IEC – Network Media Group

ပင်မစာမျက်နှာ
သတင်း
ဓါတ်ပုံများ
ဗွီဒီယို
ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်
နိုင်ငံတကာသတင်း
NMG အကြောင်း
Contact

Home
Tag Archive

Tag: IEC

ကရင်နီ လူငယ်များ ပြည်ပထွက်ခွာမှု ပြည်နယ်တည်ဆောက်ရေးကို ထိခိုက်နိုင်ဟု IEC ပြော သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၃၀ ရက်။ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ၅ နှစ်အတွင်း ကရင်နီပြည်မှ လူငယ် ၇,၀၀၀ ခန့် ပြည်ပသို့ ထွက်ခွာသွားခဲ့ရာ အဆိုပါ အခြေအနေသည် အနာဂတ် ပြည်နယ် တည်ဆောက်ရေးကို ထိခိုက်လာနိုင်ကြောင်း ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) က ပြောသည်။ စစ်အုပ်စု၏ အာဏာသိမ်းမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စစ်ဘေးဒဏ်၊ စားဝတ်နေရေး ကျပ်တည်းမှုနှင့် ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်း ပျောက်ဆုံးမှုများကြောင့် အသက် ၁၈ နှစ်မှ ၃၅ နှစ်ကြား လူငယ်များ အိမ်နီးချင်း ထိုင်းနိုင်ငံအပါအဝင် စင်ကာပူနှင့် မလေးရှားနိုင်ငံများသို့ ထွက်ခွာနေကြရခြင်း ဖြစ်သည်။ IEC လူငယ်ရေးရာဌာန ဌာနမှူးကြီး ခွန်းသောမတ်စ်က “ပြည်တွင်းစစ်ဒဏ်ကြောင့်ပေါ့နော် ပညာသင်ခွင့်တွေ ကလည်း မလုံခြုံမှုဖြစ်တယ်။ အလုပ်ကိုင် အခွင့်အလမ်းတွေ လည်း မယ်မယ်ရရမရှိတာ ဖြစ်တဲ့အတွက် လူငယ် အများစုက အနာဂတ်လည်း ပျောက်တယ်။ ရည်မှန်းချက်တွေလည်း ပျောက်တယ်။ အဲ့တော့ အလုပ်ကိုင် လည်း စနစ်တကျ မရှိတာဖြစ်တဲ့အတွက် နီးစပ်ရာ တခြားသော နိုင်ငံတွေမှာ တရားမဝင်သော်လည်းကောင်း၊ တရားဝင်သော်လည်းကောင်း ဝမ်းစာဖြေရှင်းနိုင်ဖို့အတွက် သွားရောက်ပြီးတော့ အလုပ်လုပ်ကိုင်ရတယ်လို့ ပြောလို့ရပါတယ်” ဟု သုံးသပ် ပြောဆိုသည်။ ထိုသို့ ထွက်ခွာသွားသူများအနက် အမျိုးသားဦးရေမှာ အမျိုးသမီးထက် ထက်ဝက်ကျော် ပိုမိုများပြားပြီး အများစုမှာ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ရောက်ရှိနေကြသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံသို့ ထွက်ခွာခဲ့ရသည့် ကရင်နီလူငယ် အမျိုးသမီးတစ်ဦးက “မိသားစု အခြေအနေကလည်း အဆင်မ ပြေတဲ့ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ စားဝတ်နေရေးအတွက် ကလေးရဲ့ ဝေယျာဝစ္စ တစ်ခုခု လုပ်ဖို့အတွက် လုံးဝ မလုံ လောက်ဘူး။ ဆန်တစ်အိတ်တောင်မှ တစ်သိန်းကျော် ဖြစ်နေတဲ့အချိန်မှာ မဖူလုံတဲ့ အနေအထား ရှိတယ်ပေါ့။ အဲ့ဒီကြောင့်မို့လို့ ဒီအနေအထားအတိုင်းဆိုရင် ငါ့မိသားစုကတော့ အဆင်မပြေနိုင်လောက်ဘူးပေါ့နော်။ ငါထိုင်း မှာ သွားရှာရင် ပိုပြီး အဆင်ပြေ နိုင်လောက်မယ် ဆိုတဲ့ အနေအထား ဖြစ်သွားတယ်ပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ ထို့ပြင် အာဏာသိမ်းမှုနောက်ပိုင်း ပညာသင်ယူနိုင်သည့် လမ်းစများ ပိတ်ပင်ခံလိုက်ရခြင်းနှင့် လူငယ်များ၏ ရည်မှန်းချက်များ ပျောက်ဆုံးသွားရခြင်းကလည်း ပြည်ပထွက်ခွာရန် တွန်းအားဖြစ်စေခဲ့သည်။ အလားတူ အခြား လူငယ်အမျိုးသမီးတစ်ဦးကလည်း “အဓိကကတော့ နိုင်ငံရေးကြောင့်ပေါ့။ အရင်တုန်း ကတော့ သူများနိုင်ငံကို ထွက်မယ်၊ အလုပ်လုပ်မယ် အတွေးမျိုး မရှိခဲ့ဘူးပေါ့နော်။ ဒါပေမဲ့ မိသားစုအတွက် ပြီးရင် နိုင်ငံရေး ဖြစ်ပြီးနောက်ပိုင်း လူငယ်တွေအတွက် အခွင့်အလမ်းမရှိတော့ဘူး။ ပညာရေးလည်း ဆက် သင်လို့ မရတော့ဘူးပေါ့နော်။ အဲ့လိုနဲ့ ထွက်လာဖြစ်လိုက်တယ်” ဟု ပြောသည်။ ယခုကဲ့သို့ လူငယ်အင်အားများစွာ ပြည်ပသို့ ဆက်လက်ထွက်ခွာနေပါက ရေရှည်တွင် ပြည်နယ်နှင့် နိုင်ငံတော် တည်ဆောက်ရေးအတွက် ကြီးမားသည့် ထိခိုက်မှုများ ရှိလာနိုင်ကြောင်း ခွန်းသောမတ်စ်က ထောက်ပြသည်။ “ကျနော်တို့ ပြည်နယ်တည်ဆောက်ရေး ကိစ္စတွေမှာ အနာဂတ်မှာ ဒီလူငယ်တွေရဲ့ ခွန်အားတွေနဲ့ ကျနော်တို့ တည်ဆောက်ရမှာ ဖြစ်တယ်ပေါ့လေ။ ဆိုတော့ အဲ့ဒီလူငယ်တွေက ကျနော်တို့ ပြည်နယ်မှာ ပြည်နယ်လွတ် မြောက်ရေးတွေ၊ နိုင်ငံလွတ်မြောက်ရေးတွေ လုပ်ဆောင်တဲ့အခါမျိုးမှာ သူတို့တွေ မပါဝင်နိုင်တဲ့ အခြေအနေ မျိုးတွေ ဖြစ်လာတဲ့အခါမျိုးမှာ သက်ရောက်မှုတွေ တချို့ရှိတာပေါ့။” ကရင်နီပြည်အတွင်း အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်းများ လျော့နည်းလာခြင်းနှင့်အတူ တိုက်ပွဲများကြောင့် လမ်းပန်း ဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲမှုနှင့် ဒေသတွင်း လုံခြုံရေး အခြေအနေများကလည်း ဒေသခံလူငယ်များကို ပြည်ပသို့ ထွက်ခွာရန် တွန်းအားပေးသည့် အဓိက အချက်များတွင် ပါဝင်နေသည်။ ယခုကဲ့သို့ လူငယ်စွမ်းအားစုများ အမြောက်အမြား ထွက်ခွာသွားခြင်းသည် လတ်တလော စားဝတ်နေရေး အဆင်ပြေစေနိုင်သော်လည်း ရေရှည်တွင် ပြည်နယ်၏ လူမှုစီးပွား တိုးတက်ရေးနှင့် ပြန်လည် ထူထောင်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် အဓိက လိုအပ်သည့် လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ပြတ်လပ်မှုကို ကြုံတွေ့ရနိုင်ကြောင်း သုံးသပ်မှုများ ရှိနေသည်။ ဓာတ်ပုံ - (ဘန်ကောက်သို့ သွားရောက် အလုပ်လုပ်ကိုက်ကြမည့် ကရင်နီစစ်ရှောင်လူငယ်များ / Refugee man) #IEC #ကရင်နီလူငယ်

ကရင်နီ လူငယ်များ ပြည်ပထွက်ခွာမှု ပြည်နယ်တည်ဆောက်ရေးကို ထိခိုက်နိုင်ဟု IEC ပြော

တော်လှန်ရေး အဖွဲ့အချင်းချင်း ပစ်ခတ်မှု အချက်အလက်များ ထုတ်ပြန်မည်ဟု IEC ပြော သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မေလ ၉ ရက်။ ရှမ်း-ကရင်နီအစပ်၊ မိုးဗြဲဒေသတွင် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့ အချင်းချင်းကြား ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပစ်ခတ်မှုနှင့်ပတ်သက်၍ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ လုပ်ဆောင်နေပြီး၊ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုရှိစွာဖြင့် လူထုထံ အချက်အလက်များ ထုတ်ပြန် သွားမည်ဟု ကရင်နီကြားကာလအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) က ပြောသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့က မိုးဗြဲအနောက်ဘက်ခြမ်းတွင် အမှတ် (၁) အယ်ဖာစစ်ဒေသနှင့် မိုးဗြဲဒေသခံ Local PDF အဖွဲ့တို့အကြား ပစ်ခတ်မှုဖြစ်ပွားခဲ့ရာ ဦးအောင်မင်း အပါအဝင် ဒေသခံ PDF ၉ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ အဆိုပါဖြစ်စဉ်ကို စစ်ဆေးရန် IEC က အဖွဲ့ဝင် ၉ ဦးပါဝင်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးရေး ကော်မရှင်တစ်ရပ်ကို အရေးပေါ်ဖွဲ့စည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ IEC အထွေထွေအတွင်းရေးမှူး ဦးဗညားက “လောလောဆယ်ကတော့ စိစစ်ကာလဖြစ်တဲ့အတွက် ကျနော်တို့ ဘာမှ အသေးစိတ် ပြောလို့မရသေးပါဘူး။ ဒီဖြစ်စဉ်မှာ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုအပိုင်းတွေကို ကျနော်တို့ ဆက် သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ လူထုကို အသိပေးထုတ်ပြန်ဖို့ကတော့ အခြေအနေနဲ့ အချိန်အခါပေါ် မူတည်ပြီး ထုတ်ပြန် သင့်တဲ့ အချိန်မှာ ထုတ်ပြန်ပေးသွားမှာပါ” ဟု ပြောသည်။ ပစ်ခတ်မှုမဖြစ်ပွားမီ ဧပြီလ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ဖယ်ခုံမြို့နယ် ပူးပေါင်းအုပ်ချုပ်ရေး ကောင်စီနှင့် ကျေးရွာအုပ်စု (၉) စုက ဦးအောင်မင်း ဦးဆောင်သည့် မိုးဗြဲ Local PDF သည် သံဃာတော်များနှင့် သုံ့ပန်းများကို သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ပြည်သူအပေါ် လက်နက်အားကိုး ဖိနှိပ်ခြင်းများ ကျူးလွန်သည်ဟုဆိုကာ အဖွဲ့ကို အပြီးတိုင်ဖျက်သိမ်းရန်နှင့် လက်နက်အပ်နှံရန် သဘောထား ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ညှိနှိုင်းရန် သွားရောက်စဉ် အပြန်အလှန် ငြင်းခုံရာမှ ဦးအောင်မင်းဘက်က စတင် ပစ်ခတ်သဖြင့် နှစ်ဖက် ပစ်ခတ်မှု ကြီးကြီးမားမား ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု အမှတ် (၁) အယ်ဖာစစ်ဒေသ ဘက်က ထုတ်ပြန်ထားသည်။ တော်လှန်ရေး အင်အားစုများအကြား ဤဖြစ်စဉ်အပေါ် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ရှိနေပြီး ကရင်နီတော်လှန်ရေးအဖွဲ့နှင့် နီးစပ်သူတစ်ဦးက “တော်လှန်ရေးကာလမှာ ဒီလိုမျိုး အချင်းချင်း သေနတ်နဲ့ ဖြေရှင်းကြတာတော့ မကောင်း ဘူးပေါ့နော်။ တော်လှန်ရေးပုံရိပ် ထိခိုက်တယ်။ ဒါ့အပြင် ကရင်နီမှာ တပ်တစ်ခုတည်း ဖြစ်လာဖို့အတွက် အချင်းချင်းကြားမှာ ယုံကြည်မှုတွေ တည်ဆောက်ဖို့ ပိုပြီးခက်သွားနိုင်တယ်” ဟု ပြောသည်။ လက်ရှိတွင် ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့သည့် မိုးဗြဲ Local PDF ကို IEC က အပြီးတိုင် ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီဖြစ်ပြီး၊ ဖမ်းဆီး ရမိထားသည့် အဖွဲ့ဝင်အချို့ကိုလည်း စစ်ခုံရုံးမှတစ်ဆင့် တရားရင်ဆိုင်စေရန် စီစဉ်နေသည်။ ကရင်နီတပ်ပေါင်းစုံ စစ်ဦးစီးအဖွဲ့ (JCS) နှင့် ဗဟိုစစ်ဦးစီးအဖွဲ့ (COC) တို့ ပူးပေါင်းဖွဲ့စည်းထားသည့် စုံစမ်းရေး ကော်မရှင်အနေဖြင့် မြေပြင်အခြေအနေကို အသေးစိတ် စိစစ်လျက်ရှိပြီး၊ တရားမျှတမှု ဖော်ဆောင်နိုင်ရေး အတွက် သက်ဆိုင်သူများ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် တိုက်တွန်းထားသည်။ #IEC #အယ်လ်ဖာစစ်ဒေသ #မိုးဗြဲပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ် #mobyelocalpdf

တော်လှန်ရေး အဖွဲ့အချင်းချင်း ပစ်ခတ်မှု အချက်အလက်များ ထုတ်ပြန်မည်ဟု IEC ပြော

ကရင်နီ စစ်ရှောင် စခန်းများတွင် ရေကျောက် ကူးစက်မှု ဆိုးရွား၊ သန့်ရှင်းရေး ပစ္စည်းများ အရေးပေါ်လိုအပ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၆ ရက်။ ကရင်နီပြည် အတွင်းရှိ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများတွင် ရေကျောက်ရောဂါ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက် ပြန့်ပွား နေပြီး ကာကွယ်ဆေးပါ ပြတ်လပ်နေသောကြောင့် အခက်အခဲဖြစ်နေကြသည်။ ကရင်နီ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများတွင် ရေကျောက်ရောဂါ (Chickenpox) အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက် ပြန့်ပွားလျက်ရှိရာ ရောဂါထိန်းချုပ်ရန်အတွက် ကာကွယ်ဆေးနှင့် သန့်ရှင်းရေးသုံးပစ္စည်းများ အရေးပေါ်လို အပ်နေကြောင်း ဒေသတွင်း ကျန်းမာရေးတာဝန်ရှိသူများက ပြောသည်။ လက်ရှိတွင် ဖရူဆိုမြို့နယ် အနောက်ဘက်ခြမ်းနှင့် ရှားတောမြို့နယ်ရှိ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများ၌ ရောဂါကူးစက်မှု အရှိန်အဟုန် မြင့်မားနေခြင်းဖြစ်သည်။ ဖရူဆိုအနောက်ခြမ်းတစ်ခုတည်းတွင်ပင် အတည်ပြုလူနာ ၅၀ ကျော်ရှိလာပြီး ကူးစက်မှုနှုန်း မြန်ဆန်လွန်းသဖြင့် ရောဂါပြန့်ပွားမှုကို တားဆီးရန် စာသင်ကျောင်းအချို့ကိုပင် ယာယီပိတ်ထားရသည့် အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိနေ သည်။ ဖွံဘော်ခွတ်မြို့နယ် ကျန်းမာရေးဦးစီးမှူး ဂျူးလစ်ငဲငယ်က “အဖြစ်များတာက အခု ကျောင်းနေအရွယ်ပေါ့။ ၅ နှစ်ကနေ ၁၈ နှစ် ဆိုပေမယ့် ၁၈ နှစ်ကျော်တွေ ဖြစ်တာလည်း ရှိတယ်၊ ၅ နှစ်အောက် ၁ နှစ်အောက်တောင်မှ ဖြစ်တယ် ပေါ့နော်။ အခုက အသက်အရွယ်မရွေး ဖြစ်နေတာ။ လူကြီးပိုင်းလည်း ဖြစ်တယ်၊ အသက်ကြီးတဲ့ လူလည်း ဖြစ်တယ်ပေါ့။ အခုက တော်တော်လေး ကူးမြန်နေခါကျတော့လေ တော်တော်ဆိုးတယ်လို့ ပြောရမှာ ပေါ့” ဟု ပြောသည်။ ကရင်နီပြည် ကြားကာလအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) ကျန်းမာရေးဌာန၏ အဆိုအရ အဓိက အခက်အခဲမှာ ဒေသတွင်း၌ ရေကျောက်ကာကွယ်ဆေး လုံးဝပြတ်လပ်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ IEC ကျန်းမာရေးဌာန ဌာနမှူးကြီး ခွန်းဖိလစ်က “ကာကွယ်ဆေးက လုံးဝမရှိဘူးလေ။ ကျနော်တို့ လက်ထဲမှာ မရှိဘူး အဲ့လို။ မြန်မာပြည်ထဲမှာလည်း ရေကျောက်တွေက အမြစ်ပြတ် ပျောက်သွားပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက် သူတို့ မထိုးတာ ကြာပြီလေ။ ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ် ၂၀ လောက်ကတည်းကဆို ကြာလှပြီပေါ့။ အဲ့ဒါကြောင့် အခု ရောဂါ အခုမှ ပြန်ဖြစ်လာတာကိုး” ဟု ပြောသည်။ ဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့် ဖြစ်ပွားသော ရောဂါဖြစ်သဖြင့် သီးသန့်ကုသဆေး မရှိဘဲ တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းမှု အားနည်း ပါက နောက်ဆက်တွဲ ပြည်တည်နာများ ဖြစ်ပွားလာမည်ကိုလည်း ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများက စိုးရိမ်နေကြ သည်။ “ဒီဟာက virus ဖြစ်တဲ့အတွက် သူ့ဆေးမရှိဘူး။ ဒါပေမဲ့ သူ့ရဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုး ပေါ့နော်၊ အဲ့ဒီဟာတွေ ဥပမာ ဒီ အရေပြားယားတဲ့ဟာတွေ၊ ဒီ ရေကျောက်ပေါက်လို့ အဖုပေါက်တဲ့ဟာတွေ ကုတ်မိတာတို့၊ မသန့်ရှင်း ဘဲနဲ့ လက်တွေနဲ့ ကုတ်မိတယ် ဆိုလို့ရှိရင် ပြည်တည်နာတွေ ဖြစ်နိုင်တယ်၊ အဲ့ဒါတွေကိုပဲ စိုးရိမ်ရတာ” ဟု ဂျူးလစ်ငဲငယ် က ဆက်ပြောသည်။ လက်ရှိတွင် ကရင်နီဒေသ၌ ရေရှားပါးမှုပြဿနာနှင့် ရင်ဆိုင်နေရခြင်းကြောင့် စစ်ဘေးရှောင်များအကြား တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းမှု အားနည်းနေခြင်းက ရောဂါပြန့်ပွားမှုကို ပိုမိုတွန်းအားပေးသကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။ ကျန်းမာရေးဌာနများမှ ကိုယ်ပူကျဆေးနှင့် လိမ်းဆေးအချို့ ဝေငှပေးနေသော်လည်း စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများ အတွက် ဆပ်ပြာ၊ လက်သန့်ဆေးရည်နှင့် သန့်ရှင်းရေးသုံးပစ္စည်းများ အရေးပေါ် လိုအပ်လျက်ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ပြည်သူများအနေဖြင့် ရောဂါလက္ခဏာတွေ့ရှိပါက နီးစပ်ရာကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများထံ အမြန်ဆုံး ပြသကြရန် ကရင်နီပြည် ကြားကာလအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) နှင့် ကရင်နီနယ်လှည့်ကျန်းမာရေးကော်မတီ (KnMHC) တို့က တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ထားသည်။ #ရေကျောက် #Chickenpox #IEC #KnMHC #ကရင်နီနယ်လှည့်ကျန်းမာရေးကော်မတီ #ကရင်နီပြည် ကြားကာလအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ #ဖရူဆိုမြို့နယ်အနောက်ဘက်ခြမ်း #ရှားတောမြို့နယ်

ကရင်နီ စစ်ရှောင် စခန်းများတွင် ရေကျောက် ကူးစက်မှု ဆိုးရွား၊ သန့်ရှင်းရေး ပစ္စည်းများ အရေးပေါ်လိုအပ်

ထောင်ဖောက်ပြေးမှုနှင့် ပတ်သက်၍ လူထုကို IEC တောင်းပန် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၃၀ ရက်။ ကရင်နီပြည်အတွင်း ထောက်ဖောက်ပြေးမှုကြောင့် ပြည်သူများ အထိပ်တလန့် ဖြစ်ခဲ့ရခြင်းအတွက် ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေး ကောင်စီ (IEC) က လူထုကို ဝန်ချတောင်းပန်ခဲ့သည်။ ကရင်နီပြည်၊ မယ်စဲ့မြို့နယ်ရှိ အမှတ် (၂) အကျဉ်းထောင်တွင် စစ်သုံ့ပန်းများ အုပ်စုဖွဲ့၍ လက်နက်နှင့်အတူ ထောင်ဖောက်ပြေးမှု ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းကြောင့် ပြည်သူများ စိုးရိမ်ထိတ်လန့်ခဲ့ရသည့်အပေါ် ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) က လူထုတစ်ရပ်လုံးကို တရားဝင် ဝန်ချတောင်းပန်လိုက်သည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၁၈ ရက်နေ့က ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် အဆိုပါဖြစ်စဉ်တွင် စစ်သုံ့ပန်း ၇၆ ဦး၊ ထောင်ဝန်ထမ်း ၂ ဦးနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါးအမှုဖြင့် ကျခံနေရသူ ၅ ဦး စုစုပေါင်း (၈၃) ဦးတို့သည် လက်နက် ၉ လက်ကို ယူဆောင်ကာ ထောင်ဖောက်ပြေးခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။ IEC ၏ အတွင်းရေးမှူး-၂ ဦးဗညားက “ဒီဟာက ကျနော်တို့တွေရဲ့ အားနည်းချက်ပါ။ ဒီအားနည်းချက်ကို အခြေခံ ပြီးတော့မှ စစ်ကောင်စီကလည်း အကောင်းဆုံး အခွင့်ကောင်း ယူလိုက်တာပေါ့နော်။ လူတွေကို လူလိုဆက်ဆံ တဲ့ အတွက်ကြောင့် ကျနော်တို့ အမှားလည်း ဖြစ်သွားတယ်ပေါ့နော်။ အဲ့ဒါကြောင့်မို့လို့ ကျနော်တို့လည်း တရားဝင် ဝန်ချတောင်းပန်ခြင်း ဖြစ်တယ်” ဟု ပြောသည်။ စစ်ဆေးတွေ့ရှိချက်များအရ အဆိုပါအကျဉ်းသားများသည် ထောင်ဝန်ထမ်း ၂ ဦးနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ ၃ လခန့် ကြိုတင်ပြင်ဆင်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ဆက်သွယ်ရေး အားနည်းချက်များကို အခွင့်ကောင်းယူ၍ အုပ်စုဖွဲ့လှုပ်ရှားခြင်း၊ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ရန် ဆုံမှတ်များသတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဖုန်းဆင်မ်ကတ်များ၊ ရိက္ခာများကို စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ခဲ့ကြကြောင်း IEC ၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ သိရသည်။ ဦးဗညားက “ကျနော်တို့ ထောင်လုပ်တဲ့နေရာနဲ့ တခြားနေရာနဲ့ ဆက်သွယ်ဖို့ အရမ်းခက်ခဲတယ်။ အဲ့တော့ ဖောက်ထွင်းပြေးဖို့အတွက် ကြံတဲ့သူက ပိုအားသာသွား တာပေါ့။ နောက်ထပ် တစ်ခုက ၃ လ ဆိုပေမဲ့လည်း သေချာတာတစ်ခုက ရိုးရိုးကလေးတွေကနေ ကြံစည်တာ မဟုတ်ဘူး။ တကယ့်ကို စနစ်တကျ လုပ်ထားတဲ့ အပေါ်မှာကတော့ သတိမထားမိတာလည်း ပါတာပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ အကျဉ်းသားများ ထွက်ပြေးပြီးနောက် နယ်မြေခံတော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက လိုက်လံရှင်းလင်းခဲ့ရာ ပြန်လည်ခုခံ သည့် စစ်သုံ့ပန်း ၈ ဦးကို အသေပစ်ခတ်ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့ပြီး ၂ ဦးကို အရှင်ဖမ်းမိခဲ့သည်။ ကျန်ရှိသည့် အကျဉ်းသားအများစုမှာ ထိုင်းစစ်တပ်ထံ လက်နက်ချ အဖမ်းခံခဲ့ကြသော်လည်း ထိုင်းနှင့် မြန်မာ စစ်အုပ်စုကြား နှစ်ပေါင်းများစွာရှိခဲ့သည့် တပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်း သဘောတူညီချက်များအရ စစ်ကော်မရှင်ထံ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးခြင်း ခံခဲ့ရသည်။ လက်ရှိတွင် IEC အနေဖြင့် ထောင်ဖောက်ပြေးရာတွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ထောင်ဝန်ထမ်း ၂ ဦးအား ပြစ်မှုဆိုင် ရာ တရားစွဲဆိုထားပြီး ဖြစ်သည်။ နောင်တွင် ထောင်ဝင်စာတွေ့ခြင်းနှင့် အင်တာဗျူးခြင်းများကို ကန့်သတ်သွားမည်ဖြစ်သလို၊ အကျဉ်းထောင် လုံခြုံရေးကို နိုင်ငံတကာဥပဒေများနှင့်အညီ ဖြစ်စေရန် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများထံမှ နည်းပညာ အကူ အညီများ ရယူကာ အကြီးစား ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ကြေညာထား သည်။

ထောင်ဖောက်ပြေးမှုနှင့် ပတ်သက်၍ လူထုကို IEC တောင်းပန်

ပစ္စည်းယူ လူသတ်သူ အား ကရင်နီ ရဲတပ်ဖွဲ့ ဖမ်းဆီး အမှုဖွင့် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလ ၁၉ ရက်။ အမျိုးသမီးတစ်ဦးအား ဓါးနှင့် ထိုးသတ်ပြီး လက်ကိုင်ဖုန်း လုယူခဲ့သူ တစ်ဦးကို ကရင်နီပြည် ရဲတပ်ဖွဲ့ (KSP)က ဖမ်းဆီးကာ အမှုဖွင့် စစ်ဆေးနေပြီဟု တာဝန်ရှိသူများက ပြောသည်။ ကျူးလွန်သူမှာ အသက် ၂၅ နှစ်ဝန်းကျင် အရွယ်ရှိ အမျိုးသား တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ကရင်နီပြည်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ ငွေတောင်ကျေး ရွာတွင် နေထိုင်သူ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ KSP ဒုရဲချုပ် ကိုဘိုဘိုက “အခု လူသတ်မှုနဲ့ပက်သက်ပြီး ကရင်နီပြည်ရဲ အမှတ် (၁) ရဲစခန်း (ပ) ၁/၂၀၂၆ ရာဇ သတ်ကြီး ဥပဒေပုဒ်မ - ၃၀၂ နဲ့ အမှုဖွင့် အရေးယူဆောင်ရွက်နေပါတယ်ဗျ။ ဘာကြောင့်သတ်တယ် ဆိုတာက တော့ စုံစမ်းနေဆဲပါဗျ။ ခုမှ မေးမြန်းစစ်ဆေးနေတုန်းပါဗျ” ဟု ပြောသည်။ KSP အနေဖြင့် လူသတ်မှု ဖြစ်ပွားပြီးနောက် နယ်မြေခံ တပ်ရင်းများသို့ သတင်းပို့ထားသည်ဖြစ်ရာ ၎င်းအား ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ ပဆေးလာကျေးရွာ၌ ဇန်နဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့ညတွင် လက်ရဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ၎င်းမှာ လူသတ်မှုကျူးလွန်ပြီးနောက် လုယက်ခဲ့သည့်ဖုန်းအား ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်၊ ပဆေးလာကျေးရွာ၌ လာရောက် ရောင်းချခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ KSP အနေဖြင့် မိမိတို့ ထိန်းချုပ်နယ်မြေများတွင် ယခု ကျူးလွန်သည့် အမှုသာမက ပြီးခဲ့သည့်နှစ်အတွင်း လူသတ်မှု အားလုံးကို ဖမ်းဆီးအရေးယူနိုင်ခဲ့သည် ဖြစ်ရာ ပြည်သူများ အနေဖြင့် စိုးရိမ်ထိတ်လန့်စရာ မလိုဘူး ဟု ဒုရဲချုပ် ကိုဘိုဘိုက ဆက်ပြောသည်။ ”ဒီလူသတ်မှု ဆိုရင်ပေါ့နော်၊ ၂၀၂၅ ခုနှစ် တစ်နှစ်မှာဆိုရင် ကျနော်တို့ ကရင်နီပြည် ရဲဌာန ရဲစခန်းအမှတ် ၁ ကနေ အမှတ် ၁၇ ထိ ရဲစခန်းတွေကနေ အမှုဖွင့် အရေးယူတဲ့ ဒီလူသတ်မှု အားလုံးပေါင်း ၇ မှု ရှိပါတယ်ပေါ့ နော်။ အဲဒီ ၇ မှုစလုံးကို ကျနော်တို့ လူသတ်တရားခံကို ဖမ်းဆီးအရေးယူ ထောင်ချနိုင်ခဲ့ပါတယ်။” ဇန်နဝါရီလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ရှိ ကျေးရွာတစ်ရွာမှ နွားကျောင်းရန် ထွက်လာသည့် အသက် ၄၅ နှစ်အရွယ် ဒေါ်ပိုင်ဆိုသူမှာ ရွာနှင့် တစ်မိုင်ခန့်ဝေးသည့် လမ်းခုလတ်နေရာတွင် ဓါးဖြင့် ထိုးသတ်ခံလိုက်ရခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒေါ်ပိုင်အား ဝမ်းဗိုက်နှင့် လည်ပင်းနေရာတို့တွင် ဓါးဖြင့် ထိုးသတ်၍ ဖုန်းလုယက် ထွက်ပြေး ခဲ့သူအား KSP နယ်မြေခံတပ်ရင်းများ၏ အဆင့်ဆင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများဖြင့် လက်ရဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) လက်အောက်ခံ KSP အနေဖြင့် လူသတ်မှု၊ ခိုးမှု၊ လုယက် မှုများအား ဖမ်းဆီးအရေးယူဆောင်ရွက်လျက် ရှိသော်လည်း လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ ပါဝင်ပတ်သက်နေ သည့် မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် KTV ကိစ္စများကိူမူ အရေးယူနိုင်ရန် ခက်ခဲနေဆဲ ဖြစ်သည်ဟု စစ်ဘေးရှောင်များ အကြားတွင် ဝေဖန်ပြောဆိုနေကြသည်။

ပစ္စည်းယူ လူသတ်သူ အား ကရင်နီ ရဲတပ်ဖွဲ့ ဖမ်းဆီး အမှုဖွင့်

ကရင်နီ ထိန်းချုပ်နယ်မြေအတွင်း ရွေးကောက်ပွဲ ဆန့်ကျင်ရေး လူထု လှုပ်ရှားမှု လုပ်ဆောင် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၈ ရက်။ ကရင်နီပြည် ထိန်းချုပ်နယ်မြေ ကေးလျားမြို့နယ်တွင် စစ်ကော်မရှင်၏ အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲ ဆန့်ကျင် ရေး လူထုလှုပ်ရှားမှု ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ထားပြီး ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) ၏ အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တရား သက်ရောက်သည့် ကေးလျားမြို့နယ် တွင် စစ်ကော်မရှင် ကျင်းပမည့် အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲကို ဆန့်ကျင်သည့် လူထုတွေ့ဆုံပွဲနှင့် လှုပ်ရှားမှုတစ်ရပ် ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း ကရင်နီပြည် လူငယ်များ သမဂ္ဂ (UKSY) က သတင်းထုတ်ပြန်သည်။ UKSY အတွင်းရေးမှူးဖြစ်သူ တစ်ဦးက “စစ်ကော်မရှင် ကျင်းပမယ့် ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြည်သူလူထု ကို သွားရောက် တွေ့ဆုံတာ ဖြစ်တယ်။ အာဏာရှင်ရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲဟာတွေ ပြီးရင် သူ့ရဲ့ အာဏာတည်မြဲဖို့ အတွက် ဘာတွေ လုပ်ဆောင်နေလဲ ကျနော်တို့ ပြည်သူလူထုနဲ့ သွားရောက်တွေ့ဆုံတာ ဖြစ်တယ်။ အဓိကတော့ ပြည်သူလူထုတွေရဲ့ ဆန္ဒသဘောထားက ဘယ်လိုရှိနေလဲ ဆိုတာမျိုးပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ နိုဝင်ဘာလ ၂၉ ရက်နေ့က ကျင်းပခဲ့သည့် အဆိုပါ ဆန့်ကျင်ရေး လူထုတွေ့ဆုံပွဲတွင် ကျေးရွာအလိုက် သက်ဆိုင်ရာ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ၊ စစ်ရှောင်ကော်မတီဝင်များ၊ ကျောင်းဆရာ/မများ နှင့် လူငယ်ကော်မတီများ အပါအဝင် ဒေသခံ လူဦးရေ ၆၀ ခန့် တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။ ဆွေးနွေးပွဲအတွင်း စစ်ကော်မရှင်၏ ခေတ်အဆက်ဆက် ရွေးကောက်ပွဲ အခြေအနေများနှင့် လက်ရှိကျင်းပမည့် ရွေးကောက်ပွဲ၏ ရည်ရွယ်ချက်များကို လူထုနှင့် အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ စစ်ကော်မရှင်က လာမည့် ဒီဇင်ဘာ ၂၈ ရက်နေ့ တွင် ကရင်နီပြည်အတွင်း လွိုင်ကော်၊ ဒီးမော့ဆို၊ ဖရူဆို၊ ဘောလခဲ မြို့နယ်များ ပါဝင်မည့် ရွေးကောက်ပွဲကို စတင်ကျင်းပမည်ဟု ကြေညာထားသည်။ ထိုသို့ ကြေညာထားသော်လည်း ကေးလျားမြို့နယ်အတွင်း ဒေသခံအများစုမှာ စစ်ကော်မရှင်၏ ရွေးကောက်ပွဲကို ဆန့်ကျင်သည့်ဘက်က ရပ်တည်နေကြောင်း UKSY က ထောက်ပြသည်။ “ကေးလျားမြို့နယ် အနေနဲ့ကတော့ စစ်ကော်မရှင်တို့ရဲ့ လက်အောက်ခံတွေက စည်းရုံးလှုံ့ဆော်နေတာတွေတော့ ရှိမှာပဲပေါ့။ သို့သော်လည်း ကျနော်တို့ ကြားသိထားသလောက်ကတော့ ဖရူဆိုပြန်မယ့် အရေအတွက်က နည်း တယ် ပေါ့လေ။ တခြားသော ကျနော်တို့နဲ့ ရပ်တည်မယ်ဆိုတဲ့ ပြည်သူလူထုက ပိုပြီးတော့များတယ်။ ဆိုတော့ စစ်ကော်မရှင် လုပ်မယ့် ရွေးကောက်ပွဲကို သူတို့ကလည်း ဆန့်ကျင်ကြောင်း ရပ်တည်ပေးနေတယ်ပေါ့” ဟု အတွင်းရေးမှူးဖြစ်သူက ဆက်ပြောသည်။ UKSY အတွင်းရေးမှူးက တော်လှန်ရေး ငါးနှစ်တာ ကာလအတွင်း အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ ဖြစ်ခဲ့၍ တိမ်းရှောင်နေရသည့် ပြည်သူများကို လက်ရှိတွင် မြို့ပေါ်ပြန်ဝင်လာခြင်းမျိုး မပြုလုပ်ဘဲ၊ နေရပ်မပြန်ခြင်းအားဖြင့် ရွေးကောက်ပွဲကို ဆက်လက်ဆန့်ကျင်ပေးဖို့ တိုက်တွန်းပြောဆိုထားသည်။ “စစ်ကော်မရှင် ပြုလုပ်မယ့် အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲကိုတော့ ပြည်သူလူထုကို သတင်းစကားပါး ချင်တာက လက်ရှိ မြို့ပေါ်ပြန်ဝင်လာနေတဲ့ အနေအထားမျိုးကို ပြည်သူလူထု အနေနဲ့ အဲမျိုးတွေ မလုပ်ဘဲနဲ့ ကျနော်တို့ကို ဆက်လက်ထောက်ခံပေးဖို့ သတင်းစကားပါးချင်တယ်” ဟု ၎င်းက တောင်းဆိုသည်။ အလားတူ နိုဝင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့၌လည်း လွိုင်ကော်မြို့နယ်အတွင်း မြေပြင်တစ်နေရာတွင် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ် ရေးအဖွဲ့ မှ ဦးဆောင်၍ အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲ ဆန့်ကျင်သည့် ကမ်ပိန်းတစ်ရပ် ပြုလုပ်ခဲ့သေးကြောင်း သတင်းထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

ကရင်နီ ထိန်းချုပ်နယ်မြေအတွင်း ရွေးကောက်ပွဲ ဆန့်ကျင်ရေး လူထု လှုပ်ရှားမှု လုပ်ဆောင်

ဒီးမော့ဆိုနှင့် မော်ချီး ဒေသများကို စစ်ကော်မရှင် ဗုံးကြဲ၊ အရပ်သား ထိခိုက်မှုများရှိ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၂၁ ရက်။ ကရင်နီပြည်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်အတွင်းနှင့် ဖားဆောင်းမြို့နယ်တွင်းမှ မော်ချီးဒေသတို့ကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ အရပ်သား ပြည်သူများ ထိမှန်သေဆုံး၊ ဒဏ်ရာ ရရှိခဲ့သည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်က မော်ချီးဒေသထဲကို ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ဝန်းကျင် အချိန်ခန့်တွင် လေကြောင်းမှ ထပ်မံ ဗုံးကြဲသောကြောင့် အရပ်သား ၁ ဦး သေဆုံးပြီး ၂ ဦး ထိမှန်ဒဏ်ရာရခဲ့သည်ဟု ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေး ကောင်စီ (IEC) ကပြောသည်။ IEC အတွင်းရေးမှူး -၂ ဦးဗညားက “ဒီမနက် ၆နာရီ မော်ချီး လိုခါးလိုမှာ ဗုံးကြဲတာပေါ့နော်။ Y12 ဗုံးကြဲ လေယာဉ်နဲ့ပေါ့နော် လာကြဲသွားပါတယ်။ အဲ့မှာတော့ တစ်ယောက် သေဆုံးပြီ နှစ်ယောက် ဒဏ်ရာရတယ်။ နေအိမ်တစ်လုံး ထိခိုက်ပျက်စီးတာ တွေ့ရပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ မော်ချီးဒေသထဲက လိုခါးလိုကျေးရွာကို Y12 လေယာဉ်ဖြင့် ထပ်မံ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဦးဗညားက ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်သည် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်း မရှိဘဲ မော်ချီးဒေသကို ဆက်တိုက် လေကြောင်း အသုံးပြု ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်နေသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ အလားတူ ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့ တစ်နေ့တည်း၌ပင် ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ် အနောက်ခြမ်းက နေရာတစ်နေရာလည်း လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရသေးသည်။ ဦးဗညားက “ဒီးမော့ဆို အနောက်ခြမ်းကိုတော့ ၁၁ နာရီ ဝန်းကျင်လောက်မှာတော့ ဗုံးလာကြဲသွားပါတယ်“ ဟု ပြောသည်။ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ထဲတွင် မြေပြင်၌လည်း စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် ကရင်နီ တော်လှန်ရေး အင်အားစုများအကြား တိုက်ပွဲများ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဖြစ်ပွားလျှက်ရှိသည်။ တိုက်ပွဲများ ဖြစ်နေသောကြောင့် ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ထဲက လွိုင်ကော် - ဒီးမော့ဆို - ဖရူဆို ပြည်ထောင်စု လမ်းမကြီးကို ပြည်သူများ မသွားလာကြရန် ကရင်နီအမျိုးသားများ ကာကွယ်ရေးတပ် KNDF က သတိပေးထား သည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်သည် ကရင်နီပြည်နယ်ထဲ မြေပြင်ထိုးစစ်များ ထိုးနေသည့် အပြင် အရပ်သားများကို ပစ်မှတ်ထားပြီး လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများ ဆက်တိုက်ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်နေသောကြောင့် အရပ်သားပြည်သူများ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သေဆုံးမှုများ ရှိနေသည်။ မော်ချီးဒေသထဲက လိုခါးလိုကျေးရွာကို ဩဂုတ်လ ၁၉ ရက်နေ့က စစ်တပ်က Y12 လေယာဉ်ဖြင့် ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ဒေသခံပြည်သူ ၃ ဦး ထိမှန် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ အလားတူ ဩဂုတ်လ ၁၇ ရက်နေ့ကလည်း မော်ချီးဒေသကို စစ်တပ်က လေ‌ကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှု ကြောင့် က လေးငယ် ၅ ဦး အပါအဝင် အရပ်သား ၃၂ ဦး သေဆုံးခဲ့ကာ ၅ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး တိုက် ခိုက်ခံခဲ့ရသော နေရာများမှ ပြည်သူအချို့လည်း ပျောက်ဆုံးနေလျှက်ရှိသည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်က အရပ်သားပြည်သူများကို ပစ်မှတ်ထားပြီး ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့မှုကြောင့် ဩဂုတ်လ ၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၀ ရက်နေ့အထိ မော်ချီးဒေသရှိ အရပ်သားပြည်သူ ၃၃ ဦး သေဆုံးပြီး ထိမှန်ဒဏ်ရာရရှိသူ ၁၀ ဦး အထိ ရှိနေပြီ ဖြစ်သည်။ ကရင်နီပြည်ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေး ကောင်စီ (IEC) က ကုလသမဂ္ဂနှင့် အာဆီယံ အပါအဝင် နိုင်ငံတကာ အစိုးရများ အနေဖြင့် စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ ကြီးလေးသော စစ်ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်နေမှုအပေါ် ထိရောက်စွာ အရေးယူပေးရန် တိုက်တွန်း တောင်းဆိုထားသည်။

ဒီးမော့ဆိုနှင့် မော်ချီး ဒေသများကို စစ်ကော်မရှင် ဗုံးကြဲ၊ အရပ်သား ထိခိုက်မှုများရှိ

စစ်ကော်မရှင်၏ ထိုးစစ်များမှာ ရွေးကောက်ပွဲ အတွက်ဟု ကရင်နီ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများပြော သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁၇ ရက်။ စစ်ကော်မရှင်သည် ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပပြုလုပ်နိုင်ရေး ကရင်နီပြည်အတွင်း ဆုံးရှုံးထားသည့် နယ်မြေများ ပြန်ရရှိရန် အတွက် အင်းအားဖြည့်တင်းကာ ထိုးစစ်များ ပိုမိုလုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ကရင်နီပြည်ရှိ တော်လှန်ရေး အင်အားစုများက ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်သည် လေယာဉ်အပြင် လက်နက်ကြီး၊ ဒရုန်းများ အသုံးပြု၍ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ကာ ပြည်သူများကို အကြောက်တရား ရိုက်သွင်းပြီး ရွေးကောက်ပွဲ ပြုလုပ်ရန်နိုင်အတွက် ကြိုးပမ်းနေသည်ဟု ကရင်နီပြည် အတိုင်ပင်ခံ ကောင်စီ (KSCC) အထွေအထွေအတွင်းရေးမှူး မော်ဒေးမြာက ပြောသည်။ “အကြမ်းဖက်စစ်တပ်က ရွေးကောက်ပွဲလုပ်မယ်ဆိုရင် တရားမျှတမှုရှိပါ့မလားပေါ့။ ဒါကလုံးဝမဖြစ်နိုင်ဘူး။ နိုင်ငံတကာကလည်း အသိအမှတ်ပြုမှာမဟုတ်ဘူး။ ကျမတို့ကရင်နီမှာ အခုဒီရက်ပိုင်းတွေမှာဆိုရင် ထိုးစစ်တွေ အရမ်းပဲများလာတယ်။ မတန်တစ်ဆအင်အားတွေသုံးပြီးတော့ အထူးသဖြင့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ ဆိုရင်လည်း လူထုကို အကြောက်တရားပိုပြီးတော့ ရှိလာအောင်လို့ တမင်တကာလုပ်နေတာလို့ ကျမ မြင် တယ်။“ ရွေးကောက်ပွဲ ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက် စစ်ကော်မရှင်သည် နည်းမျိုးစုံ သုံးပြီး လုပ်ဆောင်သွားနိုင်သည်ဟု ကယန်းအမျိုးသား တပ်မတော် (KNA) ၏ နိုင်ငံရေးဦးဆောင် ကော်မတီ ခွန်းရဲခေါင်က ယခုကဲ့သို့ သုံးသပ် ပြောဆိုသည်။ “စစ်အာဏာရှင်ကတော့ စစ်အာဏာသက်စွန့်ရှည်ဖို့ အတွက် နည်းလမ်းပေါင်းစုံနဲ့ ကြိုးစားသွားမှာ ဖြစ်ပါ တယ်။ ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ဖို့အတွက် ငွေရေးကြေးရေးတွေနဲ့ စားစရာသောက်စရာ ပေးကမ်းပြီးတော့မှ လုပ်တဲ့ နည်းလမ်းလည်း ရှိသလို စစ်ရေးအရ သူတို့ကို မဲမပေးတဲ့ ပြည်သူလူထုကို ဖိနှိပ်တာ၊ ခြိမ်းခြောက်တာ၊ ဖမ်းဆီး တာ၊ ပုဒ်မအမျိုးမျိုးတပ်တာလည်း လုပ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါဟာသူ့ရဲ့ သဘောသဘာဝ ဖြစ်ပါတယ်။” စစ်ကော်မရှင်က တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက အလုံးစုံ ထိန်းချုပ်ထားသည့် မယ်စဲ့မြို့နယ်၊ ရှားတောမြို့နယ်တို့ အပါအဝင် ပြည်နယ်အတွင်းက မြို့နယ် ၇ မြို့နယ်တွင် ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပသွားမည်ဟု ဩဂုတ်လ ၁၅ ရက်နေ့က ထုတ်ပြန်ထားသည်။ ဒီးမော့ဆို၊ ဖရူဆိုမြို့၊ ဖားဆောင်း၊ ဘောလခဲ၊ မယ်စဲ့၊ လွိုင်ကော်နှင့် ရှားတောမြို့နယ် တို့ကို ပြည်သူ့လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ် နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ် အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်သွားမည်ဟု စစ်ကော်မရှင်က ဆိုသည်။ အဆိုပါ ကိစ္စနှင့် ပတ်သက်၍ ခွန်းရဲခေါင် က “စစ်ကောင်စီက ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ဖို့အတွက် မြို့တွေကို ပြန်ပြီး ထိန်းချုပ်တာ ရှိပါတယ်။ ကျနော်တို့ စိုးမိုးထားတဲ့ နေရာတွေမှာတော့ ရွေးကောက်ပွဲဖြစ်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ လောလောဆယ် သူတို့စိုးမိုးထားတဲ့ လွိုင်ကော်မှာကတော့ သူတို့ လုပ်ကောင်းလုပ်လာနိုင်တယ်။ ဒီဖယ်ခုံမိုးဗြဲမှာ လည်း တစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ကောင်း ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်” ဟု ဆက်ပြောသည်။ ကရင်နီပြည်တွင် စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲကို အလွယ်တကူ လုပ်နိုင်မှာမဟုတ်ကြောင်း ကရင်နီပြည် ကြားကာလ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (IEC) အရေးပေါ် ကယ်ဆယ်ရေးဌာနခွဲ ဦးစီးမှူး ကျားခင်စိန်က ယခုကဲ့သို့ ပြောသည်။ “လက်ရှိသူတို့ မဲဆန္ဒနယ်လုပ်ဖို့ စီစဥ်နေတဲ့ မြို့တွေဟာလဲ တော်လှန်ရေးအင်အားစုနဲ့က တစ်ဝက်ဆီ နယ်မြေ စိုးမိုး ထားပါတယ်၊၊ အခုစစ်ကြောင်း အဆမတန် ထိုးပြီး သိမ်းဖို့ကြိုးစားနေတဲ့ နယ်မြေတွေကိုလည်း ကျမတို့ ဘက်က အစွန်းကုန် ကာကွယ်နေတာဖြစ်လို့ သူတို့ ရွေးကောက်ပွဲဟာလည်း ကရင်နီပြည်မှာ ဖြစ်မြောက်ဖို့ လွယ်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။” ရွေးကောက်ပွဲအား မတရားသည့် နည်းလမ်းများကို သုံး၍ ဖြစ်မြောက်အောင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည် ရှိသော်လည်း ပြည်သူများထံက စစ်မှန်သည့် ဆန္ဒမဲများကို ရရှိမှာ မဟုတ်ဘူးဟု ဆိုကြသည်။ ထို့သို့ ပြည်သူလူထု၏ ထောက်ခံခြင်း မရှိသည့် ရွေးကောက်ပွဲကို နိုင်ငံတကာ အစိုးရအနေဖြင့် အသိအမှတ် မပြုရန်၊ သံတမန်ရေးအရ ဖိအားပေးခြင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ပေးကြရန် ကယန်းအမျိုးသား တပ်မတော် (KNA) နှင့် ကရင်နီတော်လှန်ရေး အင်အားစုများက တောင်းဆိုထားသည်။ လက်ရှိတွင် ကရင်နီပြည်အတွင်းက မြို့နယ် ၇ မြို့နယ်စလုံးတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် ကရင်နီ တော်လှန်ရေး အင်အားစုတို့အကြား ထိတွေ့တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိတွေ့တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေသည့် ကရင်နီပြည်ထဲက မြို့နယ် ၇ မြို့နယ်လုံးတွင် ရွေးကောက်ပွဲလုပ်ရန် စစ်ကော်မရှင်တပ်က သြဂုတ်လ ၁၅ ရက်နေ့က ကြေညာထားသော်လည်း ထိုကြေညာချက်မှာ လုံးဝမဖြစ်နိုင် ဘူးဟု ကရင်နီတော်လှန်ရေး အင်အားစုများက ပြောသည်။

စစ်ကော်မရှင်၏ ထိုးစစ်များမှာ ရွေးကောက်ပွဲ အတွက်ဟု ကရင်နီ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများပြော

ဒီးမော့ဆို စစ်ရှောင်များ အရေးပေါ် အကူအညီလိုအပ်နေ

ဒီးမော့ဆို စစ်ရှောင်များ အရေးပေါ် အကူအညီလိုအပ်နေ

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဒီနေ့ အစီအစဉ်တွေထဲမှာတော့…..

– ချင်းပြည်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ စစ်တပ်က လေကြောင်းက ဗုံးကြဲလို့ စစ်သုံ့ပန်းတွေ အပါအဝင် လူသေဆုံး

– ရှမ်းမြောက်-ကချင် အစပ် မဘိမ်းဘက်မှာ စစ်တပ်က အင်အားအမြောက်အများ တိုးချဲ့

– ထိုင်းရောက် မြန်မာတွေ လုံခြုံရေးနဲ့ အလုပ်လုပ်ဖို့ အကန့်အသတ်တွေက ဘာတွေလဲ။

– UFC ခါးပတ်ပိုင်ရှင် ဂျော့ရှူဝါဗန် ထိုင်းနဲ့ မလေးရှားကို လာဖို့ရှိ

– အမေရိကား-တရုတ် ထိပ်သီး အစည်းအဝေး မတိုင်ခင် ဘာတွေ ကြိုတင် ပြင်ဆင်နေသလဲ

– ပီကင်း ထိပ်သီး ဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်ခင် ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ အမေရိကန် စစ်လေ့ကျင့်မှု

– ယူကရိန်း ဒရုန်းတွေက စစ်ပွဲတွေအတွက် ခေတ်သစ်တစ်ခု ပြောင်းစေမလား

– ၂ နှစ်ကျော်က မြုပ်သွားတဲ့ ရုရှား သင်္ဘောမှာ ဘာတွေပါသလဲ

×Close

News

ဂျပန်နိုင်ငံက အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လျှောက်ထားခအား အဆ ၂၀ ထိ တိုးမြှင့် — October 1, 2026 6:37 pm
လာအိုနိုင်ငံတွင် တရုတ်စစ်တပ်က စစ်ရေးအထောက်အကူပြု လေကြောင်းစခန်းသစ် ဖွင့်လှစ် — October 1, 2026 6:35 pm
ဗြိတိန် သုတေသနများအား တရုတ်ထောက်လှမ်းရေးများက အသုံးချနေကြောင်း MI5 သတိပေး — October 1, 2026 6:35 pm

Recent Posts

ကချင်နှင့် ရှမ်း-ကချင်အစပ် မြို့နယ် ၆ ခုတွင် KIA နှင့် စစ်အုပ်စုတပ်တို့ တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ပြင်းထန်
ဂျပန်နိုင်ငံက အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လျှောက်ထားခအား အဆ ၂၀ ထိ တိုးမြှင့်
လာအိုနိုင်ငံတွင် တရုတ်စစ်တပ်က စစ်ရေးအထောက်အကူပြု လေကြောင်းစခန်းသစ် ဖွင့်လှစ်
ဗြိတိန် သုတေသနများအား တရုတ်ထောက်လှမ်းရေးများက အသုံးချနေကြောင်း MI5 သတိပေး
ကာလင်နင်ဂရက်ဒေသအား ပိတ်ဆို့ပါက နျူကလီးယားလက်နက်ဖြင့် တုံ့ပြန်မည်ဟု ရုရှား သတိပေး

Archives

Archives

×Close