NMG Doh – Page 150 – Network Media Group

NMG Doh

Author: NMG Doh

Jun 21

တံတား ကျိုးကျမှုကြောင့် မိုးကုတ်-မန္တလေး-လားရှိုး- မူဆယ် ယာဉ်များ အခက်ကြုံ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂၁ ရက်။ တံတား ကျိုးကျမှုကြောင့် မိုးကုတ် - လားရှိုး - မူဆယ် ယာဉ်လိုင်းများ သွားရေးလာရေး အခက်အခဲ ဖြစ်နေကြသည်။ ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်း၊ ကျောက်မဲမြို့နယ်၊ မိုင်းလုံမြို့အဝင်ရှိ နမ့်ကော်တံတား ကျိုးကျမှုကြောင့် မိုးကုတ် - လားရှိုး - မူဆယ်ယာဉ်လိုင်းများ သွားရေးလာရေး ခက်ခဲလာနိုင်သည်ဟု ယာဉ်လိုင်း တာဝန်ရှိသူများက ပြောသည်။ ဖြတ်သန်းသွားလာခဲ့သည့် ယာဉ်မောင်း တစ်ဦးက “ကွင်းလမ်းက တံတားဘေးတင်ပဲလေ။ ရေထဲကနေ ဖြတ်ရ တာ။ ကုန်ကားကြီးတွေ ဘက်ဖိုးတွေကျရင် အဲဒီအောက်ကနေ သွားခိုင်းတာပေါ့။ အဲဒါကို မသွားတော့ တံတား ပေါ်ကဆို တံတားက ဝိတ်မခံနိုင်ဘူးလေ။ ဝိတ်က ကားကမြင်တဲ့အတိုင်းပဲလေ အဲဒီမှာ နည်းတာမဟုတ်ဘူး” ဟု ပြောသည်။ ကုန်ကားများ ဖြတ်သန်းမှုကြောင့် ဇွန်လ ၂၀ ရက်နေ့၊ နံနက် ၉ နာရီအချိန်ခန့်တွင် ကျိုးကျပျက်စီးခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး လက်ရှိ မြေပြင်တွင် ဖြစ်ပွားနေသည့် တိုက်ပွဲ အခြေအနေများအရ လတ်တလော ပြုပြင်နိုင်ရန် မဖြစ်နိုင်သေးဘူး ဟု ဆိုကြသည်။ လတ်တလော အခြေအနေအရ ကားကြီးများသာ ကွင်းလမ်းမှတဆင့် သွားလာနိုင်ပြီး ကားသေးနှင့် ဆိုင်ကယ် များ ဖြတ်သန်းရန် အန္တရာယ်များသဖြင့် ယာဉ်လိုင်းများ အခက်တွေ့နေခြင်း ဖြစ်သည်။ တံတားကျိုးပြီးနောက် အကျိုးဆက်အနေဖြင့် တံတားအနီးရှိ တစ်မိုင်ကွေ့တွင် ကားအစီးရေ ရာချီ တန်းစီ ပိတ်မိနေသည် ဖြစ်ရာ မြေပြင်တာဝန်ရှိသူများထံသို့ ယာယီတံတား ထိုးပေးရန် တောင်းဆိုထားသည်ဟု ယာဉ် မောင်းများက ဆိုသည်။ ဖြတ်သန်းသွားလာခဲ့သည့် ယာဉ်မောင်း တစ်ဦးက “အရင်နှစ်တွေကျတော့ အဲဒီလမ်းက အသွားလာနည်းတယ် လေ။ အခုဟာက ကျောက်မဲရော၊ လားရှိုးရော၊ မူဆယ်ရော အားလုံးက မန္တလေးကနေသွားတာ။ ကုန်ကား အား လုံးက အဲဒီကနေ သွားနေတာ။ အဲခါကျတော့ ကုန်ကားတွေများတော့ မခံနိုင်တော့ဘူး။ ကွင်းလမ်း လုပ်ထား ပေးလည်း အဲဒီကွင်းလမ်းကနေ မသွားကြလို့ ကုန်ကားတွေက။ အခုအဲဘက်လမ်းက မပြင်နိုင်ဘူးလေ။ တံတား တွေရော၊ လမ်းတွေရော မပြင်နိုင်ဘူး။ အကုန်လုံး တောက်လျှောက်က အဲ့လိုဖြစ်တော့ လမ်းတွေ တော်တော် ပျက်ပါတယ်” ဟု ဆက်ပြောသည်။ နမ့်ကော်တံတား ပျက်စီးမှုကြောင့် မန္တလေး - လားရှိုး - မူဆယ် ယာဉ်လိုင်းနှင့် ကုန်ကားများ အဝင်အထွက် နည်း လာနိုင်ပြီး ကုန်စည်ဝင်ရောက်မှု ကြန့်ကြာခြင်း၊ ခရီးသည်များ လမ်းခရီး အချိန်နှောင့်နှေးခြင်း၊ ရက်ရှည် ပြတ် တောက်ပါက ကုန်စည်များ ဈေးတက်လာနိုင်ခြင်း စသည့်အခက်အခဲများ ရင်ဆိုင်ရဖွယ်ရှိသည်ဟု ယာဉ်မောင်း များက ခန့်မှန်းထားကြသည်။ ကျောက်မဲမြို့နယ်တွင် အင်္ဂလိပ်အစိုးရလက်ထက်က တည်ဆောက်ခဲ့သော တံတားမှာ နမ့်ကော်နှင့် မိုင်းလုံဟူ၍ တံတား ၂ စင်းရှိပြီး မိုင်းလုံတံတားမှာ လက်ရှိချိန်အထိ ခိုင်ခိုင်ခံ့ခံ့ အသုံးပြု၍ ရနေသေးသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ကျောက်မဲမြို့နယ်အား လက်ရှိတွင် တအာင်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (TNLA) မှ ထိန်းချုပ်ထား ပြီး စစ်ကောင်စီနှင့် မကြာခဏ ထိတွေ့တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားလျက်ရှိသည်။

တံတား ကျိုးကျမှုကြောင့် မိုးကုတ်-မန္တလေး-လားရှိုး- မူဆယ် ယာဉ်များ အခက်ကြုံ

Jun 21

ကရင်နီ စစ်ရှောင်များ အကူအညီလိုအပ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂၁ ရက်။ ကရင်နီပြည်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ် အနောက်ဘက်ခြမ်းရှိ ထေးကေလျား စစ်‌ဘေးရှောင်စခန်းအတွက် အရေးပေါ် အကူအညီများ လိုအပ်နေသည်ဟု စစ်ဘေးရှောင် ကူညီရေးအဖွဲ့အစည်း တာဝန်ခံများက ပြောသည်။ ထေးကေလျား စစ်ဘေးရှောင်စခန်းတွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ဇန္နဝါရီလမှ ယခု ဇွန်လအထိ ဆန် ၁၅ အိတ်သာ ရိက္ခာရရှိထားပြီး လာမည့် ဇူလိုင်အတွက် ရိက္ခာအပါအဝင် ပညာရေးနှင့် အခြားကဏ္ဍများအတွက် အကူအညီ လိုအပ်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ Jobs For Kayah (JFK) အဖွဲ့မှ တာဝန်ခံ တစ်ဦးက “လက်ရှိအနေနဲ့တော့ ဆရာမ ထောက်ပံ့ကြေးအနေနဲ့ မရှိဘူး ပေါ့နော်။ သူတို့တွေအနေနဲ့ စစ်ဘေးရှောင် ပြည်သူတွေကနေပြီးတော့ ကျောင်းဝင်ကြေးလေးရယ်၊ လစဉ်ကြေး လေးရယ် ကောက်ခံဖို့ အတွက်တော့ သူတို့အစည်းဝေး တိုင်ပင်ထားကြတယ်။ ဒါပေမယ့် မလုံလောက်ဘူးပေါ့ နော်။ နောက်တစ်ချက်က တခြားအဖွဲ့အစည်းတွေကလည်း ဆရာမထောက်ပံ့ကြေး ပေးဖို့ကိစ္စလည်း သေသေ ချာချာ တိတိကျကျ စနစ်တကျ ချထားတာမျိုး မရှိသေးဘူးပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ အဆိုပါ စခန်းရှိ ကိုယ်ထူကိုယ်ထ စာသင်ကျောင်းတွင်လည်း ဆရာ ၂ ဦးနှင့် ဆရာမ ၁၀ ဦးရှိပြီး ၎င်းတို့အတွက် စာသင်ဆောင်၊ သင်ထောက်ကူပစ္စည်း၊ စာရေးကိရိယာနှင့် ထောက်ပံ့ကြေးများလည်း လိုအပ်လျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့အပြင် စခန်းသို့ သွားလာရင်တွင်လည်း ၄၅ မိနစ်ခန့် လမ်းလျှောက်ရသည့်အပြင် ကားဖြင့်လည်း ၂ နာရီခန့် သွားလာရပြီး သဖြင့် စက်သုံးဆီ အကူအညီလည်း လိုအပ်သည်ဟု အကူအညီပေးနေသူ တစ်ဦးက ဆက် ပြော သည်။ “ကျနော်တို့ ပြည်နယ်မှာ စက်သုံးဆီ ပြတ်တောက်တဲ့ အပြင်ကို ရောက်လာရင်လည်း အနည်းကျဉ်းတော့ ရောက်လာတာပေါ့။ ဒါပေမယ့် ဆီကတော့ အဆမတန်ကြေးမြင့်နေတယ်ပေါ့နော်။ ၅ ဂါလံတစ်ပုံးကို တစ်သိန်း ကျော် တစ်သိန်းခွဲလောက် အထိ ရှိနေပြီပေါ့နော်။ ဆီတစ်ပီပါဆိုရင် ၁၅ သိန်းလောက် ပေါက်နေတယ်ပေါ့နော်။ အဲ့ဒါ ကြောင့်မို့ ကျနော်တို့ အကူအညီလုပ်ရမှာလည်း တော်တော်လေး အခက်အခဲ ဖြစ်တယ်ပေါ့နော်။ တခြား ကဏ္ဍတွေလည်း အများကြီး အခက်အခဲဖြစ်တယ်ပေါ့။ ကျနော်တို့ဆို ဥပမာ စစ်ဘေးရှောင်တွေကို ရိက္ခာ သွား ပို့တာပဲ ဖြစ်ဖြစ် ကွင်းဆင်းတာပဲ ဖြစ်ဖြစ် သွားဖို့တောင်မှ ဆီကိစ္စနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ တော်တော်လေး စဉ်း စားနေရတဲ့ အနေအထား ဖြစ်တယ်ပေါ့နော်။” လက်ရှိ စခန်းလူဦးရေ စာရင်းအရ အိမ်ထောင်စု ၁၂၆ စု၊ လူဦးရေ ၅၆၃ ဦး ရှိပြီး သက်ကြီးရွယ်အို၊ နာတာရှည် ရောဂါသည်နှင့် မသန်စွမ်းများလည်း ပါဝင်သဖြင့် ဆေးဝါး အကူအညီများလည်း လိုအပ်နေကြသည်ဟု ဆိုကြ သည်။ ထေးကေလျားစခန်းရှိ စစ်ဘေးရှောင်များမှာ လွိုင်ကော်မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်၊ လွိုင်ကော်မြို့နယ်တွင်းရှိ ကျေးရွာများ နှင့် လက်ရှိ တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေသည့် မိုးဗြဲမြို့ အရှေ့ဘက်ကမ်းရှိ ကျေးရွာများမှ စစ်ရှောင်လာကြသူများ ဖြစ် သည်။ အများစုမှာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၁ ရက်နေ့၌ စတင်ခဲ့သည့် တစ်လေးလုံး စစ်ဆင်ရေး ကာလများ ကတည်း က လာရောက်ခိုလှုံကြသည်ဟု စစ်ဘေးရှောင် ကူညီရေး တာဝန်ခံများက ပြောသည်။

ကရင်နီ စစ်ရှောင်များ အကူအညီလိုအပ်

Jun 19

ကရင်နီပြည်အတွင်း စက်သုံးဆီ ပြတ်လပ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၉ ရက်။ ကရင်နီပြည်အတွင်း စက်သုံးဆီပြတ်လပ်နေပြီး ဈေးပါတက်လာနေသည့်အတွက် သွားလာရေးကိစ္စ အခက်အခဲ များနှင့် ကြုံနေရသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ကရင်နီပြည်၊ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်တွင် ဇွန်လတတိယပတ်တွင် ဓာတ်ဆီ (၁) လီတာ၏ ဈေးနှုန်းမှာ ကျပ် ၈,၀၀၀ မှ ကျပ် ၁၀,၀၀၀ အထိ ရှိလာပြီး ဝယ်ယူရန်လည်း ခက်ခဲနေသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ဒီးမော့ဆိုမြို့ အနောက်ဘက်ခြမ်းရှိ ဒေသခံတစ်ဦးက “တစ်ဆိုင်နဲ့ တစ်ဆိုင်ကမတူဘူး။ တစ်ချို့ဆိုင်တွေဆို တစ်သောင်းကျော်တယ်။ တစ်ချို့ဆိုင်တွေဆို ၈,၅၀၀၊ ၉,၀၀၀ အဲ့လောက် ဈေးတက်တယ်။ တစ်ချို့ဆီပန့်တွေ ဆို အကုန်လုံး ပိတ်ပြီလေ။ ပီပါလိုက် ဆိုင်မျိုးတွေဆို သိပ်မတွေ့ရတော့ဘူးလေ။ ဆိုင်သေးတွေလောက်ပဲ ကျန် တယ်။ ၅ ဂါလံပုံး တစ်ပုံး နှစ်ပုံး အဲ့လိုမျိုးပဲ။ ဘာမှမရှိတော့ဘူး သူတို့ဟာ လက်ကျန်ပဲ တင်ရောင်းတဲ့ လူပဲ ရှိတယ်။ အဲ့ကြောင့်မို့လို့ သူတို့ဈေးကို တင်ရောင်းတယ်ပဲ ပြောရမလား” ဟု ပြောသည်။ ဒေသတွင်းရှိ ဆီဆိုင်အချို့ပင် ပိတ်ထားကြသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲမှုနှင့်အတူ ကရင်နီပြည်အတွင်း စစ်ကောင်စီ၏ စစ်ကြောင်း ထိုးမှုများကြောင့် နှစ်ဖက်တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေသည့်အတွက် လမ်းကြောင်း အခြေအနေများအရ စက်သုံးဆီ တင်သွင်းနိုင်ရန် လည်း ခက်ခဲနေသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုသို့သော အခြေအနေများကြောင့် လက်ရှိတွင် ဒေသတွင်း စက်သုံးဆီ ပြတ်သွားပြီး ဈေးနှုန်းမှာ ခုန်တက်သွား ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ဒေသခံတစ်ဦးက “ဓာတ်ဆီ‌က တောင်ငူကနေ တစ်ပေါက်ပဲ ရဖို့ရှိတယ်။ ဒီလွိုင်ကော်၊ ဆီဆိုင်တို့ဘက်က ဝင် ပေါက် မရှိလို့လေး။ ဒီတောင်ငူကနေဆို တစ်ပတ် တစ်ခါလား၊ နှစ်ပတ် တစ်ခါလား အဲ့မျိုးပဲ ဝင်လာတော့ ဈေးကတက်တယ် အဲ့လိုမျိုး” ဟု ပြောသည်။ စက်သုံးဆီ ပြတ်လပ်နေပြီး ဈေးနှုန်းမြင့်တက်နေသည့် အတွက် သွားရေးလာရေးအတွက် အခက် ကြုံနေရသည် ဟု ဆိုသည်။ အဆိုပါ ဒေသခံက “ဓာတ်ဆီဈေးတက်တော့ သွားရလာရခက်တယ်လေးနော်။ အခုက ဆိုင်ကယ်တွေ ကားတွေ နဲ့ပဲ ဆိုတော့ ခက်ခဲတယ်ပေါ့။ တစ်နေရာကနေ တစ်နေရာ သွားဖို့ဆိုရင်” ဟု ဆက်ပြောသည်။ ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်တွင် ဇွန်လအစောပိုင်းအထိ ဓာတ်ဆီ ၁ လီတာကို ကျပ် ၅,၀၀၀ ပဲ ရှိခဲ့ရာမှာ လက်ရှိတွင် စျေးခုန် တက်သွားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒေသတွင်း၌ စက်သုံးဆီ အပါအဝင် အခြား ကုန်ပစ္စည်းများဖြစ်သည့် စားနပ်ရိက္ခာ၊ ဆေးဝါး၊ လူသုံးကုန်ပစ္စည်း များပါ တင်သွင်းရန် ခက်ခဲလာနေသည့်အတွက် ကုန်ဈေးနှုန်းများ ထပ်တက်လာမည်ကို ဒေသခံများက စိုးရိမ်နေ ကြသည်။

ကရင်နီပြည်အတွင်း စက်သုံးဆီ ပြတ်လပ်

Jun 19

ရေတပ်က ဖမ်းထားသော ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းများ ပြန်လွတ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၉ ရက်။ ထားဝယ်ခရိုင်၊ ရေဖြူမြို့နယ်၊ ကံပေါက်ဒေသ အခြေစိုက် မောရဝတီ ရေတပ်စခန်းဌာနချုပ်က ဖမ်းဆီး ထိန်းသိမ်းထားသည့် ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းဟောင်း ၂ ဦး မိသားစုဝင်များအတူ ပြန်လွတ်လာသည်။ ရေဖြူမြို့နယ်၊ လှည်းကုန်းရပ်ကွက်မှ ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းဟောင်း ၂ ဦး အပါအဝင် မိသားစုဝင်များ ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်ဟု ရပ်ကွက်သားများက ပြောသည်။ လှည်းကုန်း အမှတ် ၂ ရပ်ကွက်မှ အသက် ၄၀ ခန့်အရွယ် ရပ်ကွက်သားတစ်ဦးက “အမှတ် ၁ ရပ်ကွက်က ဆရာမ ဒေါ်သန်းသန်းမော်တို့ မိသားစု ၃ ယောက်နဲ့ အမှတ် ၂ ရပ်ကွက်က ဆရာ ဦးကျော်စိုးဝင်းတို့ အားလုံး ပြန်လွတ် လာပါပြီ၊ ကျန်းမာရေးလည်း အားလုံးကောင်းကြပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ ဖမ်းဆီးခံရပြီးနောက် နှစ်ပတ်ကျော် အကြာ ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့ မွန်းတည့်ပိုင်းက ပြန်လည် လွတ်မြောက် လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု နီးစပ်သူများက ဆိုသည်။ ကံပေါက်တိုက်နယ်ဆေးရုံမှ အငြိမ်းစား သူနာပြုဆရာမ ဒေါ်သန်းသန်းမော်နှင့် မိသားစုဝင်များ ဖြစ်ကြသည့် သားနှင့် သမီးအပါအဝင် တိုက်နယ် ကျန်းမာရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းဟောင်း ဦးကျော်စိုးဝင်း တို့ကို မောရဝတီ ရေတပ်က မေလ ၃၀ ရက်နေ့ ညပိုင်းတွင် လာရောက်ဖမ်းဆီးသွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဆရာ ဦးကျော်စိုးဝင်းသည် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် အကြမ်းမဖက် အာဏာဖီဆန်ရေး လှုပ်ရှားမှု CDM တွင် ပါဝင်ခဲ့သဖြင့် ကျန်းမာရေးဌာနမှ အနားပေးခံခဲ့ရသူ တစ်ဦးဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် အမှတ် ၂ ရပ်ကွက် ထဲ၌ ဆေးခန်းဖွင့်ထားသည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် သြဂုတ်လက စတင်ပြီး စစ်ကောင်စီ၏ မောရဝတီရေတပ်မှ ကံပေါက်ကျေးရွာအဝင် စစ်ဆေးရေး ဂိတ်တွင် ဆေးဝါး တင်သွင်းခြင်းများကို စည်းကမ်း တင်းကြပ်ထားပြီး ဆေးဝါးများ ရောင်းချလိုပါက စာရင်း တင်ပြပေးကာ ခွင့်ပြု ချက်ရယူနေ ကြရသည်ဟု ရွာသားများက ဆိုသည်။ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးသည့်နောက် ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှ စတင်၍ ကံပေါက်ဒေသတွင် ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးမှုများကို မောရဝတီ ရေတပ်မှ တိုက်ရိုက် လုပ်ဆောင်လေ့ရှိသည်။ ထို့အပြင် ဖမ်းဆီးခံရသူများကို ကံပေါက်နယ်မြေ ရဲစခန်း အချုပ်တွင် မထားဘဲ မောရဝတီ ရေတပ်အတွင်းမှာပင် ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးလေ့ရှိကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

ရေတပ်က ဖမ်းထားသော ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းများ ပြန်လွတ်

Jun 18

ကော်သူးလေ အစိုးရကို တော်လှန်ရေး အင်အားစုများဖြင့် ညွန့်ပေါင်း ဖွဲ့စည်းမည် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၈ ရက်။ ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး (KNU) က ဖွဲ့စည်းမည့် ကော်သူးလေ အစိုးရတွင် တော်လှန်ရေး အင်အားစု အားလုံး ပါဝင်မည်ဖြစ်ပြီး ညွန့်ပေါင်းအစိုးရ ပုံစံဖြင့် ဖွဲ့စည်းသွားမည်ဟု KNU က ပြောသည်။ အနာဂတ်တွင် ဖွဲ့စည်းမည့် ကော်သူးလေ အစိုးရသည် ကရင်လူမျိုးကိုသာ ကိုယ်စားပြုမည် မဟုတ်ဘဲ၊ တော်လှန် ရေး အင်အားစုအားလုံး ပါဝင်သည့် ‘KNU Plus’ ညွန့်ပေါင်းအစိုးရ ပုံစံဖြင့် ဖွဲ့စည်းသွားမည်ဟု ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး KNU ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ပဒိုစောတောနီးက ပြောသည်။ ပဒိုစောတောနီးက “KNU ကတော့ ဦးဆောင်တဲ့ နေရာမှာ ရှိဦးမယ်ဆိုပေမယ့်လို့ တခြားလူတွေလည်း ပါမယ်။ ဆိုလို တာကတော့ ကရင်မဟုတ်တဲ့ တခြားလူမျိုးတွေလည်း ကျနော်တို့ ဒီအဖွဲ့ထဲမှာ၊ ဒီကော်သူးလေထဲမှာ ပေါင်း ဝင်လာမယ်” ဟု ပြောသည်။ အဆိုပါ ပြောဆိုမှုကို ဇွန်လ ၁၄ ရက်နေ့က ကျရောက်သည့် ၇၆ ကြိမ်မြောက် ကော်သူးလေနေ့တွင် ကော်သူး လေ ဖက်ဒရယ်ယူနစ်အကြောင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ရှင်းလင်းပြောဆိုရာတွင် ပဒိုစောတောနီးက ထည့်သွင်း ပြော ကြားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ‘KNU Plus’ မဟာဗျူဟာတွင် KNU က ဦးဆောင်သည့် အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်မည် ဖြစ်သော်လည်း ကရင်မဟုတ် သည့် အခြားသော တိုင်းရင်းသားများ၊ လူငယ်များ၊ အမျိုးသမီး အစုအဖွဲ့များနှင့် ၂၀၂၀ ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲ အနိုင်ရ ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ကိုယ်စားပြုမှုကိုပါ ထည့်သွင်းသွားမည်ဟု KNU က ဆိုသည်။ ဖွဲ့စည်းမည့် အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားတွင်လည်း အားလုံးပါဝင်သည့် ဥပဒေပြု ကောင်စီ (Kawthoolei Consultative Council - KCC) နှင့် အလုပ်အမှုဆောင် ကော်မတီ (Kawthoolei Executive Committee - KEC) တို့ ပါဝင် မည်ဖြစ်ပြီး KEC က အစိုးရအဖွဲ့၏ လုပ်ငန်းတာဝန်များကို တာဝန်ယူမည်ဟု ပဒိုစောတောနီးက ဆက်ပြောသည်။ ၎င်းက “ဒါဟာ တကယ့်ကို အောက်ခြေက စုစည်းလာပြီးတော့ ကျနော်တို့ ပြည်ထောင်စုကို တည်ဆောက် မယ် ဆိုတာ ဒါ အလကား ကျနော်တို့ ထိုးခွဲပြီးတော့ အစိတ်စိတ် အမွှာမွှာ ဖြစ်အောင်လုပ်တဲ့ နည်းတွေ မဟုတ်ဘူး။ အားလုံး ပါဝင်နိုင်တဲ့ (inclusiveness) နေရာကနေ ကျနော်တို့ ဖော်ဆောင်သွားမှာ ဖြစ်တယ်" ဟု ပြောသည်။ ကော်သူးလေ အစိုးရကို ၂၀၂၅-၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ဖွဲ့စည်းရန် ရည်မှန်းထားသော်လည်း ခိုင်မာသော မူဝါဒများနှင့် လူသား အရင်းအမြစ်များ ပြင်ဆင်ရန် အချိန်ယူ လုပ်ဆောင်ရမည့် စိန်ခေါ်ချက်များ ရှိနေဆဲဟု KNU က ဆိုသည်။ သို့သော် ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး KNU ၏ ‘KNU Plus’ မဟာဗျူဟာသည် နွေဦးတော်လှန်ရေး၏ ညီ ညွတ်မှုကို အခြေခံသည့် အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တရားတစ်ရပ် တည်ဆောက်ရန်အတွက် ရည်ရွယ်ထားသည် ဟု ဆို သည်။ KNU ၏ လက်ရှိ နိုင်ငံရေး ချဉ်းကပ်မှုသည် အနာဂတ် ဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးအတွက် လက်တွေ့ကျသော ရှေ့ပြေးပုံစံတစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်ပြီး လူမျိုးရေးထက် နိုင်ငံရေးရည်မှန်းချက်တူသူများ စုပေါင်း အုပ်ချုပ်သည့်စနစ်ကို ဖော်ဆောင်လိုသည့် သဘောထားကို ထင်ဟပ်နေသည်ဟု နိုင်ငံရေးလေ့လာသူများ က သုံးသပ်ကြသည်။

ကော်သူးလေ အစိုးရကို တော်လှန်ရေး အင်အားစုများဖြင့် ညွန့်ပေါင်း ဖွဲ့စည်းမည်

Jun 18

ဆိုင်းဘုတ် ဘာသာပြောင်းညွှန်ကြားမှု နားလည်မှု လွဲခြင်းဖြစ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၈ ရက်။ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများ နားလည်မှုလွဲခြင်းကြောင့် တောင်ကြီးမြို့တွင် ဆိုင်းဘုတ်များအား မြန်မာဘာသာဖြင့် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုနေကြရသည်။ ရှမ်းပြည်၏ မြို့တော်၊ တောင်ကြီးတွင် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံ မြို့နယ်အထွေထွေ အုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာနမှ မြို့တွင်းရှိ နိုင်ငံခြားဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် ဆိုင်းဘုတ်များ အားလုံးကို မြန်မာဘာသာဖြင့် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုရန် ညွှန်ကြားထားသည်ဟု မြို့ခံ ဈေးသည်များက ပြောသည်။ မြို့မဈေးအောက်ထပ်တွင် ရောင်းချနေသည့် အထည်ဆိုင်ပိုင်ရှင်တစ်ဦးက “စည်ပင်နဲ့ ထွေအုပ်ဆီက စာလာတာ က ဥပမာ အိုးရှင်းဆိုရင် ဈေးဝယ်စင်တာ အဲ့လိုမျိုးပဲ ဖော်ပြခိုင်းတာပါ။ အုပ်ကြီးတွေက ဘုမသိဘမသိ မြန်မာ လို ပြန်ပြရမယ်ဆိုတော့ အိုးရှင်းကနေ သမုဒ္ဒရာ ဖြစ်သွားတယ်။ ဆိုင်းဘုတ်ကို မြန်မာဘာသာ ပြန်ခိုင်းတာ မဟုတ်ပါဘူး။ အခုတော့ တစ်မြို့လုံး ဟာသတွေ ဖြစ်နေတယ်” ဟု ပြောသည်။ မြို့နယ်ထွေအုပ်မှ မြန်မာဘာသာဖြင့် ဖော်ပြရမည်ဟု ညွှန်ကြားထားသော်လည်း အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများက နား လည်မှု လွဲသဖြင့် ဆိုင်းဘုတ်များအား တိုက်ရိုက်မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုပြီး ဖော်ပြနေရခြင်း ဖြစ်သည်။ ပြီးခဲ့သည့် ရက်သတ္တတစ်ပတ်အတွင်း မြို့တွင်းရှိ ဆိုင်းဘုတ်များအား မြန်မာဘာသာသို့ ပြောင်းလဲရန် မြို့နယ် ထွေအုပ်မှ အရောင်းဆိုင်များ၊ သင်တန်းများ၊ ဟော်တယ်များ စသည့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ညွှန်ကြားထား ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ လက်ရှိတွင် အရှေ့မြို့ပတ်လမ်း၊ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းလမ်း၊ အနောက်မြို့ပတ်လမ်း စသည့် အဓိက လမ်းမကြီး ၃ ခုပေါ်မှ ဆိုင်းဘုတ် အားလုံးနီးပါးမှာ မြန်မာဘာသာသို့ ပြောင်းလဲထားကြပြီဟု ဆိုသည်။ အရှေ့မြို့ပတ်လမ်းရှိ ဈေးသည်တစ်ဦးက “ဆိုင်မှာလာပြောတော့ ကောင်းကောင်းမွန်မွန် မပြောဘဲ တစ်ဈေးလုံး ဟိန်းလား ဟောက်လား လုပ်သွားတာ။ နောက်သတင်းတွေမှာ ပါလာတော့ သူတို့ လာတောင်းပန်တယ်။ တချို့ ဆိုင်တွေပေါ့။ ဆိုင်အားလုံးတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ စာထဲမှာလည်း မပြောင်းရင် ဘာလုပ်မယ် ညာလုပ်မယ်လို့ မပါ ပါဘူး။ တခုခုဆို အကုန်လုံးက ကြောက်လန့်ပြီး ပြောင်းကြတော့ ဟိုးလေးတကျော် ဖြစ်သွားတာပါ” ဟု ပြော သည်။ တောင်ကြီးမြို့ခံ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်များ အနေဖြင့် လက်ရှိ ပြောင်းလဲထားသည့် ဆိုင်းဘုတ်များမှာ ငွေကျပ် သိန်းဂဏန်း ကုန်ကျထားသည် ဖြစ်ရာ ယခင် နိုင်ငံခြားဘာသာသို့ ထပ်မံပြောင်းလဲရန် အတွက် ငွေကြေး မတတ် နိုင်သဖြင့် ချက်ချင်း မလုပ်ဆောင်နိုင်သေးဘူးဟု ဆိုသည်။ ထို့အပြင် ဆိုင်အချို့မှာလည်း ကောလဟာလ သတင်းများ အမျိုးမျိုး ထွက်ပေါ်နေသဖြင့် ယခင် ညွှန်ကြားထား သည့် အတိုင်း မူရင်း နိုင်ငံခြားဘာသာများ အစား မြန်မာဘာသဖြင့် ပြန်ဆို၍ ယာယီ သဘောဖြင့်သာ ဗွီနိုင်း ချိတ်ဆွဲထားသည်ဟု မြို့ခံများ၏ ပြောပြချက်အရ သိရသည်။

ဆိုင်းဘုတ် ဘာသာပြောင်းညွှန်ကြားမှု နားလည်မှု လွဲခြင်းဖြစ်

Jun 18

ပင်လယ်မှ စစ်ကြောင်းနှင့် ကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းတပ်များ တိုက်ပွဲ ဖြစ် သတင်းနှင့် မီဒီယာကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၈ ရက်။ ပုလောမြို့နယ်ထဲ ပင်လယ်ဘက်မှ စက်လှေများဖြင့် စစ်ကြောင်းထိုးလာသည့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ နှင့် ပြည်သူ့ ကာကွယ်ရေး ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့တို့ တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေသဖြင့် ဘေးလွတ်ရာသို့ တိမ်းရှောင်နေကြရသည်ဟု ရွာသားများက ပြောသည်။ တိုက်ပွဲကြောင့် တောင်ခေါင်းလောင်း၊ ကုလားမခေါင်းနှင့် ခန္တီကျေးရွာတို့မှ ရွာသားများ အားလုံးနီးပါး ဇွန်လ ၁၇ ရက်အထိ မိုးထဲလေထဲတွင် ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် နေကြရသည်ဟု စစ်ရှောင်နေသူ အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ဆို သည်။ မြိတ်ခရိုင်၊ ပုလောမြို့နယ်၊ ခန္တီကျေးရွာအုပ်စုအတွင်းရှိ တောင်ခေါင်းလောင်းကျေးရွာသို့ ဇွန်လ ၁၄ ရက်နေ့ မွန်းတည့် ၁၂ နာရီအချိန်ခန့်က ကင်းမွန်မီးထွန်းစက်လှေ ၂ စီးဖြင့် စစ်ကောင်စီက စစ်ကြောင်းထိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ စစ်ကြောင်းနှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး ပူးပေါင်းတပ်တို့အကြား ၄၅ မိနစ်ခန့်ကြာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ ကြောင်း တောင်ခေါင်းတောင် ရွာသားများက ပြောသည်။ အသက် ၄၀ ခန့်အရွယ် တောင်ခေါင်း လောင်းရွာသားတစ်ဦးက “လက်နက်ကြီးတွေက ရေကြောင်းရော၊ ကုန်း ပေါ်ကရော ပစ်နေတာ၊ ကုလားမခေါင်းနဲ့ တောင်ခေါင်းလောင်းရွာမှာတော့ ရွာသားတွေမရှိကြတော့ဘူး၊ နီးစပ် ရာမှာ ရှောင်တိမ်းနေကြရတယ်၊ စစ်ကောင်စီဘက်က ထိခိုက်မှုတွေရှိလို့ ဥယျာဥ်ကမ်းရွာမှာ ဝင်ကပ်ပြီး ဆေး ကုနေတယ်” ဟု ပြောသည်။ တိုက်ပွဲ ဖြစ်ပွားနေစဥ်တွင် တောင်ခေါင်းလောင်းကျေးရွာဘက်သို့ ပြင်ဘုကြီးကျေးရွာ ရေပြင်အနီးရှိ စစ်သင်္ဘော ပေါ်မှ လက်နက်ကြီးများဖြင့် ပစ်ခတ်ခဲ့ပြီး ကထောင်းနီကျေးရွာတွင် ရှိနေသည့် စစ်ကောင်စီ တပ်ဖွဲ့ကလည်း ခန္တီကျေးရွာဘက်သို့ လက်နက်ကြီးဖြင့် ဆက်တိုက် ပစ်ကူပေးခဲ့သည်။ ဇွန်လ ၁၄ ရက်နေ့၊ မွန်းလွဲ ၁ နာရီ အချိန်ခန့်တွင် ဥယျာဉ်ကမ်းကျေးရွာဘက်မှ စစ်ကောင်စီ လှေများ ပြန်ထွက် လာချိန်တွင်လည်း ‌တိုက်ပွဲ ထပ်မံဖြစ်ပွားခဲ့သေးကြောင်း ရွာသားများက ဆိုသည်။ ထိုနေ့ ညနေပိုင်းတွင် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင် အယောက် ၅၀ ခန့်ပါသည့် အခြားစက်လှေတစ်စီးဖြင့် ခန္တီကျေးရွာ ၏ တစ်ဖက်ကမ်းတွင်ရှိသည့် ပြင်ဘုငယ်ကျေးရွာသို့ အင်အားဖြည့်တင်းရန် ရောက်ရှိလာခဲ့ပြီး စစ်ရေးတင်းမာ နေသဖြင့် အချိန်မရွေး တိုက်ပွဲ ထပ်မံဖြစ်ပွားနိုင်နေသည့် အခြေအနေမျိုး ဖြစ်နေသည်။ တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်ဘက်မှ ထိခိုက်သေဆုံးမှု အခြေအနေကို မသိရသေးသော်လည်း ပြည်သူ့ကာ ကွယ်ရေး ပူပေါင်းတပ်ဖွဲ့များဘက်တွင် ထိခိုက်မှုမရှိကြောင်း ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူ တစ်ဦးက ဆိုသည်။ စောင့်ကြို တိုက်ခိုက်မှုကို မြိတ်ခရိုင် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် အမှတ် ၁ တပ်ရင်း၊ တပ်ခွဲ (၁)၊ ပုလော - ပကဖ၊ KNDO၊ KNLA စသည့်တပ်များ ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့ကြသည်။

ပင်လယ်မှ စစ်ကြောင်းနှင့် ကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းတပ်များ တိုက်ပွဲ ဖြစ်

Jun 14

သပိတ်ခေါင်းဆောင် ဝေမိုးနိုင်ကို ထောင်ပြောင်း သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၄ ရက်။ မုံရွာအကျဉ်းထောင်တွင် ထိန်းသိမ်းခံထားရသည့် မုံရွာသပိတ်ခေါင်းဆောင် ကိုဝေမိုးနိုင် အပါအဝင် နိုင်ကျဉ်း များနှင့် အခြား ရာဇဝတ်အကျဉ်းသား ၂၀၀ ခန့်ကို စစ်ကောင်စီက အခြားထောင်များသို့ ပြောင်းရွှေ့လိုက်သည်။ ထောင်ဒဏ် ၇၄ နှစ် ချမှတ်ခံထားရသည့် မုံရွာသပိတ်ခေါင်းဆောင် ကိုဝေမိုးနိုင် နှင့် အကျဉ်းသား ၂၀၀ ခန့်ကို ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ထောင်ပြောင်း လိုက်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကွန်ရက် PPNM က ထုတ်ပြန်သည်။ PPNM ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ကိုသိုက်ထွန်းဦးက “ကျနော်တို့ ဒီမနေ့မနက် ၅ နာရီနဲ့ ၆ နာရီဝန်းကျင်ကြားမှာ ပေါ့နော်၊ ဒီမုံရွာအကျဉ်းထောင်ကနေ ကျနော်တို့ မုံရွာရဲ့ သပိတ်ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ကိုဝေမိုးနိုင် အပါ အဝင် ဒီသပိတ်ခေါင်းဆောင်တွေ၊ နိုင်ငံရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေ၊ နိုင်ငံရေးသမားတွေနဲ့ တခြား ရာဇဝတ် အကျဉ်းသားတွေပေါ့နော်၊ အားလုံးကို စုစည်းပြီးမှ အယောက် ၂၀၀ ဝန်းကျင်လောက်ကို ဒါ နမခက စစ်တပ်က လုံခြုံရေးယူပြီးမှ ခေါ်ထုတ်သွားတာရှိပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့၊ နံနက်ပိုင်းတွင် အနောက်မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ် (နမခ) မှ တပ်ဖွဲ့ ဝင်များသည် သံချပ်ကာ ကား ၂ စီး၊ အိမ်စီးကား ၃ စီးနှင့် ဆယ့်နှစ်ဘီး ကုန်တင်ကား ၆ စီး ပါဝင်သော ယာဉ်တန်းဖြင့် မုံရွာထောင်မှ အကျဉ်းသားများကို လာခေါ်သွားခြင်း ဖြစ်သည်ဟု PPNM က ဆိုသည်။ အဆိုပါ အကျဉ်းသားများကို မန္တလေးတိုင်းရှိ အိုးဘိုနှင့် မြင်းခြံ အကျဉ်းထောင်အပြင် မကွေးတိုင်းရှိ မကွေး အကျဉ်းထောင်သို့ ခွဲ၍ ပို့ဆောင်မည်ဖြစ်ပြီး အဓိက ဦးတည်ရာမှာ အိုးဘိုအကျဉ်းထောင် ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ ဤသို့ရွှေ့ပြောင်းရခြင်းမှာ စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်း တော်လှန်ရေး အင်အားစုများ၏ စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုများ အရှိန်မြင့်လာခြင်းကြောင့် မုံရွာအကျဉ်းထောင်၏ လုံခြုံရေးအပေါ် စစ်ကောင်စီက စိုးရိမ်လာခြင်းဖြစ်နိုင်ကြောင်း ကိုသိုက်ထွန်းဦးက သုံးသပ်သည်။ “ပို့ရတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ ကျနော်တို့ သုံးသပ်တာကတော့ ဒါ လက်ရှိ စစ်ကိုင်းတိုင်းဟာ စစ်ရေးအရ အရှိန် မြင့်လာတယ်။ တိုင်းပြည်မှာ ကောင်းကောင်း အင်အားမဖြန့်ထားနိုင်တဲ့ စစ်ကောင်စီအနေနဲ့က ဒီအညာမှာ စစ်ရေး အားကောင်းလာတာနဲ့ အမျှ ဒီမုံရွာဟာ လုံခြုံတယ်လို့ သူတို့ မခံစားရတော့တဲ့ အခြေအနေဖြစ်တယ်လို့ ကျနော်တို့ သုံးသပ်ပါတယ်။”  ထို့အပြင် ဤရွှေ့ပြောင်းမှုသည် အကျဉ်းသားများနှင့် ၎င်းတို့၏ မိသားစုဝင်များကြား အဆက်အသွယ် ဖြတ် တောက်ရန်နှင့် သတင်းစီးဆင်းမှုကို ဟန့်တားရန် ရည်ရွယ်နိုင်သည်ဟုလည်း ကိုသိုက်ထွန်းဦးက ဆိုသည်။ ရွှေ့ပြောင်းခံရသည့် အကျဉ်းသားများအတွက် နေရာထိုင်ခင်း၊ အစားအသောက်နှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ စိုးရိမ်မှုများ လည်း ရှိနေသည်ဟု နိုင်ကျဉ်းအရေး စောင့်ကြည့်နေသူများက ဆိုသည်။ အထူးသဖြင့် အဓိက ပို့ခံရဖွယ်ရှိသည့် အိုးဘိုအကျဉ်းထောင်သည် ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် အဆောက်အအုံများ၏ ခံနိုင်အားမှာ စိုးရိမ်နေရပြီး လက်ရှိတွင်ပင် အကျဉ်းသားဦးရေနှင့် ပြည့်ကြပ်နေပြီ ဖြစ်သည်။ ကိုသိုက်ထွန်းဦးက “ပို့လိုက်တဲ့ ထောင်ကလည်း မန္တလေး အိုးဘိုအကျဉ်းထောင် ဖြစ်တယ်။ မန္တလေး အိုးဘို အကျဉ်းထောင်ဟာ ငလျင်ဒဏ်ကြောင့်မို့လို့ ထိခိုက်ပျက်စီးမှု များစွာ ကြုံထားရတဲ့ ထောင်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို အခြေအနေမျိုးမှာ နဂိုမူလ ရှိပြီးသားလူတွေရော၊ ထပ်ရောက်လာတဲ့ လူတွေကိုပါ စုပြုံပြီး ထားမယ် ဆိုရင် အားလုံးရဲ့ အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်မှုတွေရှိနိုင်တယ်” ဟု ပြောသည်။ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ၏ ဇွန်လ ၁၃ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသူ စုစုပေါင်း ၂၉,၂၇၂ ဦးရှိပြီး၊ ၎င်းတို့အနက် ၂၂,၁၂၀ ဦးမှာ ဆက်လက် ထိန်းသိမ်းခံထားရဆဲ ဖြစ်သည်။ PPNM အနေဖြင့် ရွှေ့ပြောင်းခံရသည့် အကျဉ်းသားများ၏ အခြေအနေနှင့် ၎င်းတို့အပေါ် ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုများ ရှိ၊ မရှိကို ဆက်လက် စောင့်ကြည့်သွားမည်ဟု ဆိုသည်။

သပိတ်ခေါင်းဆောင် ဝေမိုးနိုင်ကို ထောင်ပြောင်း

Jun 14

ရေကြီးရေလျှံမှုများကြောင့် ညောင်ရွှေဒေသခံများ ရွှေ့ပြောင်း သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၄ ရက်။ ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း၊ ညောင်ရွှေမြို့နယ်၊ ညောင်ရွှေမြို့ပေါ်နှင့် အင်းလေးဒေသတွင် ရေကြီးရေလျှံမှုများကြောင့် ဒေသခံများ စတင်ပြောင်းရွှေ့နေကြပြီဟု ဒေသတွင်း လူမှုကယ်ဆယ်ရေး အသင်းဝင်များက ပြောသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ရက်သတ္တတစ်ပတ် ကတည်းက တောင်ကြီးနှင့် ဟဲဟိုးမြို့တွင် မိုးရက်ဆက် ရွာသွန်းမှုကြောင့် ဇွန်လ ၁၀ ရက်နေ့မှ စတင်၍ လက်ရှိချိန်အထိ ရေ ၃ ပေခန့် မြင့်တက်လာပြီး အချို့လူနေအိမ်များတွင် ရေစတင် ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ကံသာရပ်ကွက်တွင် နေထိုင်သူ တစ်ဦးက “မီးတော့ လာလိုက်ပြတ်လိုက် ရေတော့တက်နေတုန်း။ ဘယ်ချိန်ပြီး မလဲ မသိဘူး။ ပိုက်ဆံရှိတဲ့လူ တော်တော်များများကတော့ ကြိုပြောင်းကြပြီ။ ကျနော်တို့လည်း စောင့်ကြည့်နေ ပါတယ်။ ဒီညစောင့်ကြည့်လို့မှ ထပ်တက်လာတယ် ဆိုရင်တော့ ပြောင်းရမှာပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ ဇွန်လ ၁၄ ရက်နေ့၊ နေ့လည်ပိုင်း အခြေအနေအရ သာစည်ရပ်၊ မိုင်းလီရပ်တို့ အပါအဝင် ဆိပ်ကမ်းဘေးရှိ ရပ်ကွက်များမှာ လျှပ်စစ်မီးများ ပြတ်တောက်နေပြီး သောက်သုံးရေနှင့် စားနပ်ရိက္ခာများ ခက်ခဲလာနိုင်သဖြင့် နီးစပ်ရာမြို့များနှင့် ဘုန်းကြီးကျောင်း နေရာများသို့ စတင်ပြောင်းရွှေ့နေကြပြီ ဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် ညောင်ရွှေ - တောင်ကြီး ကားဂိတ်နေရာအထိ စက်လှေများ ဝင်ရောက်နိုင်ပြီး ကမ္ဘောဇဘဏ်အနီးသို့ ရေရောက်ရှိရင် အနည်းငယ်သာ လိုတော့သည်ဖြစ်ရာ ဒေသခံများမှ စိုးရိမ်ပူပန်နေကြသည်။ ဒေသတွင်း လူမှုကယ်ဆယ်ရေး အသင်းဝင် တစ်ဦးက “ညောင်ရွှေမှာက စစ်ဘေးရှောင်စခန်းတွေ များတယ်။ ကယားဘက်က လာတောတွေ၊ ပင်လောင်းဘက်က လာတာတွေ အများကြီးပဲ။ အခုရေကြီးပြီဆိုတော့ သူတို့ လည်း ဘယ်သွားလို့ သွားရမှန်းမသိ ဖြစ်နေတယ်။ ပြီးတော့ ဈေးသည်တွေပေါ့။ ရက်ရှည်ပိတ်ရရင် သူတို့ လည်း မလွယ်ဘူး။ မနှစ်ကဆို ရေတက်တာ တအားမြန်တော့ ပြေးမရတာတွေ ရှိတယ်။ ညဘက်အိပ်ချိန် ရုတ် တရက် တက်လာရင် မလွယ်လို့ ကြိုပြောင်းကြပါလို့ သတိပေးချင်တယ်” ဟု ပြောသည်။ ညောင်ရွှေမြို့နယ် အတွင်းရှိ လယ်ဧက ထောင်ချီမှာလည်း ရေမြုပ်ပျက်စီးနေပြီး ငရုတ်၊ မြေပဲ၊ ဖရုံ စသည့် စိုက်ခင်းများမှာလည်း ရေလွှမ်းခံနေရသဖြင့် တောင်သူများအတွက် နစ်နာဆုံးရှုံးမှု များစွာရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ တောင်ကြီးမြို့မှ စီးဆင်းလာသည့် ရေများကြောင့် လာမည့် ၃ ရက်အတွင်း ညောင်ရွှေမြို့နယ်တွင် ရေ ၃ ပေမှ ၇ ပေအထိ မြင့်တက်လာနိုင်သည်ဟုလည်း မိုးလေဝသမှ ခန့်မှန်းထားသဖြင့် ကုန်းမြင့်ပိုင်းနေရာများသို့ ရွှေ့ပြောင်း ကြရန် မြို့တွင်း၌ လူမှုကယ်ဆယ်ရေး အသင်းဝင်များက လိုက်လံ သတိပေးနေကြသည်။ အလားတူ ညောင်ရွှေမြို့နှင့် ၇ မိုင်ခန့်သာဝေးသည့် တောင်ကြီးမြို့နယ်၊ ရွှေညောင်မြို့တွင်လည်း တာယော ချောင်းမှ ရေအဆက်မပြတ် တက်နေပြီး လူနေအိမ်အချို့ စတင်နစ်မြုပ်လာသဖြင့် ပြောင်းရွှေ့နေကြရပြီဟု မြေပြင်သတင်းရင်မြစ်များ ပေးပို့ချက်အရ သိရသည်။

ရေကြီးရေလျှံမှုများကြောင့် ညောင်ရွှေဒေသခံများ ရွှေ့ပြောင်း

« Prev 1 … 148 149 150 151 152 … 1,048 Next »

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဒီနေ့ အစီအစဉ်တွေထဲမှာတော့…..

– ချင်းပြည်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ စစ်တပ်က လေကြောင်းက ဗုံးကြဲလို့ စစ်သုံ့ပန်းတွေ အပါအဝင် လူသေဆုံး

– ရှမ်းမြောက်-ကချင် အစပ် မဘိမ်းဘက်မှာ စစ်တပ်က အင်အားအမြောက်အများ တိုးချဲ့

– ထိုင်းရောက် မြန်မာတွေ လုံခြုံရေးနဲ့ အလုပ်လုပ်ဖို့ အကန့်အသတ်တွေက ဘာတွေလဲ။

– UFC ခါးပတ်ပိုင်ရှင် ဂျော့ရှူဝါဗန် ထိုင်းနဲ့ မလေးရှားကို လာဖို့ရှိ

– အမေရိကား-တရုတ် ထိပ်သီး အစည်းအဝေး မတိုင်ခင် ဘာတွေ ကြိုတင် ပြင်ဆင်နေသလဲ

– ပီကင်း ထိပ်သီး ဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်ခင် ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ အမေရိကန် စစ်လေ့ကျင့်မှု

– ယူကရိန်း ဒရုန်းတွေက စစ်ပွဲတွေအတွက် ခေတ်သစ်တစ်ခု ပြောင်းစေမလား

– ၂ နှစ်ကျော်က မြုပ်သွားတဲ့ ရုရှား သင်္ဘောမှာ ဘာတွေပါသလဲ