် ပြည်သူများလိုလားသည့် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးကို စစ်တပ်က လုံးဝ လက်မခံနိုင်ကြောင်း ပြသလိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်ဟု KNU က သုံးသပ်သည်။ ပဒိုစောကွယ်ထူးဝင်းက “ဗမာစစ်တပ်အနေနဲ့ ဒီလိုအဓမ္မ အာဏာသိမ်းမှုဟာ လူမျိုးစုတွေနဲ့ ပြည်သူလူထုတွေ လိုလားတဲ့ ဒီနိုင်ငံကို ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စုအနေနဲ့ တည်ထောင်ဖို့ဆိုတာကို လုံးဝလက်မခံနိုင်ဘူး ဆိုတာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ဖော်ပြတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဗမာစစ်တပ်အနေနဲ့ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေက ရေးသားထားတဲ့ အခွင့်အာဏာပေးထားတဲ့အတိုင်းပဲ စစ်တပ်ကနေ ကြီးစိုးချုပ်ကိုင်လိုတဲ့ ဆန္ဒပဲ ရှိပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ KNU ၏ တော်လှန်ရေး ရည်မှန်းချက်သည် အာဏာရှင်စနစ် ပုံသဏ္ဍာန် အမျိုးမျိုးကို ဖြိုချဖျက်ဆီးပြီး တန်းတူရေးနှင့် ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ရှိသည့် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေး ဖြစ်ကြောင်း၊ ယင်းရည်မှန်းချက် အောင်မြင်ရန် နိုင်ငံရေးနည်းလမ်း တစ်ခုတည်းနှင့် မလုံလောက်ဘဲ စစ်ရေးနည်းလမ်းဖြင့် လည်း အကောင်အထည် ဖော်ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်ကြောင်း KNU ဥက္ကဋ္ဌက ပြောသည်။

ရွေးကောက်ပွဲမှာ စစ်တပ် အကျိုးစီးပွားသာဖြစ်ဟု KNU ဥက္ကဋ္ဌ ပြော

“အကြောက်တရားနဲ့ မဲပေးရတော့မယ့် စစ်ကော်မရှင်ထိန်းချုပ်မှုအောက်က ကရင်နီဒေသခံများ…” By Kantarawaddy Times ကရင်နီပြည်၊ လွိုင်ကော်မြို့ “မဲပေးခြင်းက ပြောင်းလဲမှုကို ကြုံမယ်လို့ မယုံကြည်ဘူး။ အခုတောင်မှ အရင်ခေတ်ကလိုမျိုး အာဏာရှင်စနစ်တွေကို ပြန်ခံစားနေရပြီ အကောင်ကြီးကြီး (ရာထူးကြီးသူ၊ အာဏာရှိသူ ) မြင်ရင် ကြောက်နေရတယ်။” လို့ အသက် ၂၇ နှစ်အရွယ် လွိုင်ကော်မြို့ခံ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက မဲပေးရမယ့် အခြေအနေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြောပါတယ်။ သူမကတော့ လွိုင်ကော်မြို့တွင်းမှာ ဈေးရောင်းတဲ့ အလုပ်နဲ့ အသက်မွေးဝမ်းကြောင်းပြုနေပြီး ရွေးကောက်ပွဲက နေ့စဉ်စားဝတ်နေရေးလောက် အရေးမကြီးဘူးလို့ ပြောပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကိုယ်ပေးလိုက်တဲ့ မဲတပြားကြောင့် လက်ရှိဖြစ်ပွားနေတဲ့ ပဋိပက္ခတွေကို ကျော်လွှားပေးနိုင်မယ်၊ ဒါမှမဟုတ် အမှန်တကယ်ကောင်းမွန်တဲ့ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲ တခုခု ရှိလာမယ်ဆိုတာကိုတော့ အယုံကြည်မရှိဘူးလို့ ဆက်ပြောပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမယ့်ရက် နီးကပ်လာပေမယ့် ကရင်နီဒေသခံ လူထုတွေကတော့ စစ်ကော်မရှင် ပြုလုပ်မယ့် ရွေးကောက်ပွဲကို စိတ်ဝင်စားမှု မရှိကြပါဘူး။ စစ်ကော်မရှင် လက်လှမ်းမမီတဲ့ နေရာဒေသက ပြည်သူတွေက ရွေးကောက်ပွဲကို စိတ်မဝင်စားကြပေမယ့် ၊ စစ်ကော်မရှင် ထိန်းချုပ်တဲ့ လွိုင်ကော်မြို့နေ လူထုတွေကတော့ အမျိုးမျိုးသော ဖိအားတွေကြောင့် မဖြစ်မနေ မဲ ပေးရမယ့် အခြေအနေ ဖြစ်လာပါတယ်။ လွိုင်ကော်မြို့မှာ စစ်ရဲ့အကျိုးဆက်ကြောင့် ပစ္စည်းဥစ္စာ၊ နေအိမ် အားလုံးပျက်စီးဆုံးရှုံးသွားတဲ့ သူတွေရှိပြီး သူတို့ဟာ ရရာအလုပ် လုပ်ကိုင်ရင်း အသက်ရှင်သန်နိုင်ဖို့ ရုန်းကန်ရပါတယ်။ လွိုင်ကော်မြို့ဟာ ကရင်နီပြည်ရဲ့ မြို့တော်ဖြစ်ပြီး စစ်ကော်မရှင် အုပ်ချုပ်ရေးစနစ် လည်ပတ်တဲ့ မြို့တမြို့ပါ။ မြို့တွင်းမှာတော့ မြို့အင်္ဂါရပ်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ တက္ကသိုလ်တွေ ၊ အခြေခံကျောင်းတွေ ၊ မြို့မဈေး နဲ့ အထင်ကရ လည်ပတ်စရာ နေရာတွေကို စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ ဌာနဆိုင်ရာတွေကနေ ဆောင်ရွက်နေပေမယ့်လည်း မြို့အဝင်အထွက်က စစ်ဆေးရေးဂိတ်တွေမှာ တင်းကြပ်မှု ပိုများလာတယ်လို့ မြို့ခံတွေက ပြောပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်တွေက ဖြစ်ပွားတဲ့ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် တိမ်းရှောင်သွားကြတဲ့ လူထုတွေဟာ လွိုင်ကော်မြို့တွင်းကို ပြန်လာနေထိုင်ကြသူတွေလည်း များလာပါတယ်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လမှာ စစ်ကော်မရှင် ထိန်းချုပ်ထားတဲ့နေရာတွေမှာ သူတို့ ကောက်ယူထားတဲ့စာရင်းအရ လွိုင်ကော်မြို့နယ်မှာ လူဦးရေ နှစ်သောင်းကျော် ( ၂၃၈၄၈ ) ဦး ရှိပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲအပေါ် လွိုင်ကော်မြို့ခံတွေရဲ့ သဘောထားများ စစ်ကော်မရှင် ပြုလုပ်တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ဆန္ဒမပါပဲ မဲထည့်ရမှာ စိုးရိမ်တဲ့အပြင် စစ်တပ်အုပ်ချုပ်ရေးအောက်မှာ မနေလိုတဲ့အတွက် လွိုင်ကော်မြို့ကို မပြန်သေးဘူးလို့ ဒီးမော့ဆိုအနောက်ခြမ်းမှာ စစ်ရှောင်နေတဲ့ အသက် ၃၀ အရွယ် လွိုင်ကော်မြို့ခံ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ “ပြည်သူလူထု တစ်ယောက်အနေနဲ့ ဒီရွေးကောက်ပွဲကို အယုံကြည်မရှိသလို လွိုင်ကော်ပြန်ပြီး မဲပြန်ထည့်မှာလည်း မဟုတ်ပါဘူး။” လို့ သူမက ပြောပါတယ်။ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ကြတဲ့ ပါတီတချို့က ပြီးခဲ့တဲ့ နိုဝင်ဘာလ မှာ ရွေးကောက်ပွဲ မဲဆွယ်စည်းရုံးရေးကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ကြိုးစားလုပ်ဆောင်နေကြပေမယ့် မြို့ခံအများစုဟာ ရွေးကောက်ပွဲအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှု မရှိကြဘူးလို့ မြို့ခံအမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ “သွားတဲ့သူတွေကိုတော့ ဆန်၊ဆီ ဝေတယ်။ အင်္ကျီတွေ ဝေတယ်တဲ့။ သူတို့က ရပ်ကွက်တွေရဲ့ မူကြိုကျောင်းတွေမှာ ဟောပြောပွဲလုပ်တာ လူစုလူဝေးလုပ်လို့ရတဲ့ ဖူဆယ်ဘောလုံးကွင်းတို့ အိမ်အောက်ထပ်တို့ပေါ့။ ကြံ့ဖွတ်(ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ) ကပဲ ပိုလုပ်တာ တွေ့တယ်။” လို့ သူက ပြောပါတယ်။ မဲဆွယ်စည်းရုံးရေးလုပ်တဲ့ မှတ်တမ်းပုံတွေအရ လာရောက်သူတွေက စစ်တပ်အသိုင်းအဝန်း ၊ တပ်မိသားစု ၊ ဝန်ထမ်းတချို့တွေ ဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အများဆုံး (၅၀) ဝန်းကျင်သာ ရှိတာကို တွေ့ရပါတယ်။ မဲဆွယ်ပွဲ လာရောက်သူတွေကို ဆန် ၊ ဆီ ၊ အင်္ကျီပေးဝေတာ က ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP ) နဲ့ ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ (PPP ) ဖြစ်တယ်လို့ သွားရောက်ပါဝင်ခဲ့သူတွေက ပြောပါတယ်။ မဲမထည့်သူကို စစ်ကော်မရှင်က ဘယ်လိုအရေးယူမလဲ စစ်ကော်မရှင် ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ မြို့ပေါ်မှာတော့ လက်နက်ကိုင်ခြိမ်းခြောက်ပြီး ပြည်သူလူထုတွေကို ဖိအားပေးမဲထည့်ဖို့ လုပ်ဆောင်တာ မရှိပေမယ့် တခြားနည်းလမ်းတွေနဲ့ ဖိအားပေးနေတယ်လို့ နောက်ထပ်မြို့ခံတစ်ဦးကလည်း အခုလို ပြောပါတယ်။ ”မပေးပဲတော့ မနေရဲဘူး။ ထောင်သုံးနှစ်ချမယ်လို့ ပြောနေကြတာပဲ။ ဘယ်ပါတီပေးပေး သိပ်ထူးစရာတော့ မရှိပါဘူး။” လို့ အဆိုပါ မြို့ခံတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမယ့်ရက်မှာ မဲလာမပေးပါက ရွေးကောက်ပွဲ ဟန့်တားနှောက်ယှက်တဲ့ ဥပဒေနဲ့ ဖမ်းဆီးအရေးယူမယ်လို့ ခြိမ်းခြောက်ပြောဆိုမှုတချို့လည်း ကြားနေရတယ်လို့ အဆိုပါ မြို့ခံက ဆက်ပြောပါတယ်။ ဒါကတော့ ပြည်သူတွေကြား ကောလဟာလတွေအဖြစ် ပြန့်နှံ့နေတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဖိအားပေးခြိမ်းခြောက်မှုတွေပါ။ တဖက်မှာလည်း ရွေးကောက်ပွဲ ဖြစ်မြောက်နိုင်ရေး ဟန့်တားမယ့်သူတွေ မရှိစေဖို့ ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာလအတွင်းမှာ အသက်မပြည့်သေးတဲ့ ကလေး ၃ ဦးအပါအဝင် ၅ ဦးကို စစ်မကော်ရှင်က ရွေးကောက်ပွဲကို နှောင့်ယှက်ဟန့်တားခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးရေးဥပဒေပုဒ်မ ၂၃ ( က ) နဲ့ အမှုဖွင့်ပြီး ဖမ်းဆီးအရေးယူခဲ့ပါတယ်။ “ဖမ်းခံရတဲ့ ကောင်လေးတွေက ထောင် ၈ နှစ်ကျသွားတယ်။ ပိုက်ဆံလိုက်ရတယ် မလိုက်ရင် ပိုဆိုးနိုင်တယ်ဆိုလို့ ညစ်လိုက်တာပေါ့။ ဖမ်းခံရတဲ့သူတွေကို ဆွဲစိလိုက်တယ်။ ပိုက်ဆံလိုက်တဲ့ ကလေးကိုတော့ တပ်ထဲမပို့ဘူး ထောင်ချလိုက်တယ်။” လို့ ဖမ်းဆီးခံရသူတွေနဲ့ နီးစပ်သူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ လက်ရှိ လွိုင်ကော်မြို့တွင်းမှာ ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဥပဒေအရ အတင်းအဓမ္မ စစ်မှုထမ်းဖို့ ခေါ်ဆောင်ခံရမှာကို ကြောက်လန့်နေကြတဲ့အပြင် ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ပတ်သက်ပြီး ပြောဆိုဖို့ကို မဝံ့ရဲကြပါဘူး။ ဒါ့အပြင် အသွားအလာကို သတိထားနေရသလို အပြောအဆိုကိုလည်း ဆင်ခြင်ရတယ်လို့ လွိုင်ကော်မြို့ခံတွေက ပြောပါတယ်။ မြို့ခံမဟုတ်သူတွေဆီက မဲ ရဖို့ စစ်ကော်မရှင် ဘယ်လိုလုပ်နေသလဲ။ လက်ရှိမှာတော့ လွိုင်ကော်မြို့တွင်းမှာ မြို့ခံအပြင် တခြားမြို့နယ်တွေကနေ လာရောက်တိမ်းရှောင် ကြသူတွေကိုလည်း မဲပေးရမယ့် စာရင်းထဲ ထည့်သွင်းထားပါတယ်။ ဖားဆောင်း ၊ ဘောလခဲ ၊ မော်ချီး ၊ ရှားတော စတဲ့ မြို့နယ်တွေကနေ လာရောက် စစ်ဘေးရှောင်ကြတဲ့ ပြည်သူတွေဆီက မဲရရှိဖို့အတွက် လွိုင်ကော်မြို့မှာ နေထိုင်ပါက ယာယီနေထိုင်ခွင့်လျှောက်ခိုင်းသလို မိမိဆန္ဒနဲ့ မဲပေးလိုကြောင်းကိုလည်း စာရင်းဖြည့်စေပြီးမှ နေထိုင်ခွင့်ရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ “ပြန်ဝင်တဲ့ သူအကုန်လုံးက သူတို့က အဆင်သင့် မဲနာမည်ပါပြီးသား။ လာတဲ့သူဆို နာမည်စာရင်းတွေ ကောက်တယ်။ မိသားစု လူဦးရေတွေ သူတို့ ကောက်တယ်။ ဓာတ်ပုံမှတ်တမ်းတွေ ယူပြီးတော့ တခါတည်း မဲအတွက် သူတို့ ဆွယ်ထားပြီးသား။ ယာယီနေထိုင်ခွင့် မလျှောက်ရင်လည်း နေလို့မရဘူး” လို့ ဖားဆောင်းမြို့နယ်ကနေ လွိုင်ကော်မြို့ကို လာရောက်စစ်ရှောင်နေသူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲကာလမှာ ပဋိပက္ခတွေ ပိုတိုးလာနိုင် ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမယ့် ဒီဇင်ဘာလအတွင်း လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှု ပိုများလာနိုင်တယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောဆိုနေကြပါတယ်။ ယခု ရွေးကောက်ပွဲပြုလုပ်မယ့် လအတွင်းမှာပဲ စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းကနေ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေ ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ နယ်မြေတွေက အရပ်သားတွေကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီဇင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့က လွိုင်ကော်မြို့နယ် ပါလောင်းကျေးရွာအုပ်စုက စစ်ရှောင်စခန်းတစ်နေရာကို စစ်ကော်မရှင်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပါတယ်။ အလားတူ ဒီဇင်ဘာ ၇ ရက်နေ့ ညပိုင်းမှာ ဒီးမော့ဆိုအနောက်ခြမ်းက နေရာ ၃ ခုကို ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာပါ။ အဲ့ဒီနေရာတွေဟာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားတဲ့ ဧရိယာမဟုတ်သလို စစ်ဘေးတိမ်းရှောင်ကြတဲ့ နေရာတွေသာ ဖြစ်ပြီး စစ်ကော်မရှင်က အကြောင်းမဲ့တိုက်ခိုက်ခဲ့တာပါ။ အဆိုပါ နေရာတွေဟာ လွိုင်ကော်မြို့နဲ့ ထိစပ်နေတဲ့ မြို့နယ်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ “လေယာဉ်က စစ်ရှောင်တဲ့နေရာတွေဖက်ကို ဗုံးလာကြဲတယ် ခနခဏကြုံတွေ့နေရတယ်။ မထူးဆန်းတော့ဘူး။ မကြောက်ဘူးလားဆိုတော့ ကြောက်တာပဲလေ။ ဗုံးခိုကျင်းထဲပဲ အားကိုးရတာပေါ့” လို့ ဒီးမော့ဆိုဒေသခံ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဒီးမော့ဆိုမြို့၊ ငွေတောင်အခြေစိုက် ခလရ ( ၁၀၂ ) တပ်က လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ နေ့စဉ်ရက်ဆက် ပစ်ခတ်နေတာကြောင့် လူထုတွေဟာ စိုးရိမ်ထိတ်လန့်နေရတယ်လို့ ပြောပါတယ်။ တပ်မြို့လို့တင်စားကြတဲ့ ဘောလခဲမြို့ က ရွေးကောက်ပွဲ အခြေအနေ လွိုင်ကော်မြို့နယ်ရဲ့ တောင်ဘက်ခြမ်းမှာရှိပြီး စစ်တပ်မြို့လို့ ဒေသအခေါ်ရှိတဲ့ ဘောလခဲမြို့ကိုလည်း စစ်ကော်မရှင်တပ်က ထိန်းချုပ်ထားပါတယ်။ လွိုင်ကော်မြို့နဲ့ မိုင် ၃၀ ကျော် အကွာအဝေးမှာရှိပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ ဘောလခဲမြို့နယ်မှာ လူဦးရေ ( ၈၄၈၀ ) ရှိပြီး အိမ်ခြေ ၁, ၅၀၀ ကျော် ရှိပါတယ်။ ဘောလခဲမြို့နယ်မှာ စစ်တပ်ရဲ့ ဗျုဟာတပ်ရှိပြီး တပ်စခန်းတွေလည်း များပြားတာကြောင့် စစ်တပ်နဲ့ ပတ်သက်နေတဲ့ မိသားစုအသိုင်းအဝန်း ၊ ထောက်ခံသူအုပ်စု ၊ ဌာနဆိုင်ရာဝန်ထမ်း တွေက အများဆုံး နေထိုင်ကြပါတယ်။ ဒေသတွင်း တိုက်ပွဲတွေအပြင် ကုန်စည်လမ်းကြောင်းမရောက်ရှိသလို စားဝတ်နေရေးကို ရုန်းကန် ရှာဖွေစားသောက်နေရတဲ့ ဘောလခဲမြို့ခံအများစုက နေရပ်ကိုစွန့်ခွာပြီး တခြားနေရာတွေမှာ တိမ်းရှောင်နေထိုင်ကြပါတယ်။ လက်ရှိ မြို့ပေါ်မှာ လူဦးရေ ၂၀၀ ဝန်းကျင် ကျန်ရစ်ပြီး စစ်တပ်မိသားစုဝင်၊ တပ်အသိုင်းအဝိုင်း ၊ ဝန်ထမ်း နဲ့ ဒေသခံ တချို့သာရှိတယ်လို့ တိမ်းရှောင်လာတဲ့ မြို့ခံအမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောပြပါတယ်။ လူဦးရေ ရာဂဏန်းသာ ရှိတဲ့ မြို့မှာ ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့မှာ ပြုလုပ်မယ့် ရွေးကောက်ပွဲအပိုင်း ( ၁ ) အတွက် ဘောလခဲမြို့က ပါဝင်နေတာပါ။ တရားမျှတပြီး လွတ်လပ်တဲ့ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီ ရွေးကောက်ပွဲလို့ စစ်ကော်မရှင်က ကြေညာနေပေမယ့် ဒါဟာ နိုင်ငံရေးလှည့်ကွက်ဖြစ်သလို အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲဖြစ်တယ်လို့ ဘောလခဲ မြို့ခံ လူငယ် အမျိုးသမီးတစ်ဦးက အခုလို သုံးသပ်ပါတယ်။ “ဘောလခဲမှာ ဘယ်သူတွေများ ကျန်ရှိနေအုံးမလဲပေါ့ တော်တော်များများက စစ်ဘေးတိမ်းရှောင် နေကြရတယ်လေး။ သူတို့တွေ ဘယ်လို မဲပေးလို့ ရမလဲပေါ့။ ဒါက လုပ်ကွက်တစ်ခုပဲ။ နိုင်ငံရေးကို တရားဝင်ပုံစံနဲ့ အကွက်ရွေ့ ကစားနေတယ်လို့ မြင်တယ်။”လို့ သူမက ပြောပါတယ်။ ဘောလခဲမြို့ပေါ်မှာ တစ်ကြိမ်တစ်ခါမျှ တိုက်ပွဲမဖြစ်ဖူးပေမယ့် စစ်တပ်ရဲ့အုပ်ချုပ်မှုမှာ မလုံခြုံဘူးလို့ ခံစားရသလို အကြောက်တရားနဲ့ပဲ ရှင်သန်ရတာကြောင့် တိမ်းရှောင်ဖို့ ရွေးချယ်ခဲ့တယ်လို့ အသက် ၄၀ အရွယ် မြို့ခံအမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေမှာ လူထုအသံကို ကိုယ်စားပြုတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲလို့ ခေါင်းစဉ်တပ်တာဟာ မှန်ကန်မှု မရှိသလို နိုင်ငံတကာမှာ အသိအမှတ်ပြုခံရအောင် ဟန်ပြတစ်ခုသာ ဖြစ်တယ်လို့ အဆိုပါ အမျိုးသားက ဆိုပါတယ်။ ဘောလခဲမြို့တွင်းမှာတော့ မည်သည့်ပါတီကမှ မဲဆွယ်စည်းရုံးတာ မရှိသလို မဲပေးတာဖြစ်စေ ၊ မဲမပေးတာဖြစ်စေ လူထုတွေအပေါ် တစ်စုံတစ်ရာ ပြောင်းလဲသွားမှာ မဟုတ်လို့ ပုံမှန်အနေအထား တခုလို ဖြစ်နေပြီလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။ စစ်ကော်မရှင် ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမဲ့ နေရာများ.. စစ်ကော်မရှင်က ကရင်နီပြည်ရဲ့ မြို့နယ် ၄ မြို့နယ်မှာ ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမှာဖြစ်လို့ ဒါဟာ ကရင်နီပြည် မြို့နယ်ရဲ့ ထက်ဝက် ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ကော်မရှင် အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်တယ်လို့ ဆိုနိုင်တဲ့ လွိုင်ကော် နဲ့ ဘောလခဲ မြို့နဲ့ မြို့တွင်းနေရာအနည်းအကျဉ်းကိုသာ ထိန်းချုပ်ထားနိုင်တဲ့ ဖရူဆိုမြို့ပေါ်နဲ့ ဒီးမော့ဆိုမြို့ပေါ် တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ကော်မရှင်က ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့မှာ ပြုလုပ်မယ့် ရွေးကောက်ပွဲ အပိုင်း ( ၁ ) အတွက် လွိုင်ကော် ၊ ဘောလခဲ ၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့မှာ ပြုလုပ်မယ့် အပိုင်း ( ၂ ) အတွက် ဖရူဆို ၊ ဒီးမော့ဆို စတဲ့ မဲဆန္ဒနယ်တွေကို ထုတ်ပြန်ကြေညာပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမယ်လို့ ကြေညာထားပေမယ့် မြို့နယ်တစ်ခုလုံးမှာ လုပ်နိုင်တာမဟုတ်ဘဲ စစ်တပ်အခြေစိုက်ရာ စခန်း ၊ ထိန်းချုပ်နိုင်တဲ့ ဧရိယာအတွင်းမှာသာ ပြုလုပ်နိုင်မှာပါ။ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် UEC ရဲ့ ဒီဇင်ဘာလ ၅ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်စာအရ ကရင်နီက ကျေးရွာအုပ်စု ( ၅၁ ) ခုမှာ ရွေးကောက်ပွဲပြုလုပ်နိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ လွိုင်ကော်မြို့နယ်မှာဆိုရင် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေ ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ပါလောင်း နဲ့ တီးလုံကျေးရွာ အုပ်စုကလွဲလို့ ကျန်တဲ့နေရာအားလုံးမှာ ပြုလုပ်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်မှာ ၂၆ အုပ်စု ၊ ဖရူဆိုမြို့နယ်မှာ ၂၃ အုပ်စု ၊ ဘောလခဲမြို့နယ်မှာ (၁၀) အုပ်စု မှာ ရွေးကောက်ပွဲပြုလုပ်နိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ၂၀၂၄ခုနှစ် လူဦးရေ သန်းခေါင်စာရင်းအရ ကရင်နီပြည်မှာ လူဦးရေ ၃ သိန်း ဝန်းကျင်ရှိပြီး အဲ့ဒီထဲ ၁၂.၉ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်တဲ့ လူဦးရေ သုံးသောင်းကျော်စာရင်းကို ကောက်ယူထားပါတယ်။ ကရင်နီပြည်မှာ မြို့နယ် ၇ မြို့ ရှိတဲ့အထဲ တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေ အလုံးစုံထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ရှားတော ၊ မယ်စဲ့မြို့နယ် နဲ့ နောက်ဆုံး စစ်ကော်မရှင်တပ်ရဲ့ လက်ကျန်တပ်ရင်း ခလရ (၁၃၄ )တစ်ခုသာ ကျန်တော့တဲ့ ဖားဆောင်းမြို့နယ်မှာတော့ ရွေးကောက်ပွဲပြုလုပ်နိုင်ခြင်း မရှိပါဘူး။ ရွေးကောက်ပွဲပြုလုပ်မယ့် ကရင်နီပြည်က မဲဆန္ဒနယ်အသီးသီးကနေ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မယ့် ပါတီ ၄ ခုရှိပြီး ရွေးကောက်ခံမယ့် ကိုယ်စားလှယ်လောင်း (၈၇) ဦး ရှိပါတယ်။ ပါတီ ၄ ခုကတော့ တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာနဲ့ ဝင်ရောက်ရွေးကောက်ခံမယ့် နိုင်ငံရေးပါတီတွေအဖြစ် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP)၊ တိုင်းရင်းသား စည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ (NUP) ၊ ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ (PPP ) နဲ့ ပြည်နယ်အခြေစိုက် ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ (KySPP) ဖြစ်ပါတယ်။ လက်ရှိ ရွေးကောက်ပွဲ ပြုလုပ်မယ့် မြို့နယ် ၄ ခု အပြင် ရှမ်း – ကရင်နီနယ်စပ်မှာလည်း ပြီးခဲ့တဲ့ ဩဂုတ်လအစောပိုင်းကတည်းက စစ်ကော်မရှင်က စစ်ကြောင်းထိုးလာပြီးနောက် လက်ရှိမှာ စစ်မျက်နှာ (၅) ခုဖြစ်တဲ့ ပင်လောင်း-ဖယ်ခုံ နယ်စပ် စစ်မျက်နှာ၊ လွိုင်ကော်အရှေ့ခြမ်း စစ်မျက်နှာ၊ မိုးဗြဲ-နန်းမယ်ခုံစစ်မျက်နှာ၊ ဒီးမော့ဆို-ဖရူဆို စစ်မျက်နှာ၊ ဘောလခဲစစ်မျက်နှာတို့မှာ စစ်ကောင်စီတပ်တွေ စစ်ကြောင်းထိုးနေတာကြောင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တွေနဲ့ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က တရားမျှတပြီး သိက္ခာရှိတဲ့ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီရွေးကောက်ပွဲ လို့ ခေါ်ဆိုနေပေမယ့် လူထုတွေရဲ့ လွတ်လပ်စွာပြောဆိုခွင့် ၊ အရပ်သားရှိရာ နေရာတွေကို လေယာဉ်ကြဲတာ ၊ လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်တာတွေကို လုပ်ဆောင်နေဆဲ ဖြစ်ပြီး စစ်ကော်မရှင်လက်အောက်က လူထုတွေကတော့ ရွေးကောက်ပွဲဆန္ဒမဲအတွက် မဖြစ်မနေ မဲပေးရတော့မှာပါ။

“အကြောက်တရားနဲ့ မဲပေးရတော့မယ့် စစ်ကော်မရှင်ထိန်းချုပ်မှုအောက်က ကရင်နီဒေသခံများ…”

ရွေးကောက်ပွဲ ကာကွယ်သည့် ဥပဒေဖြင့် တော်လှန်ရေး အင်အားစုများအား အမှုဖွင့် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၇ ရက်။ ယခုလအတွင်း ကျင်းပရန်ပြင်ဆင်နေသည့် စစ်ကော်မရှင် စီစဉ်သည့် ရွေးကောက်ပွဲကို ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်သည့် တော်လှန် ရေး အင်အားစုများနှင့် လူငယ်များကို စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲ ဥပဒေများ အသုံးပြု၍ အရှိန်မြှင့် ဖမ်းဆီး အရေးယူမှုများ ပြုလုပ်လာနေသည်။ အထူးသဖြင့် ကရင်နီပြည်အတွင်း ရွေးကောက်ပွဲ ဆန့်ကျင်ဆန္ဒပြမှုကြောင့် ကရင်နီပြည်လူငယ်များသမဂ္ဂ (UKSY) မှ တာဝန်ရှိသူများကို ရွေးကောက်ပွဲနှောင့်ယှက်မှု ပုဒ်မဖြင့် အမှုဖွင့်လိုက်ကြောင်း စစ်ကော်မရှင်က ဒီဇင်ဘာလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ UKSY မှ တာဝန်ရှိသူများကို ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့က လွိုင်ကော်မြို့မ ရဲစခန်းတွင် ရွေးကောက်ပွဲများကို နှောင့် ယှက်ဟန့်တား ဖျက်ဆီးခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးရေးဥပဒေပုဒ်မ ၂၃ (က) ဖြင့် အမှုဖွင့်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအခြေအနေနှင့်ပတ်သက်၍ UKSY သတင်းနှင့်ပြန်ကြားရေးတာဝန်ရှိသူက “ဒါက ပြည်သူလူထု ရွေးကောက် ပွဲကို ဆန့်ကျင်တဲ့သူတွေအားလုံး ဖမ်းဆီးအရေးယူမယ့် ကိစ္စမျိုးတော့ သူတို့ ထုတ်ပြန်ထားတယ်။ လက်ရှိ အနေ အထားအရတော့ ကျနော်တို့ UKSY အပေါ် အကျိုးသက်ရောက်မှုတော့မရှိဘူး။ ဒါက သူတို့ ခြိမ်းခြောက်ထား တဲ့ဟာပဲ ဖြစ်တယ်” ဟု ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင် ဝါဒဖြန့်သတင်းစာများ၏ ဖော်ပြချက်အရ မဲရုံမဖွင့်ရန် ဖုန်းဆက်ပြောဆိုခဲ့သည့် ကချင်လွတ်လပ် ရေး အဖွဲ့ KIO အရာရှိ ဇော်မိုင် အပါအဝင် ရန်ကုန်၊ ကရင်နီ၊ ကချင်နှင့် ရှမ်းပြည်တို့မှ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့ဝင် ၁၂ ဦးကိုလည်း အမှုဖွင့်ထားသည်။ ၎င်းတို့အထဲတွင် မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်မှ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းကို ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သည်ဆိုသော ‘ကောင်းကင် ပြာ’ အမည်ရှိ Facebook အကောင့်ပိုင်ရှင်နှင့် ကျောင်းဆရာမများကို ခြိမ်းခြောက်သည်ဟု စွပ်စွဲခံရ သည့် PDF တပ်ဖွဲ့ဝင်များလည်း ပါဝင်နေသည်။ လွတ်လပ်သော မြန်မာသတင်းမီဒီယာကောင်စီ (IPCM) ဥက္ကဋ္ဌ နန်းဖော့ဂေက “စစ်အုပ်စုအနေနဲ့က သူတို့ ရွေး ကောက်ပွဲ မအောင်မြင်မှာ စိုးရိမ်တာပေါ့နော်။ အများပြည်သူကလည်း သူတို့လည်းသိပါတယ်။ သူတို့ရဲ့ ရွေး ကောက်ပွဲ မအောင်မြင်အောင် အခက်အခဲ ဟန့်တားတွေ ဖြစ်စေမယ့် အန္တရာယ်မျိုးတွေကို ရှင်းထားတဲ့အနေနဲ့ လွတ်လပ်စွာ ရေးသားထုတ်ဖော်ခွင့်ကိုပါ ခြိမ်းခြောက်တဲ့ ပုံစံမျိုးဖြစ်တာပေါ့” ဟု သုံးသပ်ပြောဆိုသည်။ မြန်မာအင်တာနက်ပရောဂျက် (MIP) ၏ အချက်အလက်များအရ ယခုနှစ် နိုဝင်ဘာလအထိ နိုင်ငံတစ်ဝန်းတွင် ရွေးကောက်ပွဲ ကာကွယ်ရေး ဥပဒေဖြင့် ဖမ်းဆီးခံရသူ ၃၂ ဦးရှိနေပြီး အခြားစစ်ဆေးဆဲနှင့် ဖမ်းဆီးခံရသူ စုစုပေါင်းမှာ အယောက် ၁၀၀ ထက်မနည်း ရှိနေပြီဖြစ်သည်။ ဇူလိုင်လကုန်ပိုင်းတွင် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည့် အဆိုပါဥပဒေသည် အနည်းဆုံး ထောင်ဒဏ် ၃ နှစ်မှ အမြင့်ဆုံး သေဒဏ် အထိ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်နိုင် သဖြင့် ပြည်သူများအား ပြင်းထန်စွာ ခြိမ်းခြောက်သည့် ဥပဒေဖြစ်သည်ဟု တက်ကြွ လှုပ်ရှားသူများက ထောက်ပြနေကြသည်။ ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) အပါအဝင် နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများကလည်း ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် မြို့နယ် ၁၀၂ မြို့နယ်၌ စတင်ရန်စီစဉ်နေသည့် ဤရွေးကောက်ပွဲသည် လွတ်လပ်ပြီး တရားမျှတမှုရှိမည်မဟုတ်ကြောင်း ကြေညာထားသော်လည်း စစ်ကော်မရှင်ကမူ ၎င်းတို့၏ ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ငန်းစဉ်ကို နှောင့်ယှက်သူမှန်သမျှအား ပြင်းထန်စွာ အရေးယူမည်ဟု ဆက်လက်ခြိမ်းခြောက်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ ဓာတ်ပုံ - ကရင်နီပြည် လူငယ်များသမဂ္ဂ (UKSY)

ရွေးကောက်ပွဲ ကာကွယ်သည့် ဥပဒေဖြင့် တော်လှန်ရေး အင်အားစုများအား အမှုဖွင့်

တက္ကသိုလ် တက်ရောက်ခွင့်ရရန် ကြိုတင်မဲပေးရမည်ဟု ကျောင်းသားများ ဖိအားပေးခံရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ၊ဒီဇင်ဘာလ ၉ ရက်။ တက္ကသိုလ် တက်ရောက်ခွင့်ကို ခြိမ်းခြောက်၍ ရှမ်းပြည်မှ ကျောင်းသား ၂၅၀ ကျော် ကြိုတင်မဲပေးရန် ဖိအားပေး ခံခဲ့ရသည်ဟု ကာယကံရှင်များနှင့် ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေး မဏ္ဍိုင်က ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်က ဒီဇင်ဘာလအတွင်း ကျင်းပမည့် ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ‘မဲမပေးပါက တက္ကသိုလ် ဆက်လက် တက်ရောက်ခွင့်ပေးမည် မဟုတ်’ ဟူသည့် ဖိအားပေးမှုများကြောင့် ရှမ်းပြည်မှ တက္ကသိုလ် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူ ၂၅၀ ကျော်တို့သည် ဆန္ဒမပါဘဲ ကြိုတင်မဲပေးခဲ့ကြရကြောင်း ရှမ်းလူ့အခွင့်အရေး မဏ္ဍိုင် (SHRF) က နိုဝင်ဘာ ၂၈ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ SHRF ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ယိင်းလျန်းဟန်က “မဲမပေးဘူးဆိုရင် သူတို့ ဒီကျောင်းဆက်တက်လို့မရဘူးဆိုတဲ့ ပုံစံမျိုး ဖိအားပေးတာပေါ့နော်။ သူတို့လည်း ကျောင်းမတက်ရမှာလည်းကြောက်တယ်၊ မဲလည်း မပေးချင်ဘူး ဆိုတဲ့ ဖိအားမျိုးတွေလည်းရှိတယ်။ တကယ်လို့ မဲမပေးခဲ့ဘူးဆိုရင် စာရင်းတွေက သူတို့နာမည် အတိအကျ ပါနေတဲ့ အခါကြတော့ ဖမ်းဆီးခံရမှာ ကြောက်တယ်ရှင့်” ဟု ပြောသည်။ ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်းက ပင်းတယ၊ နမ့်စန်၊ ကွန်ဟိန်းမြို့နယ်နှင့် ရှမ်းအရှေ့ပိုင်း မိုင်းဆတ်မြို့နယ်တို့မှ ကျောင်း သား၊ ကျောင်းသူများသည် နေထိုင်ရာ မဲဆန္ဒနယ်ပြင်ပသို့ တက္ကသိုလ်သွားတက်ရမည့်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ အများစုမှာ တက္ကသိုလ် ပထမနှစ် တက်ရောက်မည့် မောင်မယ်သစ်လွင်များဖြစ်ကြပြီး၊ ကျောင်းအပ်ရန်အတွက် လိုအပ်သည့် အကျင့်စာရိတ္တကောင်းမွန်ကြောင်း ထောက်ခံစာ နှင့် ပြစ်မှုကင်းရှင်းကြောင်း ရဲစခန်း၏ ထောက် ခံစာများကို ရယူရန် ဒေသတွင်း အုပ်ချုပ်ရေးတာဝန်ရှိသူများ၏ ဖိအားပေးမှုကို လက်ခံခဲ့ကြရသည်။ နမ့်စန်မြို့မှ မန္တလေးမြို့သို့ တက္ကသိုလ်သွားရောက်တက်ရောက်မည့် ကျောင်းသားတစ်ဦးကလည်း ကျောင်းအပ် ရန် ထောက်ခံစာရရှိရေးအတွက် ဆန္ဒမပါဘဲ ကြိုတင်မဲပေးခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။ ဖိအားပေးမှုကြောင့် နိုဝင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၀ ရက်နေ့ အတွင်း နမ့်စန်မြို့နယ် ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ရုံး ၉ ခုတွင် ကျောင်းသား ၇၉ ဦး၊ ပင်းတယမြို့နယ် အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာနတွင် ၉၄ ဦး၊ ကွန်ဟိန်းမြို့နယ်ရှိ မဲရုံ ၂ ခုတွင် ၃၆ ဦး နှင့် မိုင်းဆတ်မြို့နယ်ရှိ ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်ရုံး ၆ ခုတွင် ၄၇ ဦးတို့ ကြိုတင်မဲပေးခဲ့ကြရ သည်။ ယခုကဲ့သို့ ဖိအားပေးခြင်းသည် လွတ်လပ်စွာ ဆန္ဒမဲပေးပိုင်ခွင့်ကို တိုက်ရိုက်ချိုးဖောက်ရာ ရောက်သည်ဟု SHRF က ထောက်ပြသည်။ ယိင်းလျန်းဟန်က “မိဘတွေကတော့ သဘောမကျကြတာ များပါတယ်။ အဓိကကတော့ ရွေးကောက်ပွဲဆိုတာ ဒီမိုကရေစီ နည်းလမ်း ကျကျနဲ့ပေါ့။ ဖိအားပေးပြီး မဲပေးတာမျိုး မရှိရဘူး။ အခုလိုမျိုး ဖိအားပေးတာက လွတ်လပ်စွာ ဆန္ဒမဲပေးပိုင်ခွင့်ကို ချိုးဖောက်ရာကျနေတယ်ရှင့်” ဟု ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်၏ ယခုရွေးကောက်ပွဲသည် ပြည်သူများ၏ ဆန္ဒမပါဘဲ မဲပေးရန် အတင်းအကျပ် ဖိအားပေးနေ ခြင်းကြောင့် လွတ်လပ်မှု၊ တရားမျှတမှုနှင့် ဒီမိုကရေစီနည်းကျမှု မရှိကြောင်းကို မီးမောင်းထိုးပြနေသည်ဟု SHRF က သုံးသပ်သည်။ ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်ကမူ နိုဝင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၁ ရက်နေ့အတွင်း တက္ကသိုလ်၊ ဒီဂရီ ကောလိပ်၊ ကောလိပ်များမှ ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူ စုစုပေါင်း ၂၈,၃၃၉ ဦး တို့သည် ကြိုတင်ဆန္ဒမဲပေးခဲ့ကြ ကြောင်း နိုဝင်ဘာ ၂၁ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ထားသည်။ စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲကို ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်နေ့၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန္နဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့နှင့် ဇန္နဝါရီလ ၂၅ ရက်နေ့တို့၌ အပိုင်း (၃) ပိုင်းခွဲ၍ ကျင်းပသွားမည် ဖြစ်သည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသည်။ ဓာတ်ပုံ - MYANMAR NATIONAL PORTAL

တက္ကသိုလ် တက်ရောက်ခွင့်ရရန် ကြိုတင်မဲပေးရမည်ဟု ကျောင်းသားများ ဖိအားပေးခံရ

သောကြာနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၀-၁၀-၂၅)

သောကြာနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၀-၁၀-၂၅)

ဒီကနေ့ အစီအစဉ်ထဲမှာတော့ … မိုးမိတ်မှာ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့လို့ ကလေးတွေ အပါအဝင် အရပ်သားတွေ အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရပါတယ်။ မွန်နဲ့ တနင်္သာရီမှာလည်း အရပ်သားတွေ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ခံရပါတယ်။ ဖားကန့်မှာ စစ်ကော်မရှင်က ဘာကြောင့် ညမထွက်ရ အမိန့်ထုတ်လိုက်တာပါလဲ

ထိုင်းရောက် အလုပ်သမားတွေအတွက် ပန်းရောင်ကတ် ပြုလုပ်ရမယ့် နေရာတွေက ဘယ်နေရာတွေလဲ၊ ဘယ်လိုလုပ်ရမှာလဲ။ ယူကရိန်းတိုက်ပွဲမှာ လောင်စာ အရင်းအမြစ်တွေကို ဘာလို့ အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်နေကြတာလဲ။ ယူကေက အိန္ဒိယ နိုင်ငံကို အပေါ့စား ဒုံးကျည်တွေ ရောင်းပေးလိုက်ပါတယ်။

ကမ္ဘာကျော် မုဒိမ်းမှုတစ်ခုမှာ အယူခံဝင်တဲ့သူကို တရားရုံးက ဘယ်လို အမိန့်ချမှတ်လိုက်သလဲ … စတာတွေတင်ဆက်ထားပါတယ်။

×Close

News

Bloody Ballot Boxes and an Election Under the Shadow of “Made in China” — February 16, 2026 2:29 pm
IDPs Face Severe Medicine Shortages in Paletwa Township — November 7, 2024 3:02 pm
1,000 Displaced Need Urgent Aid in Pinlaung Township, Shan State — October 30, 2024 1:52 pm

Recent Posts

စစ်အသွင်ပြောင်း သမ္မတက နိုင်ငံတော် သမ္မတအား လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်ပေး
အမေရိကန်က ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားတွင် အီရန်ကို ပိတ်ဆို့
BBC က ဝန်ထမ်း ၂၀၀၀ လျှော့မည်
ဥရောပတွင် လေယာဉ်ဆီ ၆ ပတ်စာသာကျန်တော့သည်ဟု IEA ဆို
အငြင်းပွား တောင်တရုတ်ပင်လယ်တွင် တရုတ်လှေမှ ပြင်းထန်သော အဆိပ်ငွေ့များ ဖမ်းဆီးရမိ

Archives

Archives

×Close