September 2025 – Page 4 – Network Media Group

ပင်မစာမျက်နှာ
သတင်း
ဓါတ်ပုံများ
ဗွီဒီယို
ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်
English News
NMG အကြောင်း
Contact

Home
Monthly Archive

Archive: September 2025

Sep 23

ရေဖြူ-ကံပေါက်လမ်း စစ်ဆေးရေးဂိတ်သစ်ကြောင့် ကုန်သည်နှင့် ဒေသခံများ အခက်ကြုံ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၃ ရက်။ ထားဝယ်ခရိုင်၊ ရေဖြူမြို့နယ် ကလိန်အောင် - ကံပေါက်လမ်းပိုင်းတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ စက်တင်ဘာလ ဒုတိယ ပတ်မှစတင်၍ စစ်ဆေးရေးဂိတ် အသစ်တစ်ခု ထပ်တိုးပြီး ပိုမို တင်းကြပ်လာခဲ့သည်ဟု လမ်းပိုင်းကို အသုံးပြုနေသည့် ကားသမားများက ပြောသည်။ ကလိန်အောင်မြို့နှင့် ကံပေါက်တိုက်နယ်ကို ဆက်သွယ်ထားသည့်လမ်းပေါ်ရှိ စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် ဆက်စပ် သည့် ဦးပိုင်ကုမ္ပဏီပိုင် ဆီအုန်းခြံနှင့် ဂန့်ဂေါ်တောင် ဘူတာအကြား ပြည်ထောင်စု ကားလမ်းမကြီးပေါ်တွင် တိုးချဲ့ ဖွင့်လှစ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အသက် ၄၀ ခန့်အရွယ် ကားသမားတစ်ဦးက “ဂန့်ဂေါ်တောင် စစ်ဆေးရေးဂိတ်က ဖြတ်သန်းရတာ အဆင်ပြေ တယ်။ လူဟောင်းတွေ ဖြစ်နေတော့ မိတ်ဆွေ တွေ ဖြစ်နေကြပြီ၊ အခုဂိတ် အသစ်က လူက အသစ်တွေဆိုတော့ အစစ်အဆေးက နည်းနည်း ကြမ်းတယ်။ နောက်ပြီး ဂိတ်တစ်ခုနဲ့ တစ်ခုက အဆက်အသွယ် မရှိတော့ ပထမဂိတ် က ဆန်အိတ်ကို ခွင့်ပြုပေးလိုက်ပေမဲ့ နောက်တစ်ဂိတ်က ခွင့်မပြုဘူး။ ဆွဲချတာခံရတယ်။ စကားပြောနေရတာ တွေ ရှိတယ်” ဟု ပြောသည်။ ယခင်ကလည်း အဆိုပါ လမ်းပိုင်းတွင် ဂန့်ဂေါ်တောင် စစ်ဆေးရေးဂိတ်တစ်ခု တည်ရှိပြီး လက်ရှိတွင် စစ်ဆေး ရေး ဂိတ်နှစ်ခုစလုံးကို မောရဝတီရေတပ်မှ နေရာယူထားသည်ဟု ရွာသားများက ဆိုသည်။ ပြီးခဲ့သည့် သြဂုတ်လ နောက်ဆုံးအပတ်က ဦးပိုင်ကုမ္ပဏီ ဆီအုန်းခြံမှ အရာရှိတစ်ဦး အပါအဝင် ဝန်ထမ်းမိသားစု ခုနစ်ဦးကို ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက ဖမ်းဆီးသွားပြီးနောက် ဆီအုန်းခြံနှင့် ဆက်စပ်နေသည့် ဖားချောင်းအုပ်စုကို စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ ရက်သတ္တပတ်ကြာ စစ်ကြောင်းထိုးခဲ့သေးကြောင်း ဆိုသည်။ စစ်ကြောင်းထိုးပြီးသည့် နောက် ယခုကဲ့သို့ စစ်ရေးဂိတ်အသစ်ကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ ကလိန်အောင် လမ်းပိုင်းတွင် ဂိတ်နှစ်ခု၊ သဲချောင်းကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ဖောင်းတောကျေးရွာ အုပ်စုတွင် ပျူစောထီး ဂိတ်နှစ်ဂိတ်၊ မင်းသားကျေးရွာအုပ်စုတွင် ပျူစောထီးဂိတ် တစ်ခုတို့အပြင် ပယကျေးရွာ တွင် တပ်စွဲထားကာ ကံပေါက်တိုက်နယ်အတွင်း ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်ဖွဲ့များ ဝင်ရောက်လာခြင်းကို ကာ ကွယ် ပြင်ဆင်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ကံပေါက်တိုက်နယ်တွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ မောရဝတီ ရေတပ်စခန်း ဌာနချုပ်နှင့် စစ်အုပ်စုအတွက် နိုင်ငံခြားဝင်ငွေ အများအပြား ရရှိနေသည့် ကမ်းလွန်ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့လုပ်ကွက်များ တည်ရှိသည်။ #ထားဝယ် #ကံပေါက် #ရေဖြူမြို့နယ် #ကလိန်အောင်မြို့ #စစ်ကော်မရှင်

ရေဖြူ-ကံပေါက်လမ်း စစ်ဆေးရေးဂိတ်သစ်ကြောင့် ကုန်သည်နှင့် ဒေသခံများ အခက်ကြုံ

Sep 23

နူရာ ဝဲစွဲ၊ လဲရာ သူခိုးထောင်းသည့် နောင်အင်းလေး ဆိုင်းနှောင် ရေးသည်။ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၂ ရက်။ ‘ပလပ် ပလပ်’ ဆိုသည့် ရေလှိုင်းရိုက်သံများ အဆက်မပြတ် ကြားနေရသည်။ ဖောင်တော်ဦးဘုရား ဘေးရှိ ရေချောင်းမှ ရေလှိုင်းများသည် ဘုရားရင်ပြင် ကမ်းစပ်တစ်လျှောက်လုံး၌ ရိုက်ခတ်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ အင်းလေးကန် ရေမျက်နှာပြင် မြင့်တက်နေသည့်ကြားက လူထုဘဝထက် စစ်ကော်မရှင်၏ ပွဲဖြစ်မြောက် ရေးကို ဦးစားပေးမည့် ဖောင်တော်ဦးဘုရားပွဲ စီစဉ်မှုမှာလည်း ဒေသခံများအတွက် အိမ်မက်ဆိုး တစ်ခုဖြစ် လာလေသည်။ “ဈေးရောင်းရဖို့ မပြောနဲ့။ ရေထပ်တက်လာလို့ ပစ္စည်းတွေ ရွှေ့နေရပြီ။ ပွဲခင်းနေရာတွေမှာလည်း ရေဝင် နေသေးတယ်။ ထပ်တက်လာရင် မတွေးရဲစရာပဲ” ဟု ဘုရားဈေးသည် ကိုကျော်သန်း (အမည်လွှဲ)က လက်ရှိအခြေအနေကို ပြောပြသည်။ အင်းလေးကန်၏ ရေမျက်နှာပြင်မှာ မကြာသေးမီကမှ အနည်းငယ် မြင့်တက်လာပြီး ဘုရားရင်ပြင်အထိ ရေများ ပြန်ဝင်ရောက်မည့်အလား လှိုင်းလုံးများ ပုတ်ခတ်လျက် ရှိသည်။ ဘုရားရင်ပြင်ပေါ်သို့ ဒုတိယအကြိမ် ရေဝင်ရောက်ရန် တပေခန့်သာ လိုတော့သည်။ ထိုသတင်းမှာ တံငါသည်များအတွက် အားတက်စရာ ဖြစ်သော်လည်း ဒေသခံများအတွက် အိမ်မက်ဆိုး တစ်ခု ဖြစ်နေသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဩဂုတ်လအလယ်ပိုင်းကလည်း ဘုရားရင်ပြင်ပေါ်သို့ ရေဝင်ရောက်ခဲ့ဖူးပြီး စက်တင်ဘာလ အစပိုင်းရောက်မှသာ ပြန်ကျသွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်းရှိ ကလော၊ ညောင်ရွှေ၊ တောင်ကြီး၊ ပင်လောင်း စသည့်ဒေသများ၌ ဇူလိုင်လ ၂၇ ရက်နေ့မှ စ၍ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းခဲ့ရာ ထိုရေများမှာ အင်းလေးကန်အတွင်းသို့ စီးဆင်းလာခဲ့သည်။ မိုးရေချိန် ၄.၇၅ လက်မ အထိ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ရေမျက်နှာပြင် ငါးပေခန့် အထိ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ရေမြင့်တက်မှုကြောင့် ရေပေါ်ကျေးရွာ တစ်ရာကျော်၌ လူနေအိမ်အောက်ထပ်များ ရေဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုမှာ လူနေအိမ် တစ်ရာကျော်ခန့်အထိ ရှိပြီး လက်ရှိချိန်အထိ ရေလွှမ်းခံနေရဆဲ ဖြစ်သည်။ ရေများ ပတ်လည်ဝန်းရံလျက်ရှိသော အင်းလေးဒေသတွင် မကြာမီကာလအတွင်း ဖောင်တော်ဦးဘုရား ဒေသစာရီကြွချီ ပူဇော်ပွဲ ကျင်းပရန် ပြင်ဆင်လျက်ရှိသည်။ ရေကြီးရေလျှံမှု ဖြစ်နေသည့်ကြား စစ်ကော်မရှင်က မဖြစ်မနေ ကျင်းပရန် လုပ်ဆောင်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ လက်ရှိ အခြေအနေမှာ ပထမအကြိမ် ရေကြီးပြီးနောက် ရေအနည်း ကျဆင်းပြီးနောက်ပိုင်း ရေများ တစ်ရိပ် ရိပ် ပြန်တက်လာချေပြီ။ ဖောင်တော်ဦး ဘုရားရင်ပြင်သို့ ရေနောက်တစ်ကြိမ်ဝင်ရောက်ရန် လှိုင်းလုံးများက ရှေ့ပြေးနိမိတ်အလား ဖော်ပြနေကြသည်။ လူနေအိမ်များကြားတွင်လည်း ရေအလုံးစုံ မကျသေးသည့်အပြင် ဘုရားဈေးဆိုင်ခန်းများ၌လည်း ရေများ ကျန်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ ဖောင်တော်ဦးဘုရား ပရဝမ်တွင်းရှိ ဈေးဆိုင်ခန်းပေါင်း ခန့်မှန်းခြေ ၂၀၀ ကျော်ရှိသည့်အနက် ၅၀ ဝန်းကျင်ခန့် မှာ ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် ပိတ်ထားရဆဲဖြစ်ပြီး ဘုရားအောက်ဆိုင်ခန်း ၅၀ ကျော်မှာလည်း ရောင်းချခွင့် မပြုသေးချေ။ ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် ကုန်ဈေးနှုန်း ကြီးမြင့်မှု မရှိသော်လည်း သွားရေးလာရေးနှင့် ဝင်ငွေနည်းပါးမှု အခက်အခဲများ ကြုံနေရဆဲ ဖြစ်သည်။ “မြောက်ဘက်ကုန်းမြင့်ကျတဲ့ ဆိုင်တွေတော့ ရောင်းလို့ရမယ်။ တောင်ဘက်ခြမ်းကတော့ မရနိုင်သေးဘူး။ အခုတောင် ကြွေပြားအသစ်ခင်းထားတာက နည်းနည်းမြင့်လို့ ခံသာတာ။ အဟောင်းသာဆို ဝင်နေလောက် ပြီ” ဟု ကိုကျော်သန်းက ရေပြင်ကို ငေးကြည့်ရင်း ကြုံနေရသည့် အခြေအနေများကို ရင်ဖွင့်သည်။ ပြီးခဲ့သည့်နှစ် စက်တင်ဘာလတွင်လည်း အင်းလေးဒေသရှိ ကျေးရွာအုပ်စုပေါင်း ၃၄ စု၊ ကျေးရွာပေါင်း ၄၄၆ ရွာ ရှိသည့်အနက် ရေပြင်ကျေးရွာ ၁၇၁ ရွာ၌ လူနေအိမ်ပေါင်း တစ်ထောင်ကျော် ရေဘေးသင့်ခဲ့ရပြီး လူပေါင်း ၁၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ကြရသည်။ ထို့အပြင် အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ ဖြစ်သူများမှာလည်း ဒေသခံလူထု၏ သုံးပုံတစ်ပုံခန့်ထိ ရှိသွားခဲ့သည်။ ထိုနည်းတူစွာ ယခုနှစ် မတ်လတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ငလျင်ဘေးကြောင့်လည်း အိမ်ခြေ ၂၆၀၀ ခန့် ထိခိုက် ပျက်စီးခဲ့ရပြီး သေဆုံးသူဦးရေ ၁၀၀ ကျော်ခန့်အထိ မြင့်တက်သွားသည်။ အချို့လူနေအိမ်များမှာ ငွေကြေးမပြည့်စုံမှုကြောင့် ယခုချိန်ထိ ပြန်လည်တည်ဆောက်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။ ပြီးခဲ့သည့်နှစ် နှင့် ယခုနှစ် ရေကြီးမှုအတွင်း အင်းဝန်ကြီး ဦးအောင်ကြည်ဝင်း အပါအဝင် စစ်ကော်မရှင် လက်အောက်ခံ ဌာနဆိုင်ရာများမှ လာရောက်ကူညီမှုများ မရှိခဲ့ဘဲ ကိုယ်ထူကိုယ်ထဖြင့်သာ ပြန်လည် ထူထောင်ခဲ့ရလေသည်။ ဤသို့သော ‘နူရာဝဲစွဲ’ အခြေအနေများကြား၌ လူထုအနေဖြင့် ပွဲရေးထက် ဝမ်းရေးကိုသာ ဦးစားပေးနေရ လေ၏။ ရေဘေးသင့် ကေလာကျေးရွာ ဒေသခံ အမျိုးသားတစ်ဦးက “ဦးအောင်ကြည်ဝင်းက တခါမှတောင် လာ မကြည့်ပါဘူး။ ဌာနဆိုင်ရာတွေလည်း မလာကြပါဘူး။ ဒေသခံတွေနဲ့ တခြား မြေပြန့်ဘက်က အလှူရှင်တွေ ကြောင့်သာ အိမ်တွေ ပြန်ဆောက်နိုင်တာပါ။ ပွဲသာလုပ်ချင်နေတာ။ ဒုက္ခရောက်တုန်းကတော့ ဘာမှ မကူညီ ပေးဘူး” ဟု ပြောပြသည်။ ပွဲတော်အား အင်းတိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီး ဦးအောင်ကြည်ဝင်းနှင့် စစ်ကောင်မရှင်ကို ထောက်ခံသည့် လူနည်းစုတို့က ဦးစီးကျင်းပခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ၎င်းတို့ လက်ဝေခံ အင်းအမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်ပါတီနှင့် ပအိုဝ်းအမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (PNO) တို့မှလည်း ပါဝင်ကူညီမည်ဟု ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း ကြေညာထားသည်။ ဦးအောင်ကြည်ဝင်းမှာ အင်းအမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ် ပါတီ၏ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်း ဖြစ်ပြီး စစ်အာဏာသိမ်း ကာလ အတွင်း တိုင်းရင်းသားရေးရာ ဝန်ကြီးဖြစ်လာသူ တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၎င်းထံ၌ ဦးဇော်လတ်နှင့် ဦးဖိုးသာထူး ဆိုသည့် လက်ရုံး နှစ်ဦးရှိပြီး ပျူစောထီးများလည်း မွေးထားသည်။ လက်ရှိ အင်းလေးဒေသ စစ်မှုထမ်း ခေါ်ယူရေး၌ ၎င်းလက်ရုံးတပ်များက ဦးဆောင်လျက်ရှိသည်။ ဦးအောင်ကြည်ဝင်းမှာ ၂၀၁၀ ခုနှစ် ဦးသိန်းစိန် အစိုးရ လက်ထက်ကတည်းကပင် စစ်ဗိုလ်ချုပ်များနှင့် နီးကပ်သည့် ဆက်ဆံရေးရှိသူ ဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင်လည်း စစ်မှုထမ်းကောက်ခံရာ၌ ၎င်း၏ ပျူစောထီး တပ်ဖြင့် လိုက်လံစုဆောင်းနေသူ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတည်ထောင်ထားသည့် အင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်ပါတီမှာ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) နှင့် ယှဉ်ပြိုင်ရသော ရွေးကောက်ပွဲတိုင်းတွင် ရှုံးနိမ့်ခဲ့ဖူးသည်။ စစ်ကော်မရှင်က ပြုလုပ်မည့် ရွေးကောက်ပွဲကို NLD က သပိတ်မှောက်ချိန်တွင် အင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်က ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မည်ဟု ကြေညာထားသေးသည်။ လက်ရှိကာလ၌လည်း ပါတီဝင်များ အနေဖြင့် ရွေးကောက်ပွဲအတွက် သန်းခေါင်စာရင်းများ ကောက်ယူနေ သည်။ ယှဉ်ပြိုင်မည့် ကိုယ်စားလှယ် စာရင်းများကိုမူ ထုတ်ပြန်ကြေညာထားခြင်း မရှိသေးပေ။ ဘုရားအနီးတွင် နေထိုင်သည့် တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက “ဘုရားပွဲ ကျင်းပတာကိုတော့ စစ်ကောင်စီရဲ့ ဖိအားနဲ့ ဦးဆောင်မှုနဲ့ပေါ့။ အစည်းအဝေး လုပ်တုန်းကလည်း အင်းဝန်ကြီး ဦးအောင်ကြည် ဝင်းတို့က ဦးဆောင်ပြီး သူတို့ထောက်ခံတဲ့ လူနည်းစုလောက်နဲ့ပဲ ဆုံးဖြတ်ခဲ့တာပေါ့” ဟု ပြောပြသည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၀ ရက်နေ့ စစ်မှုထမ်း ဥပဒေပြဌာန်းပြီးသည့် နောက်ပိုင်း ယခု အပတ်စဉ် ၁၇ ရောက်သည်အထိ အင်းလေးဒေသ၌ စစ်မှုထမ်း လစဉ်ခေါ်ယူလေ့ရှိသည်။ ကျေးရွာအုပ်စုပေါင်း ၃၄ စုမှ အပတ်စဉ် တစ်ခုစီ၌ တစ်အုပ်စုလျှင် လေးဦး ခေါ်ယူခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့ကျေးရွာများမှာ ငွေကြေးဖြင့် လူစားထိုးခေါ်ယူကြသော်လည်း အများစုမှာ မလွတ်ကင်းနိုင်ကြချေ။ အင်းလေးအမျိုးသမီး သမဂ္ဂအဖွဲ့မှ အတွင်းရေးမှူး မကြိုးကြာက “ဘုရားပွဲကတော့ အာဏာမသိမ်းခင် ကာလထက်တော့ စည်မှာ မဟုတ်ဘူးပေါ့နော်။ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ လက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံမှာက အလုပ်ကိုင် ရှားပါးတာရယ်၊ စစ်မှုထမ်း‌ ခေါ်တာရယ်ကြောင့် အင်းလေးဒေသမှာရှိတဲ့ လူငယ်တွေလည်း နိုင်ငံခြား ထွက် ပြီး အလုပ်လုပ်ကြတယ်ပေါ့နော်။ ပြီးလို့ချင်ရင် သူတို့ စစ်အာဏာရှင်ကို တော်လှန်ချင်လို့ တောခိုသွားတဲ့ လူငယ် လည်း ရှိတယ်ပေါ့နော်” ဟု ဒေသတွင်း အခြေအနေများကို ရှင်းပြသည်။ ဘုရားပွဲတော် ကျင်းပသည်မှာ လူထုစီးပွားရေးနှင့် သက်ဆိုင်မှု မရှိကြောင်း၊ လက်ရှိ ရေကြီးကာလ၌ ဘုရားပွဲ ကျင်းပမည်ဆိုပါက ဈေးသည်များ အနေဖြင့်လည်း ရောင်းချရန် အဆင်မပြေကြောင်း အင်းလေးအမျိုးသမီး သမဂ္ဂအဖွဲ့က ၎င်းတို့၏ သဘောထားများကို ပြောပြသည်။ အလားတူ တက်ကြွလှုပ်ရှားသည့် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် တောတွင်းရောက် အင်အားစုများကလည်း စစ်ကော်မရှင်က ကျင်းပမည့် ပွဲတော်ကို ကန့်ကွက်ထားသည်။ မကြိုးကြာက “ဘုရားပွဲကျင်းပမယ်ဆိုတော့ စစ်တပ်ထောက်ခံတဲ့ လူနည်းစုက ပျော်ချင်လည်း ပျော်နေမှာ ပေါ့ ကျမအနေနဲ့ကျတော့ မပျော်နိုင်ပါဘူး။ ဘာဖြစ်လို့လဲ‌ဆိုရင် ဒီလောက် ဘေးအန္တရာယ်တွေ ကျရောက် နေတဲ့ကြားက ဖြစ်နေတဲ့ အချိန်မှာတော့ ဟိုလူ့ကိုကယ်ပါ ဒီလူ့ကိုကယ်ပါနဲ့။ အခု ကျတော့ ဒုက္ခမရောက် တော့တဲ့အတိုင်း ပျော်နေကြမယ်ဆိုရင် သူများတွေ ဘယ်လိုမြင်ကြမလဲ ကျမကတော့ ရှက်မိတယ်။ ဒါက နှစ်စဉ် ကျင်းပတဲ့ ပွဲမို့လို့ပါ။ ဘုရားကို ကြည်ညိုတယ်‌ ဆိုတာ တန်းခိုးကြီးတဲ့ ဘုရားတွေဖူးမှ မဟုတ်ပါဘူး။ စိတ်နှလုံးသားနဲ့ပဲ ဆိုင်တာပါ” ဟု ၎င်း၏ သဘောထားကို ဆက်လက်ပြောပြသည်။ ပအိုဝ်းပြည်သူ့စစ်အဖွဲ့ (PNA) မှ ပွဲတော်ကာလ တစ်လျှောက်လုံး၌ လုံခြုံရေး ယူပေးမည်ဆိုသည့် အချက်မှာ လည်း ဒေသခံများအတွက် စိုးရိမ်စရာ ဖြစ်နေသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် PNA သည် ပအိုဝ်းဒေသများ အတွင်း ၎င်းအင်အား တိုးချဲ့ရေးအတွက် စစ်မှုထမ်း များ လစဉ်စုဆောင်းလျက် ရှိသည်။ ထို့အပြင် တစ်ဖက်တစ်လမ်းမှလည်း ၎င်းက စစ်ကော်မရှင်အတွက် လူကောက်ခံ ပေးနေရသည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇန္နဝါရီလအတွင်း ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ အင်းလေးဒေသ၊ ဘုရားတောင်ကျေးရွာ၌ စစ်ဘေးရှောင် များ နေရပ်ပြန်လာချိန်တွင် PNA အဖွဲ့က တစ်အိမ်လျှင် ကျပ်တစ်သိန်း စစ်အသုံးစရိတ် ကောက်ခံခဲ့ပြီး တပ်သား ၁၀ ဦးထက်မနည်း စုဆောင်းခဲ့ဖူးသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောပြသည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်လဘာလအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် တစ်လေးလုံး စစ်ဆင်ရေးအတွင်း အင်းလေးဒေသ အရှေ့ ဖက်ကမ်း၌ PNA နှင့် တော်လှန်ရေးတပ်တို့အကြား တိုက်ပွဲ အကြိမ်ကြိမ် ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည့်အပြင် လက်ရှိကာလ အထိလည်း မကြာခဏ PNA က တပ်သားစုဆောင်းမှုလည်း လုပ်ဆောင်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလအတွင်း စစ်တပ်နှင့် PNA ပူးပေါင်းတပ်များက ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ အင်းလေး ဒေသ၊ ရေပူကျေးရွာရှိ တော်လှန်ရေးတပ် စခန်းနှစ်ခုကိုလည်း သိမ်းပိုက်ခဲ့ဖူးသည်။ ဘုရားအနောက်ဘက် ကျေးရွာတွင် နေထိုင်သည့် မသန်းမြင့် (အမည်လွှဲ)ဆိုသူက “အင်းလေးဒေသ ရှေ့ဖက် ကမ်းမှာ စပြီးတိုက်ပွဲ ဖြစ်လာတော့ PNO က တချို့ရွာတွေဝင်ပြီး ထိန်းထားတယ်။ အဲဒီမှာ အရင်နှစ်ကဆို လူကောက်တာတွေ၊ ရိက္ခာစုတာတွေ ခဏခဏ ဖြစ်တယ်။ အခုလည်း ဝင်လိုက်ထွက်လိုက်ပဲ။ ဒီလို လူတွေ က ပွဲလုံခြုံရေးဆိုတော့ ကျမတို့ သားသမီးတွေကို ဘယ်လိုစိတ်နဲ့ ပွဲလွှတ်ရမလဲ” ဟု ပြောသည်။ ဖောင်တော်ဦးဘုရားပွဲမှာ လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်းများစွာကတည်းက စ၍ အင်းသားလူမျိုးတို့ နှစ်စဉ် ကျင်းပ လေ့ရှိသည့် ဘာသာရေး ပွဲတော်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မည်သည့် ခုနှစ်က စတင်ကျင်းပသည်ကိုမူ သမိုင်းမှတ်တမ်းများ၌ ဖော်ပြထားခြင်း မရှိပါ။ နှစ်စဉ် သီတင်းကျွတ် လဆန်း ၁ ရက်နေ့ (စက်တင်ဘာလ ၂၂ ရက်နေ့) မှ စတင်၍ သီတင်းကျွတ် လပြည့် ကျော် ၃ ရက်နေ့ (အောက်တိုဘာလ ၉ ရက်နေ့) အထိ ၂၁ ရက်ကြာ ကျင်းပခဲ့သည်မှာ ခေတ်အဆက်ဆက်ပင် ဖြစ်သည်။ ထိုကာလများအတွင်း ဖောင်တော်ဦးဘုရားမှာ ရတနာစံကျောင်းတော်မှ ထွက်ခွါပြီး ၂၁ ဌာနသို့ လှည့်လည် ကြွချီ အပူဇော်ခံခြင်း ဖြစ်သည်။ ဘုရားဆိုက်ရောက်ရာ ဒေသအသီးသီးသို့ ကြွချပြီးနောက် ကျောင်းတော်သို့ ပြန်ဝင်သည့်နေ့တွင် ပွဲတော် ပြီးဆုံးကြသည်။ ပွဲတော်တစ်လျှောက် ဘုရားဖောင်လှေအား လူ ၁၀၀ ကျော်ပါသည့် ဆွဲလှေများက ခြေထောက်ဖြင့် လှော် ခတ်ကာ ကျေးရွာ အသီးသီးသို့ ပင့်ဆောင်ကြရသည်။ ဘုရားဖောင်လှေ အနီးတစ်ဝိုက်တွင် ဆွမ်းတော်ကြီး ကပ်လှူသည့် ဖောင်လှေများ၊ နတ်သမီးကဲသို့ ဝတ်ဆင်၍ ကပြဖျော်ဖြေရသည့် လှေယာဉ်ငယ်များကလည်း ခြံရံလိုက်ပါရသေးသည်။ ထိုသို့ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု မပျက် ကျင်းပကြသည့် ဘုရားပွဲတော်အား စစ်အာဏာ မသိမ်းမီက ပြည်တွင်း ခရီးသွားများ သာမက နိုင်ငံခြားသား ဧည့်သည်များလည်း လာရာက်လည်ပတ်ကြသည်။ ဒေသစာရီကြွချီ အပူဇော်ခံပွဲကို စစ်အာဏာသိမ်းသည့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် မကျင်းပဖြစ်ခဲ့ပေ။ သို့သော် ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် ဒေသခံများက ဖောင်တော်ဦးဘုရား မပါဝင်ဘဲ အခြား ရုပ်ပွားတော်များနှင့် အစားထိုး၍ အကျဉ်း ချုံး ကျင်းပခဲ့ကြသည်။ ယင်းနောက်ပိုင်း ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် စစ်ကော်မရှင်က ဦးဆောင်၍ အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ပထမဆုံး အကြိမ်ကျင်းပခဲ့ကြပြန်သည်။ ထိုကာလများ၌ စစ်အာဏာမသိမ်းခင်က ကျင်းပသော ပွဲတော်များကဲ့သို့ စည်ကားခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင်ကား စစ်ကော်မရှင်က ကျင်းပရန် လျာထားခဲ့သော်လည်း ရေဘေး အခက်အခဲများကြောင့် ပွဲတော် ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရလေသည်။ အလားတူ ၁၉၈၈ ခုနှစ် အရေးအခင်း ကာလများ၌လည်း ဘုရားပွဲ မကျင်းပ ဖြစ်ခဲ့ချေ။ ဖောင်တော်ဦး ဘုရားပွဲတော်မှာ ရိုးရာအားဖြင့် ချစ်ခင် နှစ်လိုဖွယ်ကောင်းပါသည်။ သို့သော် ယခုနှစ် ကျင်းပ မည့် ပွဲတော်မှာ စစ်ကော်မရှင်၏ ပယောဂများ ပါဝင်နေသည်။ ဘုရားပွဲ ဖြစ်မြောက်ခဲ့သော် ပထမဆုံး အမြတ်ထွက်မည့်သူမှာ စစ်ကော်မရှင်သာ ဖြစ်သည်။ ပွဲတော် တည်ငြိမ်အေးချမ်းစွာ ပြီးဆုံးပါက ၎င်းအနေဖြင့် လာမည့် ရွေးကောက်ပွဲအတွက် အမည်ကောင်း ရနိုင်သည်။ ပွဲတော်အား အသုံးချ၍ မဲများ သိမ်းကျုံးယူမည့် အနေအထား ဖြစ်နေသည်။ တစ်ဖက်တစ်လမ်း၌လည်း ကန်ထရိုက်ဆွဲသူများနှင့် လောင်းကစားဝိုင်း ပိုင်ရှင်များက ပွဲဖြစ်မြောက်ရန် ဝိုင်းဝန်း ဖိအားပေးနေကြသည်။ အလားတူ ရှေးရိုးစွဲ လူကြီးများမှလည်း ဘုရားပွဲ မဖြစ်၍ ယခင်နှစ် သဘာဝ ဘေးအန္တရာယ်များ ကြုံခဲ့ရသည် ဆိုသည့် ယူဆချက်များလည်း စွဲကိုင်ထားကြသည်။ “ပွဲဖြစ်ရင် ဈေးရောင်းရမယ်။ ဒေသခံတွေ စီးပွားရေး ပြေလည်လာမယ်ဆိုတာတွေက အာပလာတွေပါ။ လောလောဆယ်တောင် ဆိုင်တွေက ရေမြုပ်နေတာ။ ဘယ်သူကလာကြပြီး ဘယ်သူ့ကို ရောင်းကြမှာလဲ။ ပင်နီယက်တဲ့ သူတွေတော့ ဆွဲလှေအတွက်ဆိုတော့ ရောင်းရမှာပေါ့။ ဒါကလည်း လူနည်းစုပါ” ဟု ဘုရား ဈေးသည် ကိုကျော်သန်းက ဒေသခံများ၏ စီးပွားရေး အခြေအနေကို သုံးသပ်ပြသည်။ အင်းလေး ဖောင်တော်ဦး ဘုရားမှာ ခေတ်အဆက်ဆက် စစ်ခေါင်းဆောင်များ၏ ယတြာချေရာ နေရာ ဖြစ် လေ၏။ ဦးသန်းရွှေ လက်ထက်မှ စ၍ ဦးသိန်းစိန် လက်ထက်အထိ တစ်မျိုးပြီးတစ်မျိုး မရိုးရသော ယတြာများဖြင့် ၎င်းတို့ အာဏာတည်မြဲအောင် ပြုလုပ်နိုင်သည်ဟု စစ်ခေါင်းဆောင်များက ယုံကြည်ကြသည်။ ယခင် စစ်အာဏာ မသိမ်းမီကလည်း စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ယတြာဟု ဆိုကာ ဖောင်တော်ဦးဘုရား ဆင်းတုတော်များကို မှန်လုံအိမ်ဖြင့် ထည့်၍ နှစ်နှစ်ကျော်ခန့်အထိ ပိတ်လှောင်ဖူးသည်။ ထိုကာလများအတွင်း ဘုရားဖူး ဧည့်သည်များပင်လျှင် ရွှေသင်္ကန်း ကပ်လှူခွင့် မရခဲ့ပေ။ ယခု ကျင်းပမည့် ပွဲတော်မှာလည်း စစ်ခေါင်းဆောင်၏ ယတြာကြောင့်သာ အလျင်စလို စီစဉ်လိုက်ခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဒေသခံများကြားတွင် ပြောဆိုမှုများ ရှိနေသည်။ ယတြာဟု ဆိုရခြင်းမှာ ရှေးယခင်ကတည်းက စစ်ခေါင်းဆောင်များ မကြာခဏ ဘုရားသို့ လာရောက်ခြင်း၊ လာရောက်ချိန်တိုင်း၌လည်း ပေါ်ပေါ်ထင်ထင် ယတြာပြုလုပ်ခြင်း၊ ယခင် ဘုရားအား မှန်လုံဖြင့် အုပ်မိုးပြီး အချိန်မှစ၍ မင်းအောင်လှိုင်က ၎င်းအာဏာ တည်မြဲသည်ဟု ဂေါပကများအား ပြောဆိုခဲ့ခြင်း၊ လက်ရှိ ကျင်းပမည့် ပွဲတော်၌လည်း ဆွဲလှေလှော်သူများ ဝတ်ဆင်မည့် ဘောင်းဘီ အရောင်ကို ၎င်းကသာ သတ်မှတ် ပေးခြင်း၊ ဘုရားကြွချီမည့် ကျေးရွာများတွင် ရေမြုပ်နေသော်လည်း အတင်းအကြပ် ကျင်းပခိုင်းခြင်း စသည့် အချက်များကြောင့် ဒေသခံများက ပြောနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အစည်းအဝေးအား ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ဖော်တော်ဦးဘုရား၌ စစ်ကော်မရှင် ဦးဆောင်မှုဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့ ပြီး ပွဲတော် ကျင်းပရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ အစည်းအဝေး၌ သံဃာတော် နာယက ဆရာတော်များ၊ ဂေါဗကအဖွဲ့ဝင်များနှင့် ဘုရားလူကြီးများက ရေကြီး နေသဖြင့် ပွဲကျင်းပရန် မသင့်ဟု ပြောဆိုခဲ့သော်လည်း စစ်ကော်မရှင် လက်အောက်ခံ လူနည်းစုများက ကျင်းပမည်ဟု ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့သော် ပွဲကျင်းပမည့် စရိတ်ကိုမူ ထုတ်ပေးခြင်း မရှိဘူးဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ဘုရားဈေးသည် တစ်ဦးဖြစ်သည့် မကြည်ပြာ(အမည်လွှဲ)က “ဘုန်းကြီးတွေ ကန့်ကွက်တဲ့ကြားက အတင်း လုပ်တာပါ။ ဘုန်းကြီးတွေက ရေလည်း တရိပ်ရိပ်တက်နေလို့ အဆင်မပြေနိုင်ဘူး ပြောတာကို မင်းအောင် လှိုင်က သူတာဝန်ယူမယ်ဆိုပြီး ထလုပ်တာ။ ယတြာက သေချာပေါက်ပါတယ်။ ဆွဲလှေသမားတွေ ဝတ်မယ့် ရှမ်းဘောင်းဘီကို စကစ စီစဉ်ပေးတယ်ပြောတယ်။ သူတို့ ယတြာတွေပါ” ဟု ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်က ပွဲတော်နှင့် ဆက်စပ်၍ အင်းအမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်ပါတီနှင့် အင်းလေးလူထုတို့ အကြား ချစ် ကြည်ရင်းနှီးမှု ရရန်အတွက်လည်း ရည်ရွယ်နေသည်။ ယခင်က အင်းလေးဒေသ၌ ပါတီ နှစ်ခု ရှိပြီး ယင်းပါတီများမှာ စစ်ကော်မရှင် အလိုကျ ဖြစ်ကြသည်။ အင်းအမျိုးသား ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှာ ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲအတွင်း အနိုင်ရခဲ့ဖူးသည်။ သို့သော် ခရိုနီများထံ လာဘ်ယူ၍ အင်းအရှေ့ဘက်ကမ်းတွင် ဟိုတယ်ဇုန်များ တည်ဆောက်ခွင့် ပေးမှု ကြောင့် ဒေသခံများက ၂၀၁၅ ရွေးကော်ပွဲ၌ ထပ်မံ မဲမပေးကြတော့ချေ။ ထိုကာလများ အတွင်း အင်းအရှေ့ဘက်ကမ်း တစ်လျှောက် သစ်တောများ ပြုန်းတီးခဲ့ရဖူးသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၀ ရွေးကော်ပွဲတွင်လည်း စစ်ကော်မရှင် ထောက်ခံသူများက အင်းအမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်ပါတီကို အလျင် အမြန် ဖွဲ့စည်း၍ ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြသည်။ အင်းအမျိုးသား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ပါတီမှ ဦးအောင်ကြည်ဝင်းက နှုတ်ထွက်ပြီး ပါတီသစ်တွင် ဥက္ကဋ္ဌ နေရာယူကာ ဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ကိုယ်စားလှယ်လောင်း နေရာတွင် ရွှေအင်းသာ ဟိုတယ်ပိုင်ရှင် ဒေါ်တင်ရီ (အန်တီအင်း) အား ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်စေခဲ့သည်။ ထိုပါတီမှာလည်း ဝက်ဝက်ကွဲ ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပြန်သည်။ ဒေါ်တင်ရီနှင့် နီးစပ်သည့် ဒေသခံ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ တစ်ဦးက “အရင်ကတော့ အန်တီအင်းက သူအနိုင်ရ ရင် ဘာလုပ်ပေးမယ် ညာလုပ်ပေးမယ် ပြောခဲ့တာတော့ ရှိတယ်။ အဲဒါတွေက ရှုံးသွားလို့လားတော့ မသိ ဘူး။ ဘာမှဖြစ်မလာဘူး။ အင်းပါတီကိုလည်း စကစနဲ့ တစ်တွဲတွဲမို့ လူတွေက သိပ်မကြည်ကြတော့ဘူး။ ရေကြီး တုန်းကဆို ဦးအောင်ကြည်ဝင်း တခါမှ လာမကြည့်ဘူးလေ။ အခုချိန်မှာ ပွဲသာဖြစ်ရင် အင်းပါတီ ကိုလည်း လူတွေက ပြန်လက်ခံလာမယ်။ သူတို့ ဦးစီးတာကိုး။ စကစလည်း အင်းပါတီကို အသုံးချပြီး သူတို့ စိတ် ကြိုက် ထိန်းချုပ်လို့ရမယ်ပေါ့။ အင်းပါတီနဲ့ ဒေသခံ ပြန်အဆင်ပြေသွားရင် စစ်မှုထမ်းအတွက်လည်း ပူစရာ မလိုတော့ဘူးလေ” ဟု ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်က ကျင်းပမည့် ဒေသစာရီကြွချီ အပူ‌ဇော်ခံပွဲကို တော်လှန်ရေး အင်အားစုများ၊ တက်ကြွ လှုပ်ရှားသူများနှင့် အင်းလေး ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ် အင်း-PDF တို့ကလည်း ထောက်ခံမှုမရှိကြောင်း ပြောဆိုထားသည်။ သို့သော် စစ်ကော်မရှင် လော်ဘီ အကောင့်တုများနှင့် ၎င်းတို့ လက်အောက်ခံ ပါတီဝင်များ၊ ပျူစောထီးများ ကသာ ပွဲတော်ကျင်းပမည့် အချိန်ဇယားကို ဖြန့်ဝေလျက်ရှိသည်။ အင်းလေး PDF မှ တပ်ဖွဲ့ဝင် တစ်ဦးက “ဖောင်တော်ဦး ဘုရားပွဲအတွက် IPDF အနေနဲ့ တစ်စုံတရာ ကာ ကွယ် ပေးဖို့တော့ မရှိပါဘူးနော်။ ဒီဘုရားပွဲနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ တခြားသော အကြောင်းအရာများ ဖြစ် လာလို့ ရှိရင်လည်း ကျနော်တို့ အနေနဲ့ တာဝန်ယူဖို့လည်း မရှိသလို ပြီးတော့ ဒီဘုရားပွဲကို အားပေးတာမျိုး လည်း မရှိဘူးပေါ့နော်” ဟု ၎င်း၏သဘောထားကို ပြောဆိုထားသည်။ ဆက်ရသော် ပွဲတော်အား အောင်မြင်စွာ ကျင်းပနိုင်ရေးအတွက် စစ်ကော်မရှင်ဘက်မှ ကြိုတင် မစီမံနိုင်ခဲ့ပါ က လုံခြုံရေး အခက်အခဲများ မဖြစ်မနေ ကြုံရနိုင်သည်။ ယခင်နှစ်များကလည်း အင်းလေး တောင်ပိုင်းဒေသများ အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပွဲတော်များ၌လည်း စစ်တပ် နှင့် ၎င်းတို့ လက်အောက်ခံ ပြည်သူ့စစ်များက ဝင်ရောက်ဖျက်ဆီးမှုများ ကြုံခဲ့ရဖူးသည်။ ယခုလည်း အင်းလေး ကန်ပတ်လမ်း အရှေ့ဘက်ကမ်းနှင့် အနောက်ဘက်ကမ်း လမ်းနှစ်ခုလုံးတွင် စစ်ကော်မ ရှင်နှင့် PNA တို့က ပူးတွဲ ဂိတ်များ ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ညအချိန်မတော် သွားလာသည့် ဒေသခံများအား ငွေကြေး တောင်းခံခြင်း၊ ပေါ်တာဆွဲခြင်းများ ပြုလုပ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ သို့ဖြစ်၍ စစ်မှုထမ်း ခေါ်ယူမှုများကြောင့် ရှောင်တိမ်းနေရသည့် လူငယ်များ အတွက်လည်း ပွဲတော်အား ပျော်ရွှင်ဖွယ်ရာ အဖြစ် မမြင်နိုင်တော့ဘဲ ငိုကြွေးရသည့် အိမ်မက်ဆိုးအဖြစ်သာ ကျန်ရစ်ခဲ့မည်ကို စိုးရိမ်နေရ သည်။ ထို့အပြင် PNA နှင့် အင်းလေး ပျူစောထီး ကဲ့သို့သော ဒေသတွင်း လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့များကိုလည်း ပွဲလုံခြုံ ရေးအဖြစ် အသုံးချမည်ဆိုပါက လူထု တိုက်ရိုက် ကြုံတွေ့နေဆဲ ဖြစ်သော စစ်ဘေး၊ စစ်မှုထမ်းဘေးတို့နှင့် အန္တရာယ် ကြုံလာရနိုင်ပြီး ပွဲတော်ကာလအတွင်း အခွန်ကောက်ခံမှုပါ တိုးမြင့်လာနိုင်သည်ဟု PDF တပ်ဖွဲ့ ဝင်က ပြောသည်။ လာမည့် နှစ်များအတွင်း စစ်ကော်မရှင်၏ ဦးဆောင်မှုမှ လွတ်ကင်းအောင် အင်းအမျိုးသား စာပေနှင့် ယဉ် ကျေးမှုအဖွဲ့နှင့် ဒေသတွင်း လူငယ်များက ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ပါက အင်းလေးဒေသ၏ နှလုံးသည်း ပွတ်ဖြစ်သည့် ဖောင်တော်ဦး ဘုရားပွဲတော်ကို မူလယဉ်ကျေးမှု ရိုးရာနှင့်အညီ ပြန်လည် ကျင်းပလာနိုင်မည် ဖြစ်သည်။ #Inlay #Nyaungshwe #ဖောင်တော်ဦး #PNA #PDF #စစ်မှုထမ်း #ဘုရားပွဲ #ဖောင်တော်ဦးဘုရားပွဲ #ခရိုနီ

နူရာ ဝဲစွဲ၊ လဲရာ သူခိုးထောင်းသည့် နောင်အင်းလေး

Sep 18

R ဇာနည် တကိုယ်တော် ဖျော်ဖြေပွဲ လက်မှတ် ၂၀ အခမဲ့ပေးမည် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ရောက်ရှိနေထိုင်နေသည့် အဆိုတော် Rဇာနည်က သူ၏ One Man Show တကိုယ်တော် ဖျော်ဖြေမှု အစီအစဉ် လက်မှတ် အစောင် ၂၀ ကို ကျောင်းသူကျောင်းသားများအား မေတ္တာ လက်ဆောင် ပေးသွားမည်ဟု Facebook စာမျက်နှာတွင် ပြောထားသည်။ Rဇာနည်၏ Unplugged တကိုယ်တော် ဖျော်ဖြေပွဲ အစီအစဉ်ကို လော့စ်အိန်ဂျလိစ်မြို့ (Curtis Center) စင်တာတွင် စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့ ညနေ ၆ နာရီခွဲတွင် စတင်မည် ဖြစ်သည်။ စနေနေ့တွင် ကျင်းပမည့် ဖျော်ဖြေပွဲကို နယ်စည်းမထား ပဲ့တင်သံများ (Echoes Without Borders) အဖွဲ့က စီစဉ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ R ဇာနည်၏ Facebook ပို့စ်တွင် ပွဲစီစဉ်သည့် ကျောင်းသူများက ပွဲလက်မှတ် ၂၀ ပေးလာသည့် အတွက် သူ့အနေဖြင့် အနီးအနားတွင် နေထိုင်ကြသော ကျောင်းသူ ကျောင်းသားများကို အခမဲ့ ပေးလိုခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အခမဲ့ လက်မှတ်လိုချင်သူများအနေဖြင့် ကျောင်းသားကတ်နဲ့အတူ ဆက်သွယ်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ တောင်းဆိုသူ ၂၀ ဦး ကျော်ပါက မဲနှိုက်ရွေးချယ်မည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။

R ဇာနည် တကိုယ်တော် ဖျော်ဖြေပွဲ လက်မှတ် ၂၀ အခမဲ့ပေးမည်

Sep 18

ထိုင်းတွင် မီးဖွားခွင့် ရက်ပေါင်း ၁၂၀ အတည်ပြု သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ ထိုင်း အထက် လွှတ်တော်က အမျိုးသမီးများအား ရက်ပေါင်း ၁၂၀ မီးဖွားခွင့် ပေးရေး အပါအဝင် မီးဖွားခွင့် ဥပဒေ ပြင်ဆင်ချက်ကို မဲခွဲ အတည်ပြုခဲ့သည်။ အောက်လွှတ်တော်က အတည်ပြုထားပြီး ဖြစ်သည့် ဥပဒေ ပြင်ဆင်ချက်ကို မဲခွဲရာတွင် အထက်လွှတ်တော်အမတ် ၁၂၅ ယောက်က ထောက်ခံမဲ ပေးခဲ့ပြီး ငါးယောက်က မဲမပေးပဲ နေခဲ့သည်။ အတည်ပြုချက်များအရ ကလေးမီးဖွားသည့် အမျိုးသမီးများသည် လစာငွေ 50% နှင့် မီးဖွားခွင့် ရက်ပေါင်း ၁၂၀ ရရှိတော့မည် ဖြစ်သည်။ အကယ်၍ မွေးကင်းစ ကလေးငယ်က ဆေးဖက်ဆိုင်ရာ အခြေအနေများ၊ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ၊ ပုံမှန် မဟုတ်ပဲ မွေးဖွားခဲ့ခြင်း နှင့် မသန်စွမ်းမှုများ ရှိပါက နောက်ထပ် ၁၅ ရက် ဆက်တိုက် ခွင့်ယူနိုင်မည် ဖြစ်သည်။ အိမ်ထောင်ဖက်ကိုလည်း မီးထွက်စ မိခင်ကို ကူညီရန် လစာ အပြည့် ၁၅ ရက် ခွင့်ပေးရန် သတ်မှတ်ထားသည်။ အဆိုပါ ခွင့်ကို ကလေး မွေးဖွားချိန်မှ ရက် ၉၀ အတွင်းတွင် ယူနိုင်သည်။ အောက်လွှတ်တော်နှင့် အထက်လွှတ်တော်နှစ်ရပ်စလုံးတွင် အတည်ပြုပြီး ဖြစ်သောကြောင့် တော်ဝင်ပြန်တမ်း ထုတ်ပြန်ပြီး ရက်ပေါင်း ၃၀ အကြာတွင် အဆိုပါ ဥပဒေ သက်ဝင်လာမည် ဖြစ်သည်။

ထိုင်းတွင် မီးဖွားခွင့် ရက်ပေါင်း ၁၂၀ အတည်ပြု

Sep 18

အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ်က သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်ရဲ့ ဖုန်းကို ပြန်ကိုင်ပြီ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ ဖုန်းဖြေဆိုရန် အကြိမ်ကြိမ် ငြင်းဆိုခဲ့သည့် အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ် နာရင်ဒရာ မိုဒီ က သူ၏ မွေးနေ့ ဖြစ်သော စက်တင်ဘာ ၁၇ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန် သမ္မတ ဒေါ်နယ် ထရန့်၏ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုကို ပြန်လည် ဖြေဆိုခဲ့သည်။ သမ္မတ ဒေါ်နယ် ထရန့်က အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် စကားပြောရန် ကြိုးစားနေခဲ့သည်မှာ လနှင့် ချီခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီက ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုများကို အကြိမ်ကြိမ် မတုန့်ပြန်ပဲ ထားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သမ္မတ ထရန့်က သူ့ရဲ့ လူမှု ကွန်ရက် Truth အကောင့်တွင် ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီကို မွေးနေ့ နှုတ်ဆက်ခဲ့ကြောင်းနှင့် ဝန်ကြီးချုပ်မိုဒီသည် အလွန်ကောင်းမွန်သော အလုပ်များ လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ရေးသားထားသည်။ အမေရိကန် သမ္မတနှင့် အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ်တို့ နှစ်ဦး အကြား ဇွန် ၁၇ ရက် ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုနောက်ပိုင်းတွင် စကားမပြောခဲ့ ကြတော့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီကလည်း သူ၏ X လူမှုကွန်ရက် အကောင့်တွင် မိတ်ဆွေကြီး သမ္မတ ထရန့်၏ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုနှင့် မွေးနေ့ ဆုတောင်းပေးသည့် အတွက် ကျေးဇူးတင်ကြောင်းနှင့် အမေရိကန်နဲ့ အိန္ဒိယ ဆက်ဆံရေးကို တိုးမြှင့်မှု အသစ်များဆီသို့ သွားရန် ကတိပြုပါသည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ အမေရိကန်က အိန္ဒိယပို့ကုန်များ အပေါ် ၅၀% အခွန်ကောက်ခံရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ချမှတ်လိုက်ပြီးသည့် အချိန်မှစ၍ အမေရိကန် နှင့် အိန္ဒိယ ကြား ဆက်ဆံရေး ဆိုးရွားလာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ အိန္ဒိယအနေဖြင့် ရုရှားနိင်ငံမှ ရေနံများ ဝယ်ယူနေသဖြင့် ယူကရိန်း စစ်ပွဲအား အားပေးသလို ဖြစ်တာကြောင့်ဟု ဆိုကာ တယ်ဆိုပြီး အမေရိကန်က အခွန်တိုးကောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ပြောဆိုကြရာမှာ ရုရှား ထံမှ ရေနံ ဝယ်ယူသည့် ကိစ္စနှင့် ပတ်သက်၍ ညွှန်းဆိုခဲ့ခြင်း မရှိပါ။ ဝန်ကြီးချုပ် မိုဒီ၏ မွေးနေ့မှာပင် ရုရှားသမ္မတ ဗလာတီမာ ပူတင်ကလည်း တယ်လီဖုန်းနှင့် ဆက်သွယ်ပြီး နှစ်နိုင်ငံ ဆက်ဆံရေးနှင့်ယူကရိန်းနှင့် ဆက်စပ်သည့် အခြေအနေများကို ဆွေးနွေးခဲ့သည်ဟု ကရင်မလင် နန်းတော်က ထုတ်ပြန်ထားသည်။

အိန္ဒိယ ဝန်ကြီးချုပ်က သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်ရဲ့ ဖုန်းကို ပြန်ကိုင်ပြီ

Sep 18

ထားဝယ်ခရိုင် မြို့နယ် ၃ ခုကို ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ ထားဝယ်ခရိုင်အတွင်းရှိ လောင်းလုံး၊ သရက်ချောင်းနှင့် ထားဝယ်မြို့နယ်တို့ကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ အရပ်သား ၂ ဦး သေဆုံးပြီး ကလေးများ အပါအဝင် ပြည်သူ ၅ ဦး ထိမှန်ဒဏ်ရာ ရခဲ့သည်။ လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် လောင်းလုံးမြို့နယ်၊ ဝေဒီကျေးရွာမှ အရပ်သား ၂ ဦး သေဆုံးပြီး ကလေးငယ်များ အပါအဝင် ၅ ဦး ဒဏ်ရာ အပြင်းအထန် ရရှိခဲ့သည်ဟု ဒီမိုကရေစီ လှုပ်ရှားမှု သပိတ်ကော်မတီ-ထားဝယ် က စက်တင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ထားသည်။ ထားဝယ်ခရိုင် စစ်ဌာနချုပ် (DDMSC) ပြန်ကြားရေး တာဝန်ခံ ကိုဘွန်းက “ဘာတိုက်ပွဲမှမရှိတဲ့ နေရာတွေ၊ အဲ့လိုမျိုး နေရာတွေမှာ စီစဉ်တကျ ကြဲသွားတာကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် သူတို့က ပြည်သူကို တကယ် ရည်ရွယ် ချက်ရှိရှိ ပစ်မှတ်ထားတဲ့ အနေအထားပါ” ဟု ပြောသည်။ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်း မရှိဘဲ ထားဝယ်ခရိုင်ထဲက လောင်းလုံး၊ သရက်ချောင်းနှင့် ထားဝယ်မြို့နယ်တို့ကို လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခံရာတွင်လည်း အရပ်သားပြည်သူများ နေထိုင်သည့် ရပ်ရွာများကို ပစ်မှတ်ထားကာ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်ဟု ကိုဘွန်းက ပြောသည်။ စက်တင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် လောင်းလုံးမြို့နယ်ထဲက ဝေဒီကျေးရွာ လေကြောင်းမှ တိုက်ခိုက်ခံရမှုထဲ အသက် ၆၀ အရွယ် ဒေါ်တင်ရှိန်နှင့် ၎င်း၏ သားမက်ဖြစ်သူ အသက် ၃၄ နှစ်အရွယ် ကိုဝေယံဖြိုးတို့ သေဆုံးခဲ့ပြီး ကလေး ၃ ဦး အရပ်သား အပါအဝင် ၅ ဦး ပြင်းထန် ဒဏ်ရာများ ရခဲ့ကြသည်။ ထိမှန်ဒဏ်ရာ ရထားသူများကို ဆေးရုံသို့ ပို့ထားပြီး ဒဏ်ရာပြင်းထန်သဖြင့် အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်ရသူများ လည်း ရှိသည်ဟု ရွာသားများက ဆိုသည်။ လောင်းလုံး၊ သရက်ချောင်းနှင့် ထားဝယ်မြို့နယ်တို့ကို Y-12 လေယာဉ် အသုံးပြုကာ ၁၂၀ မမ ဗုံးသီးများ ဖြင့် ကြဲခဲ့ကြောင်း ယူဆရသည်ဟု ဒီမိုကရေစီ လှုပ်ရှားမှု သပိတ်ကော်မတီ-ထားဝယ်၏ ထုတ်ပြန်ချက်က ဆိုသည်။ ကိုဘွန်းက “ပထမဆုံးကတော့ အဲ့ဒီ ထားဝယ်မြို့နယ်ထဲက နေရာကို သူတို့က လေယာဉ်နဲ့ လိုက်ကြဲတယ်။ ပြီးတာနဲ့ပဲ ချက်ချင်း ဒါ သရက်ချောင်းဘက်ကို အဲ့ဒီလေယာဉ်ပဲ ပြန်လာတယ်။ သရက်ချောင်းမှာ ကြဲပြီးတော့ လောင်းလုံးဘက်ကို လာတယ် အဲ့ဒီလေယာဉ်က။ အဲ့ဒီလိုမျိုး ကြဲတာပေါ့။ ပြောရမယ် ဆိုလို့ရှိရင်တော့ လေယာဉ်က အဲ့ဒီ မြို့နယ်သုံးခုမှာ ရှိတဲ့ နေရာတွေကို အဲ့ဒီလေယာဉ်တစ်စီးနဲ့ ပတ်ပြီးတော့ လိုက်ကြဲနေတဲ့ သဘောဗျ” ဟု ဆက် ပြောသည်။ လောင်းလုံးမြို့နယ်ထဲက ဝေဒီ၊ သပြေရှောင်၊ ကြက်ယက်တွင်း၊ ကျောက်တွင်း စသည့် ကျေးရွာ၊ ထားဝယ်မြို့နယ် ထဲက ပကာရီ၊ ပခပ်၊ ရေဝိုင်း ကျေးရွာများနှင့် သရက်ချောင်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကင်းရှေ့၊ ဥတ္တူ၊ စော်ဖျား၊ မဲနယ် အိုး စသည့် ကျေးရွာများထဲ လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ထားဝယ်နှင် သရက်‌ချောင်းမြို့နယ်တို့တွင်မူ ဘာသာရေး အဆောက်အအုံများ၊ ဘုန်းကြီးကျောင်းများနှင့် စာသင် ကျောင်း အချို့ ထိမှန်ပျက်စီးမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ထားဝယ်ခရိုင်ထဲတွင် ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး KNU နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်ဖွဲ့များ လှုပ်ရှားမှု ရှိနေ ပြီး စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် မြေပြင်တွင် တိုက်ပွဲများ၊ စစ်ပဋိပက္ခများ ပြင်းထန်နေသည့်အပြင် စစ်တပ်ကလည်း မကြာခဏ လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲမှုများ လုပ်လေ့ရှိသည်။

ထားဝယ်ခရိုင် မြို့နယ် ၃ ခုကို ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်

Sep 18

လိင်အခြေပြု ခွဲခြား ဆက်ဆံမှုများကိုလည်း စစ်အာဏာရှင်စနစ်နှင့် အတူ ဆန့်ကျင်တော်လှန်ရမည် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ စစ်အာဏာရှင်တော်လှန်ရေးနှင့် အတူ တပြိုင်တည်းတွင် လိင်အခြေပြု ခွဲခြားဆက်ဆံ ဖိနှိပ်မှုကို လည်း တော်လှန်ရန် လိုအပ်သည်ဟု အမျိုးသမီး အရေးနှင့် ကျား-မ လိင်စိတ်ခံယူမှု ကွဲပြားသူများအရေး တက်ကြွ လှုပ်ရှားသူများက ပြောသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် လူမှုစံနှုန်းအရ သတ်မှတ်ထားသော ဖြစ်တည်မှုများ ဖြစ်သည့် အမျိုးသမီးနှင့် LGBT ဖြစ်ခြင်း ကြောင့် နေရာမရမှု၊ အခွင့်အလမ်းများအား ပိတ်ပင်ထားမှု၊ တားဆီးထားမှုများ၊ အမျိုးသားများထက် ပိုမိုဖိနှိပ် ခွဲခြား ဆက်ဆံမှု၊ အသိအမှတ် မပြုမှုနှင့် ခေါင်းဆောင်မှုအပိုင်းတွင် တန်းတူညီမျှစွာ မရရှိမှုတို့မှာ ယနေ့အချိန်ထိ ရှိနေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် အဆိုပါ ကိစ္စရပ်များအား အာဏာရှင်စနစ်အမြစ်ပြတ် ချေမှုန်းရေး နှင့်အတူ တွန်းလှန်သွားကြရမည် ဟု ကရင်နီ အမျိုးသမီး အစည်းအရုံး (KNWO) အတွင်းရေးမှူး - ၂ မော်ဖရေးမြား က ပြောသည်။ “ဒီနွေဦးတော်လှန်ရေး ကနေ စပြီးတော့မှ လုံးဝ ဖိုဝါဒ ကြီးစိုးမှုတွေ လွမ်းမိုးမှုတွေကနေ တစ်ဆင့် ပြီးလို့ရှိရင် ဓလေ့ထုံးတမ်း အရရော၊ ဘာသာရေးအရရော အမျိုးသမီးအပေါ်ဖိနှိပ်တဲ့ မူဝါဒတွေ စည်းကမ်းချက်တွေ အမြင် သဘောထားတွေ အားလုံးကို ကျမတို့ တိုက်ဖျက်နိုင်မှသာလျှင် ကျမတို့ပြောနေတဲ့ ဒီမိုကရေစီ ရရှိဖို့ အတွက်ကို မတူညီကွဲပြားတဲ့ အလွှာပေါင်းစုံရဲ့ ရှုထောင့်နဲ့ ပါဝင်နိုင်မှသာလျှင် ကျမတို့ ခိုင်ခိုင်မာမာ ပိုပြီး တည်ဆောက်နိုင်မယ်လို့ မြင်တယ်ပေါ့နော်။ ကျမတို့ ဒီကနေ စပြီးတော့မှ အာဏာရှင်ကို တိုက်ခိုက်ရင်းနဲ့ တပြိုင်တည်း အမြစ်တွယ်နေတဲ့ ဖိုဝါဒကြီးစိုးမှု အဲ့ဒါတွေကို တပြိုင်တည်းတိုက်ဖို့ အရေးကြီးတယ်။” မြန်မာနိုင်ငံတွင် အာဏာရှင်စနစ် ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အဓိက အကြောင်းအရင်းထဲ၌ ဖိုးဝါဒကြီးစိုးမှုသည်လည်း တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထို့ကြောင့် ပြည်သူလူထု တစ်ရပ်လုံး လိုလားသည့် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီရရှိရန် အတွက် ကြိုးပမ်းရာတွင် ကျား - မ တန်းတူ ပါဝင်ခွင့်ရရေးနှင့် မတူညီကွဲပြားသည့် မသန်စွမ်း၊ LGBTIQ+ တို့ ပါဝင်လာရေးသည် အရေးကြီး သည့် အခန်းကဏ္ဍတစ်ခု ဖြစ်သည်ဟု မော်ဖရေးမြာ က ပြောသည်။ Politics for Women Myanmar တည်ထောင်သူ လီလီယန်ကလည်း စက်တင်ဘာ ၁၀ ရက်နေ့က အွန်လိုင်း တွင် လုပ်ခဲ့သည့် ‘လိင် အခြေပြုဖိနှိပ်မှုနှင့် အတွေးအခေါ် တော်လှန်ရေး’ နိုင်ငံရေးစကားဝိုင်းတွင် ယခုကဲ့သို့ ထည့်သွင်း ပြောဆိုခဲ့သည်။ “မင်းအောင်လှိုင် ပြုတ်ကျမှ ငါတို့တွေက ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီကို တည်ဆောက်နိုင်မယ် ဟုတ်တယ်။ ဒါပေမဲ့ မင်းအောင်လှိုင် ပြုတ်ကျပြီးတော့ ကျနော်တို့ ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီကို တည်ဆောက်လို့ မရတဲ့ အခင်းအကျင်း တွေ တကယ်တော့ အများကြီးရှိတယ်။ မင်းအောင်လှိုင် တစ်ခုတည်းကပဲ စစ်တပ်တစ်ခုတည်းကပဲ ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီကို မတည်ဆောက်နိုင်အောင် ပိတ်ပင်ထားတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျနော်တို့ မြင်ဖို့လိုတယ်။ ကျနော် တို့မှာ ရှိတဲ့ ဘယ်အတွေးအခေါ်က တန်းတူညီမျှရေး ကိစ္စတွေ၊ လွတ်လပ်မှုကိစ္စ၊ တရားမျှတမှုကိစ္စကို ပြန်ပိတ် ထားသလဲဆိုတာ ပြန်သုံးသပ်ဖို့ လိုတာပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ လက်ရှိတွင် စစ်အာဏာရှင် တော်လှန်ရေးအတွက် စစ်အနိုင်တိုက်ရေးကိုသာ ဦးစားပေးနေကြပြီး လူမျိုးရေး အရ၊ စီးပွား ရေးအရ၊ လူတန်းစားအရ၊ ဘာသာရေးအရ လိင်အခြေပြု ဖိနှိပ်မှုများကိုမူ လစ်လျူရှုထားကြသည် ဟု ထောက်ပြမှုများရှိနေသည်။ အထက်ပါ ကိစ္စရပ်များကို လစ်လျူရှုထားခြင်းသည် တန်းတူရေး၊ တရားမျှတမှု ရရှိရေးတို့အတွက် စိန်ခေါ်မှု ဖြစ်စေသည်ဟု ဆိုကြသည်။ နိုင်ငံရေးလေ့လာသုံးသပ်သူ သုတေသီ စီရယ်လိုက “စစ်အာဏာရှင်စနစ် ပြုတ်ကျရေး ဒါမျိုးတွေ အကုန် ပြောကြတာရှိပေမဲ့ နည်းနာပိုင်းမှာ ကျနော်တို့အတွက်က သွားပြီး ထစ်တယ်ပေါ့နော်။ ထစ်တဲ့ အချိန်ရောက် တော့ ဘာဖြစ်လဲဆိုတော့ တချို့သော ဦးစားပေးတွေကို လုပ်လိုက်တဲ့အချိန်မှာ အရေးကြီးတဲ့ဟာတွေ ချန်ထားခဲ့ လိုက်ဆိုတဲ့ စကားတွေကို ရဲရဲတင်းတင်း ပြောလာကြတယ်ပေါ့နော်။ အဲ့တော့ ဒီဂျဲန်ဒါ ကိစ္စရပ်တွေမှ မဟုတ်ဘူး လူနည်းစု ကိစ္စရပ်တွေ တခြားသော ကိုယ်ပိုင်ပြဌာန်းခွင့်နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ကိစ္စတွေလည်း ပြန်ပေါ်လာတော့ ကျနော်တို့ အတွေးအခေါ် တော်လှန်ရေးလို့ ပြောတဲ့အခါ တကယ်ရော ဖောင်ဒေးရှင်မှာတော့ ကျနော်တို့က ရှိနေပေမဲ့ practice (လက်တွေ့) လုပ်တဲ့ level (အဆင့်) မှာ တော်တော်လေး စိန်ခေါ်မှုတွေ ရှိနေတယ် ဆိုတာတော့ ကျနော်မြင်တယ်” ဟု ပြောသည်။ ဖိုးဝါဒကြီးစိုးခြင်းနှင့် ဖက်ဆစ် စစ်ဝါဒသည် သဘောတရားအားဖြင့် တူညီပြီး မြန်မာ လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း အမြစ်တွယ် ချစားနေသည်မှာ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာနေပြီဟု ထောက်ပြထားကြသည်။ လက်ရှိ အချိန်ထိ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဖိုးဝါဒလွှမ်းမိုးမှု၊ အမြစ်တွယ်မှု အားကောင်းနေဆဲ ဖြစ်ပြီး အမျိုးသမီးများ၏ ကဏ္ဍကို အမျိုးသားများနှင့် တန်းတူထားရှိမှုမှာလည်း အားနည်းနေသေးသည်ကို တွေ့ရသည်ဟု မြန်မာ့အမျိုး သမီးသမဂ္ဂ BWU က သုံးသပ်ထားသည်။ ငြိမ်းချမ်းသည့် လူမှုအဖွဲ့အစည်း တစ်ခု တည်ဆောက်ရန်အတွက် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု မရှိခြင်းသည် အဓိက ကျသည်ဟု အမျိုးသမီးအရေးနှင့် ကျား-မ လိင်စိတ်ခံယူမှု ကွဲပြားသူများအရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၊ အဖွဲ့အစည်းများက ဆိုသည်။ ဓါတ်ပုံ - International IDEA

လိင်အခြေပြု ခွဲခြား ဆက်ဆံမှုများကိုလည်း စစ်အာဏာရှင်စနစ်နှင့် အတူ ဆန့်ကျင်တော်လှန်ရမည်

Sep 18

မြိတ်မြို့နယ် ကျေးရွာများတွင် စစ်မှုထမ်းအတွက် တရွာလျှင် ကျပ်သိန်း ၅၀ ပေးရန် တောင်းခံ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ မြိတ်မြို့နယ် အတွင်းရှိ ကျေးရွာ အချို့တွင် စစ်မှုထမ်းအတွက် တစ်ရွာလျှင် ကျပ်သိန်း ၅၀ ပေးရန် ခြိမ်းခြောက် ကောက်ခံမှုများ ရှိနေသည်ဟု ရွာသားများက ပြောသည်။ မဇောကျေးရွာအုပ်စုရှိ တောတန်းကျေးရွာနှင့် အ‌ရှေ့တောင်ကျေးရွာတို့တွင် ယခု စက်တင်ဘာလမှ စတင်၍ လစဥ် တစ်ရွာကို ကျပ်သိန်း ၅၀ ပေးရမည်ဟု ရာအိမ်မှူးများက စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် နေအိမ်များကို ဖုန်းဆက် အကြောင်းကြားလာခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ အသက် ၄၀ ခန့်အရွယ် တောတန်း ရွာသားတစ်ဦးက “တောင်းထားတဲ့ ပိုက်ဆံမပေးရင် စစ်တပ်ခေါ်လာပြီး တွေ့တဲ့လူ အကုန်လုံး ဖမ်းခိုင်းမယ်လို့လည်း ခြိမ်းခြောက်တယ်။ နောက်ပြီးတော့ လတိုင်း ပုံမှန်ပေးရမယ်လို့ လည်း ပြောတယ်။ အကြမ်း တွက်ကြည့်တာ အိမ်တစ်ဆောင် ကို ရှစ်သောင်းလောက်ကျတယ်။ ရွာသားတွေက စိတ်ပူနေကြရတယ်လေ” ဟု ပြောသည်။ တောင်းထားသည့် ပိုက်ဆံကို မပေးဆောင်ကြပါ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများက စစ်တပ်ဖြင့် ဖမ်းခိုင်းမည်ဟု ပြောဆိုနေ ကြောင်း ရွာသားများက ပြောသည်။ ဖုန်းမှ ဆက်သွယ် ခြိမ်းခြောက်မှုကို မ‌ဇောကျေးရွာအုပ်စုရှိ တောတန်းကျေးရွာမှ အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဖြစ်သူနှင့် အုပ်ချုပ်ရေး အဖွဲ့ဝင် တစ်ဦးတို့က လုပ် ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ၎င်းတို့နှစ်ဦးမှာ ကျေးရွာထဲ၌ ရှိမနေဘဲ မြိတ်မြို့ပေါ်တွင် သွားရောက် တိမ်းရှောင်နေသူများ ဖြစ်သည်ဟု ရွာသားများက ပြောသည်။ မဇောကျေးရွာအုပ်စု အတွင်းရှိ ရွာသားများသည် လယ်ယာလုပ်ငန်းကို အဓိကလုပ်ကိုင်ကြရပြီး လက်ရှိတွင် ကုန်စျေးနှုန်းကြီးမြင့်သည့် ဒဏ်ကြောင့် စားဝတ်နေရေးပိုင်း အခက်အခဲများနှင့် ရင်ဆိုင်နေကြရခြင်း ဖြစ်သည်။ တနင်္သာရီတိုင်း အတွင်းရှိ မြို့ပေါ်နှင့် ကျေးရွာများတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ ပုံစံအမျိုးမျိုးသုံးကာ တပ်သားသစ် များကို စုဆောင်းနေပြီး လက်ရှိတွင်လည်း စစ်မှုထမ်းအပတ်စဥ် ၁၈ အတွက် တပ်သားသစ်များကို စုဆောင်း လျက် ရှိနေသည်ဟု ရွာသားများက ပြောသည်။ ဓါတ်ပုံ - မဇောကျေးရွာ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံး

မြိတ်မြို့နယ် ကျေးရွာများတွင် စစ်မှုထမ်းအတွက် တရွာလျှင် ကျပ်သိန်း ၅၀ ပေးရန် တောင်းခံ

Sep 18

ဗန်းမောက်တွင် တိုက်ပွဲဖြစ် သတင်းနှင့် မီဒီယာကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၁၈ ရက်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးထဲက ဗန်းမောက်မြို့တွင် စစ်ကော်မရှင်၊ ရှမ်းနီတပ်မတော် SNA ပူးပေါင်းတပ်နှင့် ကချင်လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် KIA၊ PDF ပူးပေါင်းတပ်တို့ ကြား တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေသည်။ ဗန်းမောက်မြို့တဝိုက်ရှိ ရှမ်းနီ အမျိုးသား တပ်မတော် SNA နှင့် စစ်ကော်မရှင် ပူးပေါင်းတပ်တို့ကို KIA နှင့် ပူးပေါင်းအဖွဲ့က သွားရောက်တိုက်ခိုက်နေပြီး မြေပြင်တွင် တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်နေသည်ဟု စစ်ရေး သတင်း အရင်းအမြစ်က ပြောသည်။ အင်းတော်မြို့နယ် ပကဖ တာဝန်ရှိသူက “မြေပြင် အခြေအနေကတော့ အတိအကျ ထုတ်ပြန်လို့ မရသေးပါဘူး ခင်ဗျ။ ဗန်းမောက်မြို့ဝန်းကျင်မှာတော့ တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်နေပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ နှစ်ဖက်တပ်တို့ကြား တိုက်ပွဲမှား ပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားနေပြီး စစ်ကော်မရှင်က စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုလည်း နှစ်ကြိမ်လုပ်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့အပြင် အင်းတော်မြို့နှင့်ဗန်းမောက်မြို့ကို ဆက်သွယ်ထားသည့် လမ်းပိုင်းအားလုံးကို ရက်အကန့်အသတ်မရှိ ပိတ်ထားမည်ဖြစ်ကြောင်း အင်းတော်မြို့နယ် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်ဖွဲ့ - ပကဖ ဘက်က စက်တင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့ ရက်စွဲဖြင့် ထုတ်ပြန်ထားသည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ် နှင့် SNA ပူးပေါင်းတပ်တို့က မြို့ပေါ် သွားလာခွင့်များကို ပိတ်ထားသဖြင့် ဗန်းမော်ြမို့ခံများ ပိတ်မိနေကြသည်ဟု သိရသည်။ အင်းတော်မြို့နယ် ပကဖကတော့ အရပ်သားများ ပိတ်မိနေသည်မှာ မှန်သော်လည်း အခြေအနေအသေးစိတ်ကိုမူ အတည်မပြုနိုင်သေးကြောင်းသာ တုံ့ပြန်သည်။ ဗန်းမောက်မြို့နှင့် ကပ်လျှက်ရှိနေသော အင်းတော်မြို့ခံတစ်ဦးက “ဗန်းမောက် အခြေအနေက တိုက်ပွဲဖြစ်နေ တာ လောက်တော့ သိရတယ်။ တိုက်ပွဲ ဖြစ်နေတယ် ပြည်သူတွေကို ထွက်ခွင့်မပေးဘဲနဲ့ ဗန်းမောက်မြို့ထဲမှာ ပိတ် ထားတယ်။ စစ်ကောင်စီနဲ့ SNA ဘက်က လမ်းတွေ အားလုံး ပိတ် ထားတယ်” ဟု ပြောသည်။ ဗန်းမောက်မြို့သည် ရှမ်းနီအမျိုးသားတပ်မတော် SNA အားကောင်းသည့် ဒေသတစ်ခု ဖြစ်ပြီး မြို့၏ နေရာ အများစုကိုလည်း SNA နှင့် စစ်ကော်မရှင် အဖွဲ့တို့က ပူးပေါင်း ထိန်းချုပ်ထားသည်။ ကချင်လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် KIA နှင့် ကာကွယ်ရေး ပူးပေါင်းတပ်တို့ကလည်း ဗန်းမော်မြို့၏ နေရာအချို့ကို ထိန်းချုပ်ထားပြီး နှစ်ဖက် စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများအပြင် နှစ်ဖက်ကြား မကြာခဏလည်း တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားလေ့ ရှိသည်။ ဗန်းမောက်မြို့သည် စစ်ကိုင်းတိုင်း အထက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး ကချင်ပြည်နှင့် ကပ်လျှက် တည်ရှိသည့် မြို့များ ထဲမှ တစ်ခု ဖြစ်သည်။ #SNA #KIA #PDF #စစ်ကော်မရှင် #ဗန်းမောက် #ကချင် #ဗန်းမော်

ဗန်းမောက်တွင် တိုက်ပွဲဖြစ်

« Prev 1 2 3 4 5 6 … 10 Next »

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဒီနေ့ အစီအစဉ်တွေထဲမှာတော့…..

– ချင်းပြည်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ စစ်တပ်က လေကြောင်းက ဗုံးကြဲလို့ စစ်သုံ့ပန်းတွေ အပါအဝင် လူသေဆုံး

– ရှမ်းမြောက်-ကချင် အစပ် မဘိမ်းဘက်မှာ စစ်တပ်က အင်အားအမြောက်အများ တိုးချဲ့

– ထိုင်းရောက် မြန်မာတွေ လုံခြုံရေးနဲ့ အလုပ်လုပ်ဖို့ အကန့်အသတ်တွေက ဘာတွေလဲ။

– UFC ခါးပတ်ပိုင်ရှင် ဂျော့ရှူဝါဗန် ထိုင်းနဲ့ မလေးရှားကို လာဖို့ရှိ

– အမေရိကား-တရုတ် ထိပ်သီး အစည်းအဝေး မတိုင်ခင် ဘာတွေ ကြိုတင် ပြင်ဆင်နေသလဲ

– ပီကင်း ထိပ်သီး ဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်ခင် ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ အမေရိကန် စစ်လေ့ကျင့်မှု

– ယူကရိန်း ဒရုန်းတွေက စစ်ပွဲတွေအတွက် ခေတ်သစ်တစ်ခု ပြောင်းစေမလား

– ၂ နှစ်ကျော်က မြုပ်သွားတဲ့ ရုရှား သင်္ဘောမှာ ဘာတွေပါသလဲ

×Close

News

Bloody Ballot Boxes and an Election Under the Shadow of “Made in China” — February 16, 2026 2:29 pm
IDPs Face Severe Medicine Shortages in Paletwa Township — November 7, 2024 3:02 pm
1,000 Displaced Need Urgent Aid in Pinlaung Township, Shan State — October 30, 2024 1:52 pm

Recent Posts

အမေရိကန် နိုင်ငံရောက် နိုင်ငံခြား သားများ ငွေလွှဲမှုကို အခွန် ၂၅ % ထိတိုးမြှင့်ရန် ပြင်ဆင်နေ
အိန္ဒိယ ဖွား သားအမိ အင်္ဂလန်တွင် တပြိုင်တည်း မြို့တော်ဝန်များ ဖြစ်
စစ်ပွဲတွင် ပတ်သက်နေသည့် ဆော်ဒီတွင် ဘုရားဖူး ၁.၅ သန်းကျော် ဟာဂျီဝတ်ပြုပွဲ ဆင်နွှဲ
ကုလသမဂ္ဂ နျူလက်နက် မပြန့်ပွားရေး ညီလာခံ သဘောတူညီချက်မရပဲ အဆုံးသတ်
Meta, Tiktok နှင့် Google နည်းပညာ ကုမ္ပဏီများ ငွေလိမ် ကြော်ငြာများ မဖယ်ရှားဟု EU ကို တိုင်ကြား

Archives

Archives

×Close