NMG Doh – Page 162 – Network Media Group

ပင်မစာမျက်နှာ
သတင်း
ဓါတ်ပုံများ
ဗွီဒီယို
ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်
နိုင်ငံတကာသတင်း
NMG အကြောင်း
Contact

Home
Author Archive

NMG Doh

Author: NMG Doh

Nov 21

မိုးကုတ်မိုးမိတ် ပြန်အပ်ရေး ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် တအာင်းတပ်ကို လူထု ယုံကြည်မှု ကျဆင်းမည် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။  ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၁ ရက်။ တအာင်းတပ် TNLA ၏ မိုးမိတ်နှင့် မိုးကုတ်မြို့ပြန်ပေးရေး ဆုံးဖြတ်ချက်သည် ဒေသခံများကို စိုးရိမ်ထိတ်လန့် စေသည့်အပြင် တော်လှန်ရေး အင်အားစု၏ စုစည်းညီညွတ်မှုနှင့် ရည်မှန်းချက်အပေါ် သံသယ မေးခွန်းထုတ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ တအာင်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (TNLA) က တရုတ်နိုင်ငံ၏ ကြားဝင်စေ့စပ်မှုဖြင့် စစ်ကော်မ ရှင်နှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲပြီး မိုးမိတ်နှင့် မိုးကုတ်မြို့ တို့ကို ပြန်လည်အပ်နှံမည်ဟူသော ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် ဒေသခံပြည်သူများအကြား အလွန်အမင်း စိုးရိမ်ထိတ် လန့်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်။ စစ်ကော်မရှင်၏ လက်အောက်သို့ ပြန်လည်ကျရောက်မည့် အရေးကို ဒေသခံများက လုံးဝလက်မခံလိုဘဲ၊ တအာင်းတပ် TNLA ၏ ဤဆုံးဖြတ်ချက်သည် အမျိုးသား တော်လှန်ရေးတစ်ခုလုံး၏ ရည်မှန်းချက်ကို လျစ်လျူ ရှုရာရောက်သည်ဟု နယ်မြေခံ နိုင်ငံရေး လေ့လာသုံးသပ်သူများက ပြောသည်။ တအာင်းတပ် TNLA က အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးနှင့် မြို့ပြန်ပေးမည့် သတင်းကို ထုတ်ပြန်သည့်နေ့တွင် မိုးကုတ်နှင့် မိုးမိတ်မြို့ခံများသည် ကြီးမားသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်မှုကို ခံစားခဲ့ရကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ မိုးကုတ် ဒေသခံတစ်ဦးက “အဲ့နေ့က ၂၉ ရက်နေ့လေနော်။ သတင်းက နေ့လည် ၂ နာရီခွဲက သိလိုက်တယ်။ ဒီဟာကြီး ထွက်လာတဲ့အချိန်မှာ အခုလက်ရှိပြည်သူတွေဟာ တအား စိုးရိမ်ထိတ်လန့် ကုန်တာပေါ့နော်။ ဆောက်တည်ရာမရ ဖြစ်ကုန်တာ ပြည်သူလူထုတိုင်းက။ တစ်ဖက်ရဲ့ ဥစ္စာနဲ့ လုပ်ကိုင်သွားတာ သိသာတယ်လေ” ဟု ပြောသည်။ အထူးသဖြင့် စစ်ကော်မရှင်၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်သို့ ပြန်လည်ကျရောက်မည့် အရေးကို အကြီးအကျယ် စိုးရိမ်နေကြခြင်း ဖြစ်သည်။ မြို့ခံပြည်သူများသည် ယခင်က စစ်ကော်မရှင်တပ် လက်အောက်တွင် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသော ရက်စက်မှုများကို လက်ခံနိုင်ခြင်း မရှိတော့ဘဲ၊ တိုက်ပွဲကြား၌ပင် အရပ်သားများအပေါ် ကျူးလွန်သွားသည့် ရက်စက်မှုများစွာ ရှိခဲ့ခြင်း ကြောင့် TNLA ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်အပေါ် စိတ်ပျက်ဝမ်းနည်းမှုနှင့် စိတ်တိုဒေါသထွက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်နေကြသည်။ မိုးမိတ်ဒေသခံ တစ်ဦးက “စစ်ကောင်စီဆို ဟို့အရင်က ပြည်သူလူထုကို ဆက်ဆံတာက ကျတော့ ဒီတိုက်ပွဲကြား မှာပဲ ရှိတယ်ပေါ့နော်။ ပြည်သူလူထုကို လုပ်သွားတဲ့ ရက်စက်မှုတွေ အများကြီး ဆိုတော့ ဒါက လက်သင့်မခံနိုင် ဘူး” ဟု ပြောသည်။ တအာင်းတပ် TNLA အနေဖြင့် ၎င်းတို့ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရခြင်းမှာ မြို့များ ဗုံးမကြဲခံရဘဲ ပြည်သူများ ထပ်မံ မထိခိုက်စေရန်ဖြစ်သည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသော်လည်း၊ ဒေသခံအများစုက ယင်းမှာ အပေါ်ယံ အကြောင်းပြချက်သာ ဖြစ်သည်ဟု နယ်ခံများက ရှုမြင်နေကြသည်။ ဒေသခံပြည်သူများသည် မိမိတို့ဒေသ အေးချမ်းရေးထက် တော်လှန်ရေးတစ်ခုလုံး အောင်မြင်ရန် ဆန္ဒရှိပြီး၊ TNLA ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် ၎င်းတို့၏ တိုင်းရင်းသားအကျိုးစီးပွားကိုသာ အဓိက ဦးစားပေးသွားသည်ဟု ဝေဖန်မှုများ ထွက်ပေါ်လာသည်။ မိုးကုတ်မြို့ခံတစ်ဦးက “ကိုယ့်မြို့ပဲ မကြဲဘူးဆိုရင်တော့ ကိုယ်တွေက ချမ်းသာနေပြီးမှ ကျန်တဲ့သူတွေက ဆင်းရဲနေတာ ကျနော်တို့က ကြည့်ရက်နိုင်မှာလား နိုင်ငံသား တစ်ယောက်အနေနဲ့” ဟု ပြောသည်။ တအာင်းတပ် TNLA ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် အမျိုးသားရေး ရည်မှန်းချက်ကို သွေဖယ်သွားမည်ကို စိုးရိမ် ကြောင်း မိုးကုတ်မြို့ခံက ပြောဆိုသည်။ ထို့ပြင် တအာင်းတပ် TNLA ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် မိုးကုတ်မြို့ရှိ အခြားတော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ (PDF များ) ကို ကြိုတင်အသိပေးခြင်းမရှိဘဲ တရားဝင်ထုတ်ပြန်ပြီးမှသာ သိရှိခဲ့ရခြင်းဖြစ်သောကြောင့် တော်လှန်ရေး အင်အား စုများ အကြား စုစည်းညီညွတ်မှုနှင့် ပြင်ဆင်မှုဆိုင်ရာ အခက်အခဲများ ကြုံတွေ့နေရကြောင်းလည်း တခြား အင်အားစုများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသခံက ပြောသည်။ စစ်ကော်မရှင်ကို ပြန်လည်အပ်နှံမည့် ပုံစံမျိုးကို လုံးဝလက်မခံနိုင်သော်လည်း၊ အခြားတော်လှန်ရေး အဖွဲ့များနှင့် လက်တွဲညီညီ တိုက်ပွဲဝင်မည်ဆိုပါက ရှုံးသည်ဖြစ်စေ၊ နိုင်သည်ဖြစ်စေ လက်ခံနိုင်စရာရှိသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောကြသည်။

မိုးကုတ်မိုးမိတ် ပြန်အပ်ရေး ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် တအာင်းတပ်ကို လူထု ယုံကြည်မှု ကျဆင်းမည်

Nov 21

စစ်ကော်မရှင်၏ လက်နက်ကြီး မိသားစု နေအိမ်ပေါ်ကျ၊ အသက် ၂ နှစ် ကလေးငယ် သေဆုံး သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၁ ရက်။ ကချင်ပြည်၊ ဖားကန့်မြို့ပေါ်တွင် တပ်စွဲထားသည့် စစ်ကော်မရှင် တပ်ဖွဲ့များက ရမ်းသမ်းပစ်ခတ်ခဲ့သော လက်နက်ကြီး ထိမှန်၍ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့ ညက၊ အသက် ၂ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်တစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး၊ မိသားစုဝင် ၄ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ အဆိုပါ ဖြစ်စဉ်သည် ကမ္ဘာ့ကလေးသူငယ် အခွင့်အရေးနေ့ (World Children's Day) တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သေဆုံးခဲ့ရသည့် ကလေးငယ်မှာ မချိုသံလွင် ဖြစ်ပြီး အသက် ၂ နှစ်အရွယ်သာ ရှိသေးသည်။ ၎င်း၏ မိသားစုဝင် ၄ ဦးဖြစ်သည့် အသက် ၆၂ နှစ်အရွယ် ဒေါ်သိပ္ပ၊ အသက် ၄၅ နှစ်အရွယ် မဌေးဌေးမာ၊ အသက် ၃၅ နှစ်အရွယ် မပြုံးပြုံး နှင့် အသက် ၃၂ နှစ်အရွယ် ကိုထွန်းသူတို့သည်လည်း ပြင်းထန်ဒဏ်ရာများ ရရှိခဲ့ပြီး လက်ရှိတွင် ဆေးကုသမှုခံယူနေရသည်။ ဖြစ်စဉ်မှာ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့ ည ၁၁ နာရီဝန်းကျင်ခန့်တွင် ဖားကန့်မြို့ရှိ ဗျူဟာကုန်းနှင့် မရှီကထောင် ရပ်ကွက်ရှိ ရခိုင်ကုန်းတို့တွင် တပ်စွဲထားသည့် စစ်ကော်မရှင်တပ်များက ဆိုင်းတောင် (ဆိပ်မူ) ကျေးရွာဘက်သို့ လက်နက်ကြီး ၁၀ လုံး ကျော်ခန့် ရမ်းသမ်းပစ်ခတ်ခဲ့ရာမှ အရပ်သားများ ထိခိုက်သေဆုံးရခြင်းဖြစ်သည်။ ဒေသခံအမျိုးသားတစ်ဦးက “ညက တပ်မကုန်းကနေ လက်နက်ကြီးနဲ့ ရမ်းသမ်းပစ်ခတ်တာ ဆိုင်းတောင်မှာ မိသားစုတစ်စုနေအိမ်ပေါ်ကို ကျလို့ ကလေးငယ်တစ်ဦး သေဆုံးသွားပါတယ်။ ကျန်တဲ့မိသားစုတွေကတော့ ဒဏ်ရာရတယ်လို့ ကြားရပါတယ်။ အခုလည်း ဆေးကုသမှု ခံယူနေတယ်လို့ သိရပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ ဖားကန့်မြို့၏ လက်ရှိ စစ်ရေးအခြေအနေသည် နှစ်ဖက် လက်နက်ကိုင်တပ်များအကြား တိုက်ရိုက် ထိတွေ့ တိုက်ပွဲများ မရှိဘဲ အေးဆေးနေသည့် အခြေအနေဖြစ်သော်လည်း စစ်ရေးတင်းမာမှုများ ဆက်လက်ရှိနေသည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့များသည် အရပ်သားများ နေထိုင်သည့် ကျေးရွာများအတွင်းသို့ လက်နက်ကြီးများဖြင့် အကြောင်းမဲ့ ရမ်းသမ်းပစ်ခတ်လေ့ရှိကြောင်း ဒေသခံများက ဆိုသည်။ ဖားကန့် မြို့ခံတစ်ဦးက “စစ်ရေးကတော့ လောလောဆယ် အခြေအနေ အေးနေတယ်။ တိုက်ပွဲဖြစ်တာမရှိဘဲနဲ့ ရပ်ရွာထဲကို လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ပစ်ထည့်နေတာ ဟုတ်တယ်” ဟု ပြောသည်။ ပြီးခဲ့သည့် နိုဝင်ဘာလ ဒုတိယအပတ်ကလည်း ဖားကန့်မြို့နယ်အတွင်း စစ်ကော်မရှင် စစ်ကြောင်းများ ဝင်ရောက်လာပြီးနောက် နှစ်ဖက်တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားခဲ့ရာ ကလေးငယ်တစ်ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၂ ဦး အပါအဝင် အရပ်သား ၄ ဦးအထိ သေဆုံးခဲ့သည်။ အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ (NUG) ၏ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာနမှ ထုတ်ပြန်ချက်များအရ အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှ ယခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၃၁ ရက်နေ့အထိ နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းတွင် စစ်ကော်မရှင်၏ တိုက်ခိုက်မှုနှင့် အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သား ၉,၀၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ရပြီး၊ အဆိုပါ စာရင်းများတွင် အသက် ၁၈ နှစ်အောက် ကလေးငယ် ၁,၂၀၀ နီးပါး ပါဝင်နေသည်ဟု ဆိုသည်။

စစ်ကော်မရှင်၏ လက်နက်ကြီး မိသားစု နေအိမ်ပေါ်ကျ၊ အသက် ၂ နှစ် ကလေးငယ် သေဆုံး

Nov 21

မော်ချီး သတ္တုတွင်းကို ဗုံးကြဲ၊ ခဲလုပ်သား ငါးဦးထက်မနည်း သေဆုံး သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၁ ရက်။ ကရင်နီ (ကယား) ပြည်၊ ဖားဆောင်းမြို့နယ်ရှိ မော်ချီးဒေသကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သဖြင့် သတ္ထုတွင်းလုပ်ငန်းခွင်အတွင်း အလုပ်လုပ်နေသော အရပ်သား ခဲလုပ်သား ၅ ဦးထက်မနည်း နေရာတွင်ပင် သေဆုံးခဲ့ရသည်။ နိုဝင်ဘာလ ၂၁ ရက်နေ့၊ နံနက်ပိုင်းတွင် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်းမရှိဘဲ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သဖြင့် ခဲလုပ်သား ၅ ဦးထက်မနည်း နေရာတွင်ပင် သေဆုံးခဲ့ရကြောင်း ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်များက အတည်ပြု ပြောသည်။ အဆိုပါ တိုက်ခိုက်ခံရမှုထဲ၌ အမျိုးသမီးများ အပါအဝင် ၁၀ ဦးကျော် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ ဒေသခံတစ်ဦးက “တိုက်ပွဲဖြစ်စရာ အခြေအနေ လုံးဝမရှိဘဲ၊ သူတို့က လေယာဉ်နဲ့ တိုက်ရိုက်လာကြဲတာပါ။ ကျနော်တို့ ခဲလုပ်သားတွေ ထိပြီး သေဆုံးရတာပါ” ဟု ပြောသည်။ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုသည် ယနေ့ နံနက် ၈ နာရီခွဲခန့်မှစ၍ မော်ချီးဒေသရှိ ခဲမဖြူနှင့် အဖြိုက်နက် သတ္ထုများ ထွက်ရှိရာ ကေတီ၊ ညောင်ပင်နှင့် အမှတ်(၂) စက်ရုံ နေရာများ၊ ကီဒေခဲတွင်း အနီးတဝိုက် အပါအဝင် နေရာ သုံးခုခန့်ကို ဆက်တိုက် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ သေဆုံးသူများမှာ အားလုံး အမျိုးသားများဖြစ်ပြီး၊ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိသူများတွင် သက်ကြီး အမျိုးသမီးများ လည်း ပါဝင်ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ ဒေသခံများနှင့် စစ်ရှောင်ကူညီရေးအဖွဲ့များ၏ ပြောဆိုချက်များအရ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သည့် နေရာများတွင် မြေပြင်တိုက်ပွဲ တစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ပွားခြင်းမရှိခဲ့ဘဲ အရပ်သားများ အလုပ်လုပ်နေသည့် နေရာများကိုသာ တိုက်ရိုက် ပစ်မှတ်ထားတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ မော်ချီးဒေသသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သတ္ထုတူးဖော်ရေးအတွက် အရေးပါသော ခဲမဖြူနှင့် အဖြိုက်နက် ထွက်ရှိရာ ဒေသဖြစ်ပြီး၊ ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၇ ရက်နေ့ တွင် ကရင်နီတော်လှန်ရေး တပ်ပေါင်းစုက စစ်ကော်မရှင် လက်မှ သိမ်းပိုက် ထိန်းချုပ်ထားသည့် မြို့ဖြစ်သည်။ မော်ချီးဒေသသည် စစ်ကော်မရှင်၏ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကို အကြိမ်ပေါင်းများစွာ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော နေရာဖြစ်သည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဩဂုတ်လ ၁၇ ရက်နေ့တုန်းကလည်း လူစည်ကားသော (၁၆) ကုန်းရပ်ကွက်ကို လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲခဲ့သောကြောင့် အသက်ငါးနှစ်အရွယ် ကလေးငယ်အပါအဝင် အရပ်သား ၂၃ ဦး သေဆုံးခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်ရှိခဲ့ဖူးသည်။ ထို့အပြင် ဇွန်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်လည်း တောင်ပေါ်ရွာရှိ ခဲတွင်းတစ်ခုကို တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ခဲလုပ်သား ၆ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ ဒေသတွင်း တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များက လေကြောင်းအန္တရာယ်မှ ရှောင်ရှားနိုင်ရန်အတွက် ဒေသခံလူထုများနှင့် စစ်ရှောင်များအနေဖြင့် လေယာဉ်သံကြားပါက ဗုံးခိုကျင်းများ (သို့မဟုတ်) ပုန်းအောင်းနိုင်သည့် နေရာများတွင် နေထိုင်ကြရန် အထူးသတိပေးထားသည်။

မော်ချီး သတ္တုတွင်းကို ဗုံးကြဲ၊ ခဲလုပ်သား ငါးဦးထက်မနည်း သေဆုံး

Nov 20

စစ်ကော်မရှင် တပ်များအား TNLA ခေါ်လာမည်ကို ဒေသခံများ စိုးရိမ်  သတင်းနှင့် မီဒိဘာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်။   ‘စစ်ကော်မရှင်တပ်အား TNLA က လုံခြုံရေးယူပေးရမည်’ ဟု သဘောတူထားသည် ဟူသော အတည်မပြုနိုင်သည့် သတင်းများကြောင့် မိုးကုတ် ဒေသခံများ ထိတ်လန့်ကာ ဘေးလွှတ်နိုင်မည့် နေရာများသို့ ဆက်တိုက် စစ်ဘေးရှောင်နေကြသည်။  မိုးကုတ်မြို့တွင် ဒေသခံပြည်သူများသည် တအာင်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (TNLA) နှင့် စစ်ကော်မရှင်တပ် (စကမ) တို့အကြား သဘောတူညီချက်များ ထွက်ပေါ်လာခြင်းကြောင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှု မြင့်တက် နေသည်။   TNLA က စစ်ကော်မရှင်တပ်အား လုံခြုံရေးယူပေးကာ မြို့တွင်းသို့ ပြန်လည်ခေါ်ယူပေးရမည်ဟူသော အတည်မပြုနိုင်သည့် သတင်းများကြောင့် မိုးကုတ်မြို့ခံများမှာ စစ်ရှောင်နေကြရပြီး၊ ယခုတစ်ကြိမ် စစ်ရှောင်သူဦးရေမှာ မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ မဖြစ်ပွားမီက ရှောင်တိမ်းသူဦးရေထက် ပိုမိုများပြားလာကြောင်း ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်များက ပြောသည်။  PDF နှင့် နီးစပ်သည့် မြေပြင်အရင်းအမြစ်များ၏ ပြောဆိုချက်အရ TNLA နှင့် စစ်ကော်မရှင်တပ်တို့အကြား လားရှိုးမြို့တွင် ပြီးခဲ့သည့် နိုဝင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့ခန့်က မိုးကုတ်မြို့မှ ဆုတ်ခွာရေးအတွက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးကာ သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြသည်ဟု သတင်းများထွက်ပေါ်နေသည်။  ထွက်ပေါ်နေသည့် သတင်းများအရ လာမည့် နိုဝင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့တွင် TNLA မှ စစ်ကော်မရှင်တပ်အား လုံခြုံရေးယူပေး၍ မြို့တွင်းသို့ ခေါ်ဝင်လာရမည်ဖြစ်ပြီး၊ လမ်းခရီးတစ်လျှောက် ကျည်မပေါက်ရန်အတွက်လည်း TNLA က တာဝန်ခံပေးရမည်ဟု ဆိုသည်။  PDF တပ်ရင်းများအား ထောက်ပို့လုပ်ဆောင်နေသူ တစ်ဦးက “မြို့ခံတွေတော့ စိုးရိမ်လို့ တော်တော်များများ တော့ ရှောင်ကုန်ကြပြီဗျ။ အဖွဲ့တွေကလည်း ခဏတော့ ရှောင်ထားပေးရတာမျိုးတွေ ရှိပါတယ်ဗျ။ PDFတွေ ကို ထောက်ခံမှုက လျော့ကျသွားတာ မရှိပေမယ့်လည်း လောလောဆယ်မှာ တိုက်လို့ မရသေးဘူးဆိုတော့ နည်း နည်းတော့ အားငယ်သွားတာမျိုးတော့ ရှိတာပေါ့ ပြည်သူတွေဖက်က” ဟု ပြောသည်။  အဆိုပါ သတင်းသည် တရားဝင် အတည်ပြုချက် မရသေးသော်လည်း ဒေသခံများအကြား စိုးရိမ်ပူပန်မှု မြင့်မား နေပြီး စစ်ရှောင်နေကြရသည်။   ယခုတစ်ကြိမ် စစ်ရှောင်သည့် လူဦးရေသည် ယခင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ မဖြစ်ပွားခင်က ရှောင်ကြသည့် လူဦးရေထက် ပိုမိုများပြားလျက်ရှိသည်။  မြေပြင် သတင်းအရင်းအမြစ်တစ်ဦးက “အကုန်လုံးကလည်း ပြောနေကြတယ်ဆိုတော့ အတည်လောက်နီးနီး ဖြစ်နေပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ပလောင်ကတော့ တရားဝင် ထုတ်ပြန်တာမျိုး မရှိဘူးဗျ။ အခု ရှောင်တာက တော် တော်များတယ်” ဟု အခြေအနေကို ရှင်းပြသည်။  အဆိုပါ အခြေအနေများ၊ သတင်းထွက်ပေါ်နေမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ တအာင်းတပ် TNLA ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူကို ဆက်သွယ်ခဲ့သော်လည်း ဆက်သွယ်၍ မရပေ။  စစ်ရှောင်နေကြသည့် ဒေသခံများအနက် CDM (Civil Disobedience Movement) ဝန်ထမ်းများအား TNLA ထိန်းချုပ်နယ်မြေများတွင် လာရောက်ခိုလှုံကြရန် ဖိတ်ခေါ်မှုများလည်း ရှိနေသည်ဟု သတင်းများက ဆိုသည်။  လက်ရှိတွင် TNLA ဘက်မှ တရားဝင် မဆုတ်ခွာသေးသော်လည်း ရုံးပိုင်းဆိုင်ရာပစ္စည်းများ စတင်ရွှေ့ပြောင်း နေပြီး၊ ယခင်က ချိတ်ပိတ်ထားသည့် နေအိမ်များမှလည်း ပစ္စည်းများ သယ်ထုတ်နေကြသည်ဟု PDF နှင့် နီးစပ်သည့် စစ်ရေးသတင်းရင်းမြစ်အချို့က ပြောသည်။  တရုတ်နိုင်ငံ ကူမင်းမြို့၌ အောက်တိုဘာ ၂၈ ရက်နေ့က တရုတ်အစိုးရ ကြားခံမှုဖြင့် TNLA နှင့် စစ်ကော်မရှင် တပ်တို့အကြား တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ပြီးနောက် မိုးကုတ်မြို့ပေါ်မှ TNLA တပ်များ ဆုတ်ခွာရန် သဘောတူ လက်မှတ် ရေးထိုးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။  မိုးကုတ်ဒေသခံများမှာ စစ်ကော်မရှင်တပ် ပြန်လည် ဝင်ရောက်လာပါက တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ ဖမ်းဆီးခံရ မည့်အပြင် ၎င်းတို့၏ နေအိမ်များ ချိတ်ပိတ်ခံရမည်ကိုပါ စိုးရိမ်နေကြရသည်။   ထို့ကြောင့် စစ်ကော်မရှင်တပ်အား လက်မခံကြောင်း ပြသသည့်အနေဖြင့် သံပုံးတီး ဆန္ဒထုတ်ဖော်မှုများ လုပ်ခဲ့ကြသည်။

စစ်ကော်မရှင် တပ်များအား TNLA ခေါ်လာမည်ကို ဒေသခံများ စိုးရိမ် 

Nov 20

မိုးကုတ်၊ မိုးမိတ်ကို စစ်ကော်မရှင် ထိန်းချုပ်သွားပါက မဘိမ်းမြို့ပါ ဆုံးရှုံးသွားမည်ကို ဒေသခံများ စိုးရိမ်  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။  ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်။   ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း မဘိမ်းမြို့နယ်သည် မကြာသေးမီက လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများနှင့် တိုက်ပွဲများ ကြောင့် တင်းမာနေရသည့်အပြင်၊ တအာင်းတပ် TNLA က ဆုတ်ခွာမည့် သတင်းအပေါ် ဒေသခံများက စိုးရိမ်နေကြသည်။  တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (TNLA) က စစ်ကော်မရှင်တပ် နှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲပြီး မိုးမိတ်နှင့် မိုးကုတ်မှ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာတော့မည်ဟူသော သတင်းများကြောင့် ဒေသခံပြည်သူများ စိုးရိမ် ထိတ် လန့်နေကြခြင်း ဖြစ်သည်။   မိုးကုတ်နှင့် မိုးမိတ်ကို စစ်ကော်မရှင်က ပြန်လည်ရယူပါက မဘိမ်းမြို့ပါ ၎င်းတို့လက်ထဲ ပြန်လည်ရောက်ရှိသွား မည်ကို ဒေသခံများ အထူးစိုးရိမ်ပူပန်နေကြခြင်း ဖြစ်သည်။  မိုးကုတ်မှ မဘိမ်းမြို့သို့ စစ်ရှောင်ရောက်ရှိသူ တစ်ဦးက “မြို့ကို ခဏပြန်လိုက် သေးတယ်၊ အဆင်မပြေလို့ ပြန် လာခဲ့ရတယ်။ အခု ပြန်သွားနေမယ်လို့ စိတ်ကူးမိတော့လည်း TNLA က မိုးမိတ်/မိုးကုတ်ကို ပြန်ပေးတော့ မယ်ဆိုပြီး သတင်းကြားတော့ ပြန်ငြိမ်နေရတယ်” ဟု ပြောသည်။  မဘိမ်းမြို့နယ်ထဲ နိုဝင်ဘာလ ပထမပတ်နှင့် ဒုတိယပတ်အတွင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများလည်း ရှိခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။  လက်ရှိတွင် မဘိမ်းမြို့နယ်အတွင်း လုံခြုံရေးအရ တော်လှန်ရေးတပ်များက ဂိတ်များကို တင်းတင်းကြပ်ကြပ် ချထားပြီး လာသမျှ ကုန်တင်ကားများကို စနစ်တကျ စစ်ဆေးလျက်ရှိသည်။   စစ်ဘေးရှောင်များ များပြားစွာ ရောက်ရှိနေသည့် ရပ်ရွာများ၌မူ ဧည့်စာရင်းစနစ်ကို တာဝန်ရှိသူများထံ တိုင်ကြား ပြီးမှသာ နေထိုင်ခွင့်ပြုကာ တစ်ပတ်လျှင် ပုံမှန် ဧည့်စာရင်းစစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်နေသည်။   ဒေသခံပြည်သူများ အဓိကရင်ဆိုင်နေရသော ပြဿနာများထဲတွင် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး အလွန်ခက်ခဲလာ သဖြင့် ကုန်ဈေးနှုန်းများ အဆမတန် မြင့်တက်လာခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။  ဒေသခံပြည်သူတစ်ဦးက “အခု ကားလမ်းတွေပိတ်တော့ ကုန်ဈေးနှုန်းတွေ အဆမတန်တက်ပါတယ်။ အခု တော်တော်လေး ဒုက္ခခံစားနေရတယ်။ ကုန်ဈေးနှုန်းတွေတက်တဲ့အတွက် ကျမတို့က နေ့စားခ ရတယ်ဆိုပေမယ့် ရတဲ့ပိုက်ဆံနဲ့ ဝယ်စားရတဲ့ ဈေးနှုန်းတွေက မကာနေလို့ တော်တော်လေးကို ဒုက္ခရောက်နေပါတယ်။ အရေးကြီး လို့ အဆက်အသွယ် လုပ်ချင်ရင်တောင်မှ ကိုယ့်ဆီက လိုင်းတွေပိတ်ထားတော့ ရတဲ့နေရာကို ခက်ခက်ခဲခဲသွားပြီး ဆက်သွယ်နေရတယ်” ဟု ပြောသည်။  မဘိမ်းမြို့နယ်အတွင်း၌ စစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူ အများအပြား ခိုလှုံနေကြရပြီး နေထိုင်ရေးနှင့် စားသောက်ရေး ကဏ္ဍများတွင် အလွန်ခက်ခဲနေဆဲဖြစ်သည်။  စစ်ဘေးရှောင်ပြည်သူတစ်ဦးက “အခုလက်ရှိကတော့ သူများဘက်မှာ စစ်လာရှောင်နေရတော့ တော်တော်ကို ခက်ခဲပါတယ်။ အိမ်ကလည်း သူများက ပေးနေထားတော့ နည်းနည်းတော့ အဆင်ပြေပေမယ့် အားနာတယ်။ မိသားစုတွေကလည်း တစ်ကွဲတစ်ပြားစီမို့လို့ တစ်ခုခုသာ ဆိုရင်ဆိုပြီး တော်တော်ကို စိတ်ညစ်ရပါတယ်။ ကလေးကလည်း ကျောင်းနေတဲ့ အရွယ်ဆိုတော့ တော်တော်ကို ခက်ခဲတယ်ပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။   လက်ရှိအခြေအနေအရ မဘိမ်းမြို့နယ် ဒေသခံများနှင့် စစ်ဘေးရှောင်များသည် ၎င်းတို့၏ နယ်မြေလုံခြုံရေး အတွက် တော်လှန်ရေးတပ်များ၏ တည်ရှိမှုအပေါ် မျှော်လင့်ချက်ထားနေရပြီး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ သတင်းများ ကပင် ဒေသတွင်း ပိုမိုဆိုးရွားသော ပဋိပက္ခလမ်းကြောင်းကို ဦးတည်သွားမည်ကို စိုးရိမ်နေကြသည်။   ထို့ကြောင့် ပြည်သူများက နေအိမ်များတွင် ဗုံးခိုကျင်းများ တူးထားကာ အတတ်နိုင်ဆုံး လုံခြုံအောင် ဆက်လက် လုပ်ဆောင်နေကြသည်။

မိုးကုတ်၊ မိုးမိတ်ကို စစ်ကော်မရှင် ထိန်းချုပ်သွားပါက မဘိမ်းမြို့ပါ ဆုံးရှုံးသွားမည်ကို ဒေသခံများ စိုးရိမ် 

Nov 20

ဒဏ်ရာရနှင့် သေဆုံးရဲဘော်များအတွက် NUG က တာဝန်ယူရန် မူဝါဒ ချမှတ်မည် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်။ စစ်အာဏာရှင်စနစ် တော်လှန်ရေးကာလအတွင်း အသက်ပေးလှူခဲ့သည့် ရဲဘော်များ၏ မိသားစုဝင်များ၊ ကိုယ် လက်အင်္ဂါ စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသူများနှင့် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူများအတွက် တာဝန်ယူသွားနိုင်ရန် မူဝါဒများ ချမှတ်သွားမည်ဟု အမျိုးသား ညီညွတ်ရေး အစိုးရ (NUG) က ထုတ်ဖော် ပြောကြားလိုက်သည်။ လက်ရှိ NUG အစိုးရသာမက အနာဂတ် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီ နိုင်ငံတော်ကပါ တာဝန်ယူနိုင်ရေးအတွက် မူဝါဒများ ချမှတ်နေပြီး သီးခြားဥပဒေတစ်ရပ် ပြဋ္ဌာန်းနိုင်ရန်ပါ စီစဉ်လျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ NUG ဝန်ကြီးချုပ်ရုံး ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဦးနေဘုန်းလတ်က “ကိုယ်လက်အင်္ဂါစွန့်လွှတ်ခဲ့ရတဲ့ ရဲဘော်တွေ အတွက် တစ်သက်စာလုံး၊ တစ်ဘဝစာလုံး ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေး၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းရေး တို့အတွက် တာဝန်ယူတာဝန်ခံနိုင်ဖို့ မူဝါဒတွေကို ချမှတ်ဆောင်ရွက်နေပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ NUG ၏ နိုဝင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော ပြည်သူလူထုနှင့် နိုင်ငံတကာသို့ သတင်းစကား ပြောကြား ခြင်း အစီအစဉ်မှတစ်ဆင့် ယခုကဲ့သို့ အသိပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဦးနေဘုန်းလတ်က “လက်ရှိ အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရသာမက အနာဂတ်မှာ ပေါ်ပေါက်လာမယ့် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံကပါ တာဝန်ယူတာဝန်ခံနိုင်ဖို့ ဥပဒေတစ်ခု ပြဌာန်းနိုင်ဖို့ကိုလည်း စီစဉ်ဆောင်ရွက် လျက် ရှိပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ NUG အနေဖြင့် တော်လှန်ရေးရဲဘော်များ၏ ကုသရေးနှင့် ပြန်လည်ထူထောင်ရေး ကဏ္ဍတွင် ပုံမှန်အားဖြင့် လစဉ် ကျပ်သိန်း ၁,၀၀၀ မှ ၁,၅၀၀ အထိ သုံးစွဲနေသည်ဟု ဦးနေဘုန်းလတ်က ဆိုသည်။ ဦးနေဘုန်းလတ်၏ ပြောဆိုချက်အရ “တော်လှန်ရေးမှာ မြင့်မြတ်စွာ ကျဆုံးခဲ့ရတဲ့ ရဲဘော်တွေရဲ့ မိသားစုဝင် တွေကို တာဝန်ယူစောင့်ရှောက်နိုင်ဖို့ အတွက်လည်း မူဝါဒများ ချမှတ်နေ” သည်ဟု ပြောသည်။ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF) လက်အောက်တွင် ဆေးဝန်ထမ်း ဌာနခွဲကိုလည်း သီးသန့်ဖွဲ့စည်း ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ ပြည်တွင်း၌ စစ်ဆေးရုံ ၃၃ ခုနှင့် ဆေးခန်းများ ဖွင့်လှစ်ထားသည့်အပြင် နယ်စပ်ဒေသများရှိ ဆေးရုံများသို့ လွှဲပြောင်းကုသပေးခြင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ ကျန်းမာရေးအဖွဲ့အစည်းများနှင့်လည်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်ဟု ပြောသည်။ ထို့အပြင် မသန်စွမ်းဖြစ်သွားသည့် တပ်ဖွဲ့ဝင်များအတွက် ခြေတုလက်တုများ တပ်ဆင်ပေးနိုင်ရန် ပြန်လည် ထူထောင်ရေးစင်တာ ၄ ခု ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ဒေသအလိုက် လူမှုအခြေပြုအဖွဲ့အစည်းများနှင့်လည်း ချိတ်ဆက်ဆောင်ရွက်နေသည်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကုသမှုများအပြင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်မှုများကို သက်သာစေရန် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် တော်လှန်အနုပညာရှင်များ ပူးပေါင်း၍ ‘ခွန်အားမျှ’ အမည်ရှိ နှစ်သိမ့်ဆွေးနွေးပညာ ပေးမှုများကိုလည်း ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိသည်။ NUG က အသက်ရင်းကာ တိုက်ပွဲဝင်နေကြသည့် ရဲဘော်များအား လေးစားတန်ဖိုးထားကြောင်း ထပ်လောင်း ပြောကြားပြီး ၎င်းတို့၏ လိုအပ်ချက်များကို ဆက်လက် ဖြည့်ဆည်းပေးသွားမည်ဟု ကတိပြုသည်။ ဦးနေဘုန်းလတ်က “အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရအနေနဲ့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ခေတ်ပြောင်းစနစ်ပြောင်း တော်လှန် ရေးကြီးမှာ အသက်ကို ပဓာနမထားဘဲ ရှေ့တန်းကနေ တော်လှန်တိုက်ပွဲဝင်နေကြတဲ့ PDF တွေ၊ တိုင်းရင်းသား တော် လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ Local Defense Force (LDF) တွေအားလုံးကို အထူးပဲ လေးစားတန်ဖိုးထားပြီး ၎င်းတို့ရဲ့ လိုအပ်ချက်တွေအတွက် တတ်စွမ်းသမျှ ဖြည့်ဆည်းနိုင်အောင် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်” ဟု ဆက် ပြောသည်။ တော်လှန်ရေး တပ်ဖွဲ့ဝင်များအား စောင့်ရှောက်မှုပေးခြင်းသည် လက်ရှိပဋိပက္ခတွင် အလွန်အရေးကြီးသော ကဏ္ဍ တစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ NUG က ယခုကဲ့သို့ တာဝန်ယူမှုသည် ရဲဘော်များ၏ စိတ်ဓာတ်ကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်ပြီး တော်လှန်ရေး တည်ငြိမ်ရေးအတွက် အထောက်အကူပြုနိုင်ကြောင်း လေ့လာသူအချို့က သုံးသပ်ကြသည်။

ဒဏ်ရာရနှင့် သေဆုံးရဲဘော်များအတွက် NUG က တာဝန်ယူရန် မူဝါဒ ချမှတ်မည်

Nov 20

ထားဝယ်ခရိုင်အတွက် ဒေသခံရွာသားတစ်ဦး, မြေမြုပ်မိုင်းကြောင့် ဒဏ်ရာရ  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်။  သရက်ချောင်းမြို့နယ်က ရွာသားတစ်ဦး မြေမြုပ်မိုင်းနင်းမိပြီး ဒဏ်ရာ ရသွားခဲ့သည်ဟု ဒေသခံ ရွာသားများက ပြောသည်။   တနင်္သာရီတိုင်း၊ ထားဝယ်ခရိုင်၊ သရက်ချောင်းမြို့နယ်၊ ဝဲရစ်ကျေးရွာတွင် အသက် ၅၅ နှစ်အရွယ် ရွာသားတစ်ဦး လယ်ကွင်းဘေးလမ်းတွင် ထောင်ထားသည့် မြေမြှုပ်မိုင်း နင်းမိခဲ့သဖြင့် ထားဝယ်ဆေးရုံကြီး၌ ဆေးကုသမှု ခံယူနေရကြောင်း ဒေသခံ ရွာသားများက ပြောသည်။   ယခုကဲ့သို့သော မိုင်းအန္တရာယ်များကြောင့် သရက်ချောင်းဒေသခံများသည် ဥယျာဉ်ခြံ လုပ်ငန်းများကို ရပ်နား ထားရပြီး စားဝတ်နေရေး အခက်အခဲနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်။  ဖြစ်စဉ်သည် နိုဝင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့က ဝဲရစ်ကျေးရွာတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။  အသက် ၅၅ နှစ်အရွယ် ဦးတင်စိုး နှင့် ၎င်း၏ဇနီးသည်တို့သည် ဆိုင်ကယ်ဖြင့် သွား၍မရသော လမ်းပျက်နေ သည့် နေရာကို လမ်းလျှောက်၍ ဖြတ်သန်းစဉ် လယ်ကွင်းဘေးရှိ လမ်းတစ်နေရာ၌ ထောင်ထားသော မြေမြှုပ် မိုင်းကို နင်းမိခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။  မိုင်းပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည့် ဦးတင်စိုးကို ထားဝယ်ဆေးရုံကြီးသို့ ပို့ဆောင်ကာ ဆေးကုသမှု ပေးခဲ့ရသည်။  အသက် ၄၀ ခန့်အရွယ် အမျိုးသမီးတစ်ဦးက “ခြေထောက်နဲ့ နံရိုးနား အစတွေ ထိတယ်၊ သိပ်မစိုးရိမ်ရပါဘူး။ ခြေလည်း မဖြတ်ရဘူးလို့ သူ့အမျိုးသမီးဆီက ကြားရတယ်။ အခုချိန်ထိတော့ ဆေးရုံက ဆင်းမလာသေးဘူး” ဟု ပြောသည်။  မိုင်းနင်းမိသည့် နေရာနှင့် တစ်ဖာလုံခန့် အကွာ ၌ စစ်ကော်မရှင် စစ်ကြောင်းနှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ် (PDF) တို့အကြား တိုက်ပွဲ ဖြစ်ပွားခဲ့သေးကြောင်းလည်း ၎င်းအမျိုးသမီးက ဆက်လက် ပြောဆိုသည်။  စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့သည် သရက်ချောင်းမြို့အထွက် ဆင်ကူးမှ ဘုတ်တောင်အထိ ကားလမ်းတစ်လျှောက်ကို အင်အား ၂၀၀ ခန့်ဖြင့် အောက်တိုဘာလ ၂၁ ရက်နေ့ကတည်းက စစ်ကြောင်းထိုးနေသည်မှာ တစ်လနီးပါး ရှိလာပြီ ဖြစ်သည်။  ထိုစစ်ကြောင်း၏ လှုပ်ရှားမှုများကြောင့် သိမ်ကုန်း၊ ဘုတ်တောင်အနီးရှိ ကတွဲ၊ လဘနှင့် ချောက်ချောင်းကျေးရွာ တို့မှ ရွာသားများ၏ နေအိမ်များကိုလည်း မီးရှို့ဖျက်ဆီးမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့သေးသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။  ဒေသခံတစ်ဦးက “သူတို့ (စစ်တပ်) စစ်ကြောင်းထိုးတဲ့အခါ မိုင်းတွေပါ ထောင်ထားခဲ့တာ များတယ်။ ရွာသား တွေက ဥယျာဉ်ခြံထဲတောင် မသွားရဲတော့ဘူး။ အခု ရော်ဘာခြံတွေ၊ ကွမ်းသီးခြံတွေ အားလုံး ရပ်နားထားရ တော့ စားဝတ်နေရေး အခက်အခဲက အရမ်းဆိုးလာပြီ” ဟု ပြောသည်။  စစ်ကော်မရှင်တပ်က စစ်ကြောင်းထိုးနေစဉ် အတွင်း မြေမြှုပ်မိုင်းများကို ထောင်ထားတတ်သည့် အန္တရာယ်များ ကြောင့် ဒေသခံ ရွာသားများသည် ၎င်းတို့၏ ဥယျာဉ်ခြံ လုပ်ငန်းများဖြစ်သော ရော်ဘာ၊ ကွမ်းသီး လုပ်ငန်းများကို ရပ်နားထားကြရသည်ဟု ဆိုကြသည်။

ထားဝယ်ခရိုင်အတွက် ဒေသခံရွာသားတစ်ဦး, မြေမြုပ်မိုင်းကြောင့် ဒဏ်ရာရ 

Nov 20

တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားများ ကြိုတင်မဲ ထည့်ရန် ဖိအားပေးခံနေရ  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၂၀ ရက်။   မြိတ်တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားအချို့ စစ်ကော်မရှင်၏ ကြိုတင်မဲ ပေးသွင်းရန် ဖိအားပေးခံနေရသည်ဟု ဒေသခံများနှင့် ကျောင်းသူ/သားများက ပြောသည်။  တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး၊ မြိတ်မြို့ရှိ တက္ကသိုလ်ကျောင်းသား/သူ အချို့ကို စစ်ကော်မရှင်က လာမည့် ဒီဇင်ဘာလတွင် ကျင်းပမည့် အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ကြိုတင်မဲပေးသွင်းရန် ဖိအားပေးနေ ကြောင်း ကျောင်းသား/သူများနှင့် ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်များက ပြောသည်။   ကြိုတင်မဲပေးမှုများ ပြုလုပ်နေသည့် အချိန်တွင် တိုင်းစစ်ကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးချုပ်အပါအဝင် ဝန်ကြီး အများစုမှာ မြိတ်မြို့သို့ ရောက်ရှိနေကြသည်ဟုလည်း ဆိုသည်။  မြိတ်မြို့နယ်တွင် စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပမည့် ဒီဇင်ဘာလအတွင်း အခြားတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များ သို့ ပညာသင်သွားရောက်ကြမည့် တက္ကသိုလ်ကျောင်းသား/သူများကို ကြိုတင်မဲထည့်ခိုင်းခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ပြည်သူ့ပါတီမှ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ဦးအောင်အောင်က ပြောကြားသည်။  ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည့် အချိန်အတွင်း မဲဆန္ဒနယ်ပြင်ပ ရောက်ရှိနေမည့် တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားများ နိုဝင်ဘာလ ၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၁ ရက်နေ့အထိ ကြိုတင်မဲပေးနိုင်ကြောင်း ကြေညာ ထားသည်။  ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည့် ဒီဇင်ဘာလအတွင်း အခြားတိုင်းနှင့် ပြည်နယ်များသို့ ပညာသင်သွားရောက်ကြမည့် တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားကျောင်းသူများကို နိုဝင်ဘာလ ၁၃ ရက်နေ့က ကြိုတင်မဲထည့်ခိုင်းခြင်းဖြစ်သည်ဟု ပြည်သူ့ပါတီမှ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ဦးအောင်အောင်က ပြောသည်။  ကြိုတင်မဲပေးခွင့်ရှိသည့် တက္ကသိုလ်ကျောင်းသား စုစုပေါင်း ၃၉ ဦး ရှိပြီး၊ လက်ရှိတွင် ကြိုတင်မဲ လာရောက် ထည့်သူ မည်မျှရှိနေသည်ကိုမူ ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်အဖွဲ့ကသာ သိရှိနိုင်လိမ့်မည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။  မြိတ်မြို့ခံ တစ်ဦးက “ဝန်ကြီးချုပ်တွေနဲ့ တိုင်းအဖွဲ့ဝင်တွေပါ မြိတ်ကို ရောက်လာပြီး ကျောင်းသားတွေကို ကြိုတင်မဲပေးခိုင်းတော့ ဖိအားက အရမ်းများပါတယ်။ တကယ်တော့ ကျောင်းသားတွေက ဘယ်သူမှ စိတ်ပါ လက်ပါ မပေးချင်ကြဘူး။ ဒါက အမှန်တကယ် လွတ်လပ်တဲ့ ဆန္ဒမဲပေးမှု မဟုတ်ဘူး၊ အတင်းအဓမ္မ လုပ်ခိုင်းနေ တာ ဖြစ်တယ်ဆိုတာ ကျောင်းသားတွေရော၊ ဒေသခံတွေပါ သိနေကြတယ်” ဟု ပြောသည်။  တစ်ချိန်တည်းတွင် အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF) များက စစ်ကော်မရှင်မှ ပြုလုပ်မည့် အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲကို ပြည်သူများ ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်ကြရန် ဆက်လက် တိုက်တွန်းထားသည်။  NUG အပါအဝင် တော်လှန်ရေး အင်အားစုများက ရွေးကောက်ပွဲအား ဖိအားပေးမဲထည့်ခိုင်းသူများကို တိုင်ကြားနိုင်ကြောင်းနှင့် အတင်းအဓမ္မ မဲပေးခိုင်းစေမှုများကို လက်မခံရန် ထုတ်ပြန်အသိပေးထားသည်။  တနင်္သာရီတိုင်း ဒေသကြီးသည် တော်လှန်ရေး အင်အားစုများနှင့် စစ်ကော်မရှင်တို့အကြား စစ်ရေးပဋိပက္ခများ မကြာခဏ ဖြစ်ပွားနေသည့် ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။   ယခုကဲ့သို့ ကြိုတင်မဲပေးချိန်တွင် တိုင်းဝန်ကြီးချုပ်နှင့် တိုင်းစစ်ကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင် ဝန်ကြီးအများစု မြိတ်မြို့သို့ ရောက်ရှိနေခြင်းသည် ကြိုတင်မဲပေးမှု လုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် ဩဇာလွှမ်းမိုးရန် ကြိုးပမ်းခြင်းမျိုး ဖြစ်နိုင်သည်ဟု နိုင်ငံရေး လေ့လာသူအချို့က သုံးသပ်သည်။

တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားများ ကြိုတင်မဲ ထည့်ရန် ဖိအားပေးခံနေရ

Nov 19

မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူသားချင်းစာနာမှု အကျပ်အတည်း စံချိန်သစ်တင်၊ အနောက်မြောက်နှင့် ရခိုင်ဒေသ အဆိုးဆုံး  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလ ၁၉ ရက်။  မြန်မာနိုင်ငံသည် ပဋိပက္ခ၊ ရေကြီးမှုနှင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လ ငလျင်ဒဏ်တို့ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အကျပ် အတည်းမျိုးစုံကို ဆက်တိုက်ရင်ဆိုင်နေရပြီး လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု အခြေအနေမှာ စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ ဆိုးရွားနေသည်။   ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလအထိ တစ်နိုင်ငံလုံးတွင် ပြည်တွင်းနေရပ်စွန့်ခွာရသူ (IDPs) အရေအတွက်မှာ ၃.၆ သန်း နီးပါးအထိ ရောက်ရှိခဲ့ရာ စံချိန်တင် အမြင့်ဆုံး အရေအတွက် ဖြစ်လာကြောင်း ကုလသမဂ္ဂ လူသားချင်း စာနာမှု ဆိုင်ရာ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးရုံး (UNOCHA) ၏ ထုတ်ပြန်ချက်များအရ သိရသည်။  အထူးသဖြင့် အနောက်မြောက်၊ ရခိုင်နှင့် အရှေ့တောင်ပိုင်းဒေသများသည် ပဋိပက္ခဒဏ်ကို အဆိုးရွားဆုံး ခံစား နေရသည်။   အကြိမ်ကြိမ် ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်လာရသော မိသားစုများသည် အစားအစာ၊ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုနှင့် သန့်ရှင်းသောရေ စသည့် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည့် ဝန်ဆောင်မှုများကို အကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ရရှိနေသည်။  ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာ အစီရင်ခံစာများတွင် မြန်မာနိုင်ငံအား ‘အလွန်အရေးကြီးသည့် စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ’ အစာငတ်မွတ် မှုဒေသ (hunger hotspot) အဖြစ် ဆက်လက် သတ်မှတ်ထားဆဲဖြစ်သည်။   ရခိုင်ပြည်၊ အထူးသဖြင့် မောင်တောနှင့် ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်တို့တွင် အာဟာရ အခြေအနေသည် အလွန်လျင် မြန်စွာ ဆိုးရွားလာဖွယ်ရှိကြောင်း ခန့်မှန်းထားသည်။  ရခိုင် စစ်ရှောင်များအား အကူအညီပေးနေသူ တစ်ဦးက “စခန်းတွေမှာ အရင်ကထက် လူတွေ တိုးလာတာ အရမ်းသိသာတယ်။ အများစုက ကလေးငယ်တွေနဲ့ သက်ကြီးရွယ်အိုတွေပါ။ အစားအစာနဲ့ ဆေးဝါးထောက်ပံ့မှု တွေက မလုံလောက်တော့ဘူး။ တစ်ခါတလေဆို ရေရှားပါးမှုကြောင့် ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှော ရောဂါတွေပါ ဖြစ်လာ မှာ စိုးရိမ်ရတယ်” ဟု ပြောသည်။  ၂၀၂၅ ခုနှစ်၏ ပထမနှစ်ဝက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ပဋိပက္ခ အပြင်းထန်ဆုံး ဒုတိယနိုင်ငံ အဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရ ပြီး၊ ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားသော နယ်မြေများတွင် အရပ်သားများ၏ အခြေအနေမှာ ဆက်လက်ဆိုးရွားနေသည်။   ပဋိပက္ခများအတွင်း မြေမြှုပ်မိုင်းနှင့် အခြားပေါက်ကွဲစေတတ်သည့် လက်နက်များကြောင့် ထိခိုက်မှုများမှာ လည်း ကြီးမားသော စိုးရိမ်စရာ ဖြစ်နေသည်။  UNOCHA ၏ အချက်အလက်များအရ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ပထမနှစ်ဝက်တွင် ယင်းလက်နက်များကြောင့် အရပ်သား ၃၅၇ ဦး ထိခိုက်သေဆုံးခဲ့ရပြီး၊ ကလေးသူငယ်များမှာ ထိခိုက်သူစုစုပေါင်း၏ ၂၇ ရာခိုင်နှုန်း အထိ ပါဝင်နေသည်။  ထိုမျှ ကြီးမားသည့် လူသားချင်းစာနာမှု အကျပ်အတည်းကို ရင်ဆိုင်နေရသော်လည်း ၂၀၂၅ ခုနှစ် တစ်နှစ်လုံး အတွက် လိုအပ်သည့် စုစုပေါင်း ရန်ပုံငွေ ဒေါ်လာ ၁.၁ ဘီလီယံ ၏ ၁၅ ရာခိုင်နှုန်း ကိုသာ ယခုထိ ရရှိထားသေး သည်။  ရန်ပုံငွေ ပြတ်လပ်မှုသည် လိုအပ်နေသူ သန်းပေါင်းများစွာအား အသက်ကယ် အကူအညီများ ပေးပို့နိုင်ရေး အတွက် အကြီးအကျယ် ခြိမ်းခြောက်လျက်ရှိသည်။  UNOCHA က ပဋိပက္ခတွင် ပါဝင်သူအားလုံးအနေဖြင့် အရပ်သားများနှင့် အရပ်ဘက် အဆောက်အအုံများကို နိုင်ငံတကာ လူသားချင်းစာနာမှု ဥပဒေ (IHL) အရ ကာကွယ်ပေးရန် အတတ်နိုင်ဆုံး ဆောင်ရွက်ပေးပါရန် အလေးအနက် တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ထားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူသားချင်းစာနာမှု အကျပ်အတည်း စံချိန်သစ်တင်၊ အနောက်မြောက်နှင့် ရခိုင်ဒေသ အဆိုးဆုံး 

« Prev 1 … 160 161 162 163 164 … 1,115 Next »

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဒီနေ့ အစီအစဉ်တွေထဲမှာတော့…..

– ချင်းပြည်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ စစ်တပ်က လေကြောင်းက ဗုံးကြဲလို့ စစ်သုံ့ပန်းတွေ အပါအဝင် လူသေဆုံး

– ရှမ်းမြောက်-ကချင် အစပ် မဘိမ်းဘက်မှာ စစ်တပ်က အင်အားအမြောက်အများ တိုးချဲ့

– ထိုင်းရောက် မြန်မာတွေ လုံခြုံရေးနဲ့ အလုပ်လုပ်ဖို့ အကန့်အသတ်တွေက ဘာတွေလဲ။

– UFC ခါးပတ်ပိုင်ရှင် ဂျော့ရှူဝါဗန် ထိုင်းနဲ့ မလေးရှားကို လာဖို့ရှိ

– အမေရိကား-တရုတ် ထိပ်သီး အစည်းအဝေး မတိုင်ခင် ဘာတွေ ကြိုတင် ပြင်ဆင်နေသလဲ

– ပီကင်း ထိပ်သီး ဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်ခင် ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ အမေရိကန် စစ်လေ့ကျင့်မှု

– ယူကရိန်း ဒရုန်းတွေက စစ်ပွဲတွေအတွက် ခေတ်သစ်တစ်ခု ပြောင်းစေမလား

– ၂ နှစ်ကျော်က မြုပ်သွားတဲ့ ရုရှား သင်္ဘောမှာ ဘာတွေပါသလဲ

×Close

News

မီဒီယာများအတွက် နည်းပညာကုမ္ပဏီကြီးများကို အခွန်ကောက်မည့် ဥပဒေ ဩစတြေးလျ အတည်ပြု — August 21, 2026 8:07 pm
ထိုင်ဝမ် ကာကွယ်ရေးဘတ်ဂျက် စံချိန်တင် အတည်ပြု — August 21, 2026 8:04 pm
အမေရိကန်-တောင်ကိုရီးယား စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှု ရုတ်တရက် ရပ်ဆိုင်း — August 21, 2026 8:02 pm

Recent Posts

ရွှေကူ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွင် ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးအပါ အရပ်သားများ ဒဏ်ရာရ
သောင်ရင်းမြစ်ရေတက်ပြီး မြဝတီနှင့် မဲဆောက်တွင် ရေကြီးရေလျှံမှုဖြစ်
အင်းလေးရေ မြင့်တက်လာ၍ ကြိုတင်ရွှေ့ပြောင်းမှုများ ပြုလုပ်
မြောင် ဘုန်းကြီးကျောင်း ဥပုသ်နေ့တွင် ဗုံးကြဲခံရ၍ ၁၂ ဦး ထက်မနည်း သေဆုံး
ဂွနှင့်သံတွဲကို စစ်တပ်က လေယာဉ်အုပ်ဖွဲ့ ဗုံးကြဲမှုကြောင့် စစ်ဘေးရှောင်များ ဒဏ်ရာရ

Archives

Archives

×Close