NMG Doh – Page 93 – Network Media Group

ပင်မစာမျက်နှာ
သတင်း
ဓါတ်ပုံများ
ဗွီဒီယို
ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်
English News
NMG အကြောင်း
Contact

Home
Author Archive

NMG Doh

Author: NMG Doh

Feb 4

ဖားကန့် တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကော်မရှင် တပ်ခွဲမှူး သေဆုံး၊ တပ်သား ၆ ဦး ဘက်ပြောင်းခိုလှုံ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖောဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ ကချင်ပြည်၊ ဖားကန့်မြို့တွင် ဖြစ်ပွားနေသည့် တိုက်ပွဲထဲ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဘက်မှ တပ်ခွဲမှူး တစ်ဦးသေဆုံးပြီး တပ်သား ၆ ဦး တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့ထံ ဘက်ပြောင်းခိုလှုံလာသည်။ ဖားကန့်မြို့တွင် ဖြစ်ပွားနေသည့် တိုက်ပွဲများအတွင်း စစ်ကော်မရှင် တပ်ဘက်မှ ဗိုလ်ကြီးအဆင့်ရှိ တပ်ခွဲမှူး တစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး စစ်ကော်မရှင် တပ်သား ၆ ဦးသည် လက်နက်များနှင့်အတူ တော်လှန်ရေး အင်အားစုများ ထံသို့ နှစ်ရက်အတွင်း ဘက်ပြောင်းခိုလှုံလာခြင်း ဖြစ်သည်။ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့နှင့် နီးစပ်သည့် ဒေသခံတစ်ဦးက “အလင်းဝင်တဲ့သူတွေကနေတစ်ဆင့်ပဲ သူတို့ဘက်က တပ်ခွဲမှူးအရာရှိအဆင့်ရှိ သေဆုံးတာ သိရတာပါ။ ပြီးရင် အဲ့ဒီစစ်ကြောင်းထိုးတဲ့ တပ်ရင်းက မနေ့က တစ်ယောက် ဒီနေ့ ၅ ယောက် စုစုပေါင်း ၆ ယောက် အလင်းဝင်လာတာပါ” ဟု အတည်ပြု ပြောကြားသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၃၀ ရက်နေ့မှ စတင်၍ စစ်ကော်မရှင်တပ်က ကချင်လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် KIA နှင့် KPDF တပ်ဖွဲ့များ အထိုင်ချရာ မရှီကထောင်၊ ထုံးဘိုနှင့် ဆိပ်မူကျေးရွာများဘက်သို့ စစ်ကြောင်းထိုးလာရာမှ တိုက်ပွဲများ အရှိန်မြင့်တက်နေခြင်းဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ပွဲပြင်းထန်နေသည့် ကြားမှပင် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့တွင် စစ်ကော်မရှင် တပ်သားတစ်ဦး စတင် ဘက်ပြောင်းလာခဲ့ပြီး၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်နေ့တွင်မူ နောက်ထပ် တပ်သား ၅ ဦး ထပ်မံခိုလှုံလာခဲ့ခြင်း ဖြစ် သည်။ ဘက်ပြောင်းလာသည့် တပ်သားများသည် မိုးကောင်းအခြေစိုက် အမှတ် (၃) စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် (စကခ-၃) လက်အောက်ခံ ခမရ ၃၈၁ တပ်ရင်းမှ ဖြစ်ကြောင်း မြေပြင်စစ်ရေး သတင်းရင်းမြစ်က ပြောသည်။ အလားတူ တိုက်ပွဲအတွင်း သေဆုံးသွားသည့် အရာရှိမှာ တပ်ခွဲမှူး ဗိုလ်ကြီး ဇာနည်အောင် ဖြစ်ပြီး ၎င်းသေဆုံးမှု ကို ဘက်ပြောင်းလာသူများ၏ ပြောပြချက်အရ သိရှိရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များဘက်က ပထမဦးဆုံး ဘက်ပြောင်းလာသည့် တပ်သားကို ကျပ်သိန်း ၃၀ ဆုကြေးငွေ ချီးမြှင့်ခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း ကျန်တပ်သားများ ထပ်မံရောက်ရှိလာခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ လက်ရှိတွင် ဖားကန့်၌ တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ပြင်းထန်နေပြီး နှစ်ဖက်လက်နက်ကြီး ပစ်ခတ်မှုများကြောင့် ၂ ရက်အတွင်း ကလေးငယ် ၂ ဦး သေဆုံးကာ ၁၆ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိထားပြီး စစ်ရေးအခြေအနေမှာ ဆက်လက် တင်းမာနေဆဲ ဖြစ်သည်။

ဖားကန့် တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကော်မရှင် တပ်ခွဲမှူး သေဆုံး၊ တပ်သား ၆ ဦး ဘက်ပြောင်းခိုလှုံ

Feb 4

ပုလောတွင် မြေမြုပ်မိုင်းကြောင်း ၆၆ နှစ် အမျိုးသမီးနှင့် ၁၀ နှစ် သမီး ပြင်းထန်ဒဏ်ရာ ရရှိ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ တနင်္သာရီတိုင်း၊ ပုလောမြို့နယ်အတွင်း မရမ်းသီးခူးသည့် အမျိုးသမီးကြီး တစ်ဦးနှင့် ၁၀ နှစ်သမီး မြေမြှုပ်မိုင်း နင်းမိပြီး ပြင်းထန်ဒဏ်ရာများ ရရှိခဲ့သည်။ မြိတ်ခရိုင် ပုလောမြို့နယ်ရှိ ဆင်ထိုးကြီးကျေးရွာတွင် မရမ်းသီးခူးရန် သွားရောက်သည့် အသက် ၆၆ နှစ်အရွယ် အမျိုးသမီး ကြီးတစ်ဦးနှင့် ၁၀ နှစ်သမီးငယ်တစ်ဦးတို့ မြေမြှုပ်မိုင်းနင်းမိခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ကျေးရွာသားများက ပြောသည်။ အသက် ၄၀ ခန့်အရွယ် ရွာသားအမျိုးသမီးတစ်ဦးက “ဒေါ်စိန်သန်းကြည်နဲ့အတူ သွားတာက မိန်းမ ၂ ယောက် ပါသေးတယ်။ သူငယ်ချင်းခြံထဲမှာ တညင်းရွက်ဝင်ပြီး ခူးကြတာ၊ နောက်ပြီးတော့ မရမ်းသီးတွေ သီးနေတာကို မြင်ပြီး ခူးဖို့သွားတဲ့အခါ အပင်အောက်မှာ မိုင်းနင်းမိတာပါ” ဟု ပြောသည်။ ဖြစ်စဉ်မှာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့၊ နံနက် ၇ နာရီခန့်တွင် မြိတ်-ထားဝယ် ကားလမ်းဘေးရှိ ဆင်ထိုးကြီးကျေးရွာ အရှေ့ကမ်းခြံအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ မိုင်းနင်းမိသူ ဒေါ်စိန်သန်းကြည် (၆၆ နှစ်) မှာ ခြေဖနောင့်ပိုင်း ပွင့်ထွက်သွားသည့် ဒဏ်ရာကို ပြင်းထန်စွာ ရရှိခဲ့ ပြီး အနီးရှိ အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်မှာလည်း ခန္ဓာကိုယ်တွင် မိုင်းစ ရှပ်ထိမှန်သည့် ဒဏ်ရာများ ရရှိခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် ဒဏ်ရာပြင်းထန်သည့် ဒေါ်စိန်သန်းကြည်ကို ပလောက်ဆေးရုံမှတစ်ဆင့် ထားဝယ်ပြည်သူ့ဆေးရုံ ကြီး သို့ အရေးပေါ် ပို့ဆောင်ထားရပြီး ၁၀ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်မှာမူ စိုးရိမ်ရသည့် အခြေအနေ မရှိဟု ဆိုသည်။ ဆင်ထိုးကြီးကျေးရွာသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်းက နှစ်ဖက်တိုက်ပွဲများကြောင့် ရွာလုံးကျွတ် စစ်ဘေးရှောင်ခဲ့ရ သည့် ရွာဖြစ်ပြီး၊ လက်ရှိတွင် KNLA တပ်ရင်း (၁၂) က ထိန်းချုပ်ထားကာ ရွာသားများကို ပြန်လည်နေထိုင်ခွင့် ပြုထားခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် လူနေအိမ်ခြံဝန်းများနှင့် ဥယျာဉ်များအတွင်း မြေမြှုပ်မိုင်း အန္တရာယ်က ကြီးစိုးနေဆဲ ဖြစ်သည်။ ရွာသားတစ်ဦး၏ အဆိုအရ ဆင်ထိုးကြီးရွာတွင် မိုင်းကြောင့် ထိခိုက်သူ ၁၇ ဦးအထိ ရှိလာနေပြီး ၎င်းတို့အနက် ၂ ဦး သေဆုံးကာ ကျန်လူနာအများစုမှာ ခြေလက်အင်္ဂါ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ “မြေမြှုပ်မိုင်းနင်းမိတဲ့ ဖြစ်စဉ်တွေကြောင့် ရွာသားတွေ ရွာထဲပြန်ဝင်နေဖို့ ကြောက်နေကြရတယ်။ အဓိက ကတော့ ရွာထဲနဲ့ ခြံထဲက မိုင်းတွေကို အမြန်ဆုံး ဖယ်ရှားရှင်းလင်းပေးစေချင်ကြတာပါ” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။ အိမ်ခြေ ၃၀၀ ခန့်ရှိသည့် ဆင်ထိုးကြီးကျေးရွာမှ ရွာသားများသည် စစ်ဘေးဒဏ်မှ လွတ်မြောက်၍ နေရပ်ပြန် လာကြသော်လည်း ယခုကဲ့သို့ လူနေခြံဝန်းအတွင်းအထိ ကျန်ရှိနေသည့် မြေမြှုပ်မိုင်းများကြောင့် အသက် အန္တရာယ် လုံခြုံမှုမရှိဘဲ စိုးရိမ်ထိတ်လန့်စွာ ရှင်သန်နေကြရသည်ဟု ဆိုသည်။

ပုလောတွင် မြေမြုပ်မိုင်းကြောင်း ၆၆ နှစ် အမျိုးသမီးနှင့် ၁၀ နှစ် သမီး ပြင်းထန်ဒဏ်ရာ ရရှိ

Feb 4

လွိုင်ကော်ထောင်တွင် နိုင်ကျဉ်းများ ဆေးကုသခွင့်မရ၊ ရိက္ခာများ ဖြတ်တောက်ခံနေရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။  ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ ကရင်နီပြည် လွိုင်ကော်ထောင်အတွင်း၌ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများသည် အစားအသောက်နှင့် ဆေးဝါး မလုံလောက်မှုဒဏ်ကို ဆိုးဝါးစွာ ခံစားနေရသည်ဟု ကရင်နီနိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများအစည်းအရုံး (KPPA) က ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ လွိုင်ကော်အကျဉ်းထောင် အတွင်း ချုပ်နှောင်ခံထားရသည့် နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများသည် လုံလောက်သော ဆေးဝါးကုသခွင့် မရရှိသည့်အပြင် ရပိုင်ခွင့်ရှိသည့် ရိက္ခာများကိုပါ ဖြတ်တောက်ခံနေရသဖြင့် အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်ရသည့် အခြေအနေနှင့် ရင်ဆိုင်နေရကြောင်း (KPPA) က ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ ကရင်နီပြည်၊ လွိုင်ကော်ထောင်တွင်း တွင် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၈၄ ဦးထက်မနည်း ကျန်ရှိနေဆဲဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့အပေါ် ဖိနှိပ်မှု ပိုဆိုးလာနေပြီး အကျဉ်းသား ရိက္ခာများကို အာဏာပိုင်များ ပြန်လည်ရောင်းစားနေသည်ဟု အကျဉ်းဦးစီးနှင့် နီးစပ်သူများက ပြောသည်။ KPPA ဒု-ဥက္ကဋ္ဌ ကိုထားဖိုးက “လွိုင်ကော်အကျဉ်းထောင်က မြန်မာစစ်တပ်အောက်မှာ ရှိနေသေးသရွေ့ အကျဉ်းသား ရပိုင်ခွင့်တွေ မတိုးမြှင့်ပေးဘူးဆိုရင် အခြေအနေက ပြောင်းလဲလာမှာမဟုတ်ဘူး။ ကျနော်တို့ နောက်ဆုံး Update ပြောရရင်တော့ သူတို့ဆီမှာ ဆေးဝါး မလုံလောက်ဘူး။ စားဝတ်နေရေးမှာလည်း ရိက္ခာ ပုံစံမျိုးတွေ ရှိသင့်သလောက် မရကြဘူး။ အကောင်းဆုံးဆိုရင်တောင် ကြက်ဥတစ်လုံးလောက်ပဲ စားခွင့်ရတဲ့ အခြေအနေမျိုးတွေ ရှိနေတယ်” ဟု ထောင်တွင်းအခြေအနေကို ပြောသည်။ ပိုမိုဆိုးရွားသည့် အချက်မှာ အကျဉ်းသားများအတွက် အရံဟင်းအဖြစ် စိုက်ပျိုးထားသည့် ဟင်းသီးဟင်းရွက် များကို အကျဉ်းသားများအား စားသောက်ခွင့်မပေးဘဲ ထောင်အာဏာပိုင်များက ပြင်ပစျေးကွက်သို့ ထုတ်ယူ ရောင်းချနေခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ပြင်ပမှ ပေးပို့သည့် ထောင်ဝင်စာပစ္စည်းများ အပေါ်တွင်လည်း ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ဖြတ်ယူစားသောက်မှု များ ရှိနေသည့်အပြင် ကျန်းမာရေး မကောင်းသည့် အကျဉ်းသားများကို ဆေးခန်းပြသခွင့် အရေအတွက် ကန့်သတ်ထားသဖြင့် အရေးပေါ်လူနာများပင် ကုသခွင့်မရဘဲ ပစ်ပယ်ခံထားရသည်။ ထောင်တွင်းစီမံခန့်ခွဲမှုတွင်လည်း ထောင်အာဏာပိုင်များသည် ရဲစည်းကမ်းဖောက်ဖျက်မှု ကဲ့သို့သော အခြားအမှု များဖြင့် ကျနေသည့် အကျဉ်းသားများကို အခွင့်ထူးခံပေးကာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများအပေါ် စောင့်ကြည့်ခိုင်း ခြင်းနှင့် နှိပ်စက်ခိုင်းခြင်းများ ပြုလုပ်နေသည်ဟု ဆိုသည်။ “ယုံကြည်ချက်ကြောင့် မဟုတ်တဲ့ အကျဉ်းသားတွေက ဝန်ထမ်းတွေနဲ့ ပေါင်းပြီး အခြားအကျဉ်းသားတွေကို နှိပ်စက်တာမျိုး၊ စောင့်ကြည့်တာမျိုးတွေ လုပ်နေတဲ့ အခြေအနေတွေလည်း ကြုံနေရပါတယ်” ဟု ကိုထားဖိုး က ဆက်ပြောသည်။ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း လွိုင်ကော်အကျဉ်းထောင်တွင် ဆေးဝါးမလုံလောက်မှုနှင့် စစ်ကြောရေးဒဏ်များ ကြောင့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၃ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် KPPA အနေဖြင့် အဆက်အသွယ် ပြတ်တောက်နေသည့် နောက်ထပ်နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၄၀ ခန့် ၏ သတင်းအချက်အလက်ကို ရရှိနိုင်ရန် ကြိုးစားနေရဆဲဖြစ်သည်။ ကရင်နီပြည်အတွင်း တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်နေသော်လည်း ထောင်တွင်းရှိ နိုင်ကျဉ်းများသည် စစ်ကော်မရှင်၏ တင်းကျပ်သော ဖိနှိပ်မှုများအောက်တွင် အခြေခံလူ့အခွင့်အရေးများ ဆုံးရှုံးနေရဆဲ ဖြစ်သည်။

လွိုင်ကော်ထောင်တွင် နိုင်ကျဉ်းများ ဆေးကုသခွင့်မရ၊ ရိက္ခာများ ဖြတ်တောက်ခံနေရ

Feb 4

ဖားကန့်တွင် လက်နက်ကြီးကြောင့် ကလေးငယ် ၂ ဦး သေဆုံး သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ ကချင်ပြည်နယ်၊ ဖားကန့်မြို့တွင် လက်နက်ကြီး ကျရောက်ပေါက်ကွဲမှုများကြောင့် ၂ ရက်အတွင်း ကလေးငယ် ၂ ဦး သေဆုံးကာ ၁၈ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ယနေ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်နေ့တွင် ဖားကန့် မြို့နယ် အတွင်းရှိ အမှိုက်ပုံ ကျေးရွာနှင့် ကာလီချောင် ကျေးရွာများသို့ လက်နက်ကြီးများ ကျရောက်ခဲ့ပြီး အသက် ၇ နှစ်အရွယ် မောင်အောင်တည်ကြည်ဖြူနှင့် ၁၃ နှစ်အရွယ် မောင်ဆွတ်ဂျာအောင်တို့ သေဆုံးခဲ့ရသည်။ ယနေ့ဖြစ်စဉ်နှင့် ပတ်သက်၍ ဒေသခံတစ်ဦးက “ဒီနေ့မနက် ၅ နာရီလောက်မှာ လက်နက်ကြီးကျတယ်။ အမှိုက်ပုံရွာကိုပေါ့ အဲ့မှာမိသားစုလိုက်ထိတာ ၂ နှစ်သားကလေးနဲ့ သူ့အဖေအမေ။ ပြီးတော့ နေ့လည်လောက်မှာ တခါ ကာလီချောင်နားမှာထပ်ပြီး လက်နက်ကြီးကျလို့ ပြည်သူ ၁၃ ဦးထိတာ ၂ ယောက်သေတယ်။ အဲ့ထဲမှာ ကလေးလေး နှစ်ယောက်ပါသွားတာ” ဟု အတည်ပြုပြောသည်။ ယနေ့ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူ ၁၂ ဦးအနက် အမျိုးသမီး ၈ ဦးအထိ ပါဝင်နေပြီး ဖားကန့်မြို့ပေါ်တွင် စိုးရိမ်မှုများမြင့် တက်ကာ ဈေးဆိုင်များပိတ်ထားရသလို လမ်းသွားလမ်းလာများလည်း မရှိသလောက် နည်းပါးသွားသည်။ နောက်ထပ်ဒေသခံတစ်ဦးကလည်း “ပြည်သူတွေလည်း အစိုးရိမ်လွန်ပြီးမှ အသွားအလာတော့ သိပ်မရှိကြဘူး။ ဈေးဆိုင်တွေကအစ သိပ်ပြီးတော့မရောင်းဘူးပေါ့ဗျာ။ စစ်ရေးက တကျော့ပြန်ပြီးတော့ လှုပ်ရှားလာတော့ အားလုံးက စောင့်ကြည့်နေကြတဲ့ သဘောပေါ့” ဟု လက်ရှိအခြေအနေကို ပြောပြသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၃၀ ရက်မှ စတင်၍ စစ်ကော်မရှင်တပ်က ဖားကန့်မြို့အနောက်ဘက်ရှိ မရှီကထောင်နှင့် ထုံးဘိုကျေးရွာများသို့ စစ်ကြောင်းထိုးလာရာမှ တိုက်ပွဲများ စတင်ပြင်းထန်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့က အမှတ် (၁) အခြေခံပညာ အထက်တန်းကျောင်းရှိ KG တန်းဆောင်ပေါ်သို့ လက်နက် ကြီး ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့သဖြင့် အတန်းတင်စာမေးပွဲဖြေဆိုနေသည့် ၁၀ နှစ်အရွယ် ကျောင်းသားနှင့် ကျောင်းသူ ၂ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး မိဘများက ကလေးများကို အိမ်ပြန်ခေါ်သွားကြသဖြင့် စာမေးပွဲအစီအစဉ်များ ပျက်သွားခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် ဖားကန့်-ဆိပ်မူ လမ်းမကြီး အပါအဝင် မြို့ပေါ်လမ်းအချို့ကို သွားလာခွင့် ကန့်သတ်ထားရပြီး မရှီကထောင်၊ ထုံးဘိုနှင့် ဂျမ်ဂတ်ဘက်များတွင် တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ပြင်းထန်နေဆဲဖြစ်သည်။ ဖားကန့်ဒေသအပြင် ဗန်းမော်၊ ဝိုင်းမော်နှင့် မိုးညှင်းမြို့နယ် အင်းတော်ကြီးဒေသများတွင်လည်း ကချင်လွတ်လပ် ရေး တပ်မတော် KIA ပူးပေါင်းတပ်များနှင့် စစ်ကော်မရှင်တပ်တို့ အကြား တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားနေကြောင်း စစ်ရေး သတင်းရင်းမြစ်များ၏ ပြောပြချက်အရ သိရသည်။ ဓာတ်ပုံ - Hkun Naung Facebook

ဖားကန့်တွင် လက်နက်ကြီးကြောင့် ကလေးငယ် ၂ ဦး သေဆုံး

Feb 3

မွန်အစိုးရ ဖွဲ့စည်းရန် တော်လှန်ရေး အဖွဲ့များကို NRFF တိုက်တွန်း သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ မွန်တော်လှန်ရေး အင်အားစုများအကြား မွန်ပြည်သူတို့လိုလားသည့် ‘မွန်အစိုးရ’ တစ်ရပ်ကို အမြန်ဆုံးအကောင်အထည်ဖော်ရန် ရာမညဖက်ဒရယ် အင်အားစုသစ် (NRFF) က တိုက်တွန်းလိုက်သည်။ ထိုသို့ ဖြစ်ပေါ်ရန် အတွက် ပြည်သူ့အကျိုးစီးပွားကို ရှေးရှုကာ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းမှုများပြုလုပ်ဖို့လည်း NRFF က တိုက်တွန်းထားသည်။ ယမန်နေ့ (ဖေဖော်ဝါရီ ၂ ရက်) တွင် ကျရောက်သည့် ၇၉ ကြိမ်မြောက် မွန်အမျိုးသားနေ့တွင် NRFF က သဘော ထားထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ လက်နက်ကိုင် တော်လှန်ရေးနှင့် နိုင်ငံရေးတိုက်ပွဲကို ဟန်ချက်ညီညီ ဖော်ဆောင်နိုင်မှ သာ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ရှိသော လွတ်လပ်သည့် မွန်ပြည်သစ်ကို ရရှိနိုင်မည်ဟု ဆိုသည်။ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများအကြား ဘုံရည်မှန်းချက် တူညီသော်လည်း လုပ်ငန်းစဉ်ပိုင်းတွင် စိန်ခေါ်မှုများရှိနေ ခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ NRFF ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ နိုင်ပီတာက ယခုကဲ့သို့ ပြောသည်။ နိုင်ပီတာက “နိုင်ငံရေးအရ ဦးတည်ချက်ပေါ့လေ နောက်ပြီးတော့ ဒီတော်လှန်ရေးရဲ့ ဘုံရည်မှန်းချက်က အထွေ ထွေအားဖြင့် ဒီအင်အားစုတွေကြားထဲမှာ တူညီတယ်လို့တော့ ပြောလို့ရတယ်ပေါ့နော်။ ဒါပေမဲ့ တကယ့် တကယ် သွားချင်တဲ့ နည်းလမ်းပုံစံတွေကြားထဲမှာ ညှိနှိုင်းလို့ မရနိုင်လောက်တဲ့၊ မရသေးဘူးဆိုတဲ့ အခြေအနေ မျိုးက ဒီလက်ရှိအခြေအနေမှာ စိန်ခေါ်မှုဖြစ်နေသေးတယ်လို့တော့ ကျနော် မြင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ ထို့ပြင် NRFF အနေဖြင့် အာဏာရှင်စနစ်အမြစ်ပြတ်ရေးနှင့် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု ပေါ်ထွန်းရေးအတွက် ဆက်လက်တိုက်ပွဲဝင်သွားမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။ အလားတူ စစ်ကော်မရှင်က ဖော်ဆောင်နေသည့် တရားမဝင် ရွေးကောက်ပွဲမှ တစ်ဆင့် ပေါ်ပေါက်လာမည့် အတုအယောင် လွှတ်တော်နှင့် အစိုးရတို့ကိုလည်း အသိအမှတ်မပြုဘဲ ဆန့်ကျင်သွားကြရန် မွန်ပြည်သူများကို တိုက်တွန်းထားသည်။ ပြည်သူလူထု၏ ပါဝင်မှုကဏ္ဍနှင့် ပတ်သက်၍လည်း နိုင်ပီတာက “ပြည်သူတွေရဲ့ တွန်းအားနဲ့ပဲ ဒီတော်လှန်ရေး က ရှေ့ဆက်နေတာပါ။ ပြည်သူတွေရဲ့ ပူးပေါင်းပါဝင်မှုက ဒီတော်လှန်ရေးမှာ အခရာကျပါတယ်။ ကျနော်တို့ NRFF အနေနဲ့ကတော့ အမျိုးသားတော်လှန်ရေး ပန်းတိုင်ရောက်ဖို့လည်း တစိတ်တပိုင်းပါဝင်သလို၊ ဒီနွေဦး တော်လှန်ရေး အောင်မြင်ဖို့ အတွက်ပါ ကျရာအခန်းကဏ္ဍကနေ ကျနော်တို့က ပါဝင်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ လက်ရှိရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရထားသည့် မွန်ပါတီများသည် စစ်ရာဇဝတ်မှုတွင် ကြံရာပါများဖြစ်နေပြီး၊ ၎င်းတို့၏ ကတိကဝတ်များသည်လည်း လက်တွေ့ဖြစ်နိုင်ခြေမရှိသဖြင့် ယုတ္တိမတန်ကြောင်း NRFF က ဝေဖန်ထားသည်။ NRFF အနေဖြင့် စစ်ကော်မရှင်၏ ရွေးကောက်ပွဲကို အပိုင်း ၃ ပိုင်းလုံးကို ဆန့်ကျင်ခဲ့ပြီး၊ နောင်တွင်လည်း မဟာ မိတ်များနှင့်အတူ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး တိုက်ပွဲများကို လူထုအသိပညာပေးမှုများနှင့်အတူ အရှိန်အဟုန် မြှင့် လုပ်ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။

မွန်အစိုးရ ဖွဲ့စည်းရန် တော်လှန်ရေး အဖွဲ့များကို NRFF တိုက်တွန်း

Feb 3

အာဏာသိမ်း ၅ နှစ်အတွင်း စစ်အုပ်စုကြောင့် ချင်းလူမျိုး ၁,၂၀၀ နီးပါး သေဆုံးခဲ့ရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ၅ နှစ်တာကာလအတွင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ အကြမ်းဖက် ဖြိုခွင်း မှုများနှင့် စစ်ပွဲများကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည့် ချင်းလူမျိုး အယောက် ၁,၁၈၃ ဦးအထိ ရှိလာပြီ ဖြစ်ကြောင်း ချင်းရေးရာအဖွဲ့ချုပ် (ICA) က ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ အဆိုပါ သေဆုံးမှုများထဲတွင် အသက် ၁၀ နှစ်အောက် ကလေးငယ် ၃၃ ဦး ပါဝင်နေပြီး၊ ချင်းပြည်နယ်အတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု အကြိမ်ပေါင်း ၄၀၀ ကျော်အထိ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းက ချင်းလူမျိုးတို့အတွက် အဆိုးရွား ဆုံးသော ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်ခဲ့သည်ဟု ICA ၏ ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက်နေ့ ထုတ်ပြန်ချက်က ဆိုသည်။ ချင်းပြည်နယ်အတွင်း ကျူးလွန်ခံနေရသည့် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများနှင့် ပတ်သက်ပြီး CHRO အဖွဲ့၏ စီမံကိန်းမန်နေဂျာ ဆလိုင်းမာန်ဟရဲလျန်က ယခုကဲ့သို့ ရှင်းပြသည်။ “ချင်းပြည်နယ်မှာ စစ်ကော်မရှင်ဟာ ဘုရားကျောင်းတွေနဲ့ ဆေးရုံတွေကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်နေသလို၊ အရပ်သားတွေကို လူသားဒိုင်းအဖြစ် အသုံးချပြီး သတ်ဖြတ်တာတွေကလည်း တစ်နေ့ ထက်တစ်နေ့ ပိုဆိုးလာနေပါတယ်။ ဒီလို ဗြောင်ကျကျ ကျူးလွန်နေတဲ့ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေဟာ နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေး ဥပဒေတွေကို အပြင်းထန်ဆုံး ချိုးဖောက်နေတာဖြစ်လို့ ကျနော်တို့အနေနဲ့ ကမ္ဘာက သိအောင် သက်သေအထောက်အထား ခိုင်ခိုင်မာမာနဲ့ တရားစွဲဆိုရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။” ဤကဲ့သို့သော လူသားမျိုးနွယ်စုအပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှုများအတွက် တရားမျှတမှု ရှာဖွေနိုင်ရန် ချင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့ (CHRO) က ဦးဆောင်၍ အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်သည့် တီမောလက်စ်တေ နိုင်ငံတွင် စစ်ကော်မရှင်အား တရားစွဲဆိုထားပြီ ဖြစ်သည်။ စွဲချက်များတွင် ၂၀၂၂ ခုနှစ်က မတူပီမြို့၌ လူ ၁၀ ဦးကို အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်ခဲ့မှု၊ ခရစ်ယာန်သင်းအုပ် ဆရာများ သတ်ဖြတ်ခံရမှု၊ ဘုရားကျောင်းများနှင့် ဆေးရုံများကို လေကြောင်းမှ တိုက်ခိုက်မှု စသည့် ခိုင်မာသော သက်သေအထောက်အထားများ ပါဝင်နေသည်။ CHRO အဖွဲ့၏ စီမံကိန်းမန်နေဂျာ ဆလိုင်းမာန်ဟရဲလျန်က “တီမောနိုင်ငံက ကျနော်တို့ ချင်းလူမျိုးတွေလိုပဲ အာဏာရှင်စနစ်အောက်မှာ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေ ခံစားခဲ့ရတဲ့ နိုင်ငံဖြစ်ပါတယ်။ အဓိကကတော့ သူတို့နိုင်ငံရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေမှာ နိုင်ငံပြင်ပက ဒီလိုရာဇဝတ်မှုတွေကို သူတို့နိုင်ငံမှာ တရားစီရင်ခွင့်ပြုတယ်ဆိုတဲ့ လမ်းဖွင့်ပေးထားချက် ရှိနေတာကြောင့် ကျနော်တို့ တရားစွဲဆိုဖို့ ရွေးချယ်ခဲ့တာပါ” ဟု ပြောသည်။ ချင်းပြည်အတွင်း စစ်ကော်မရှင်က လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု အကြိမ်ပေါင်း ၄၀၀ ကျော် ပြုလုပ်ခဲ့သောကြောင့် အရပ်သားနှင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် ၄၀၀ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ဘုရားကျောင်း ၇၆ ကျောင်းနှင့်နေအိမ် ၂,၀၀၀ ကျော်လည်း ပြာကျခဲ့ရတယ်လို့ ICA က ဆိုသည်။ လက်ရှိတွင် ချင်းပြည်အတွင်း လူသားဒိုင်းအဖြစ် အသုံးပြုခံရမှုများနှင့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများ ဆက်လက် ရှိနေဆဲ ဖြစ်ကာ၊ ချင်းလူမျိုး ၁ သိန်းခွဲကျော်သည် နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးနေရဆဲ ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလမှ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ အထိ ဖလမ်းမြို့နယ်အတွင်းမှာ ရွာသား အယောက် ၃၀ ကျော်ကို လူသားဒိုင်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး ပစ်သတ်ခံရသည့် ဖြစ်စဉ်များပင်ရှိခဲ့သည်ဟု ICA က ဆိုသည်။ ICA နှင့် CHRO အပါအဝင် ချင်းလူမှုအဖွဲ့အစည်းများကမူ နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းအနေဖြင့် စစ်ကော်မရှင်ကို ထိရောက်စွာ အရေးယူပေးရန်နှင့် တီမောတရားရုံးကဲ့သို့သော တရားစီရင်ရေး လမ်းကြောင်းများမှတစ်ဆင့် တရားမျှတမှု ဖော်ဆောင်ပေးရန် အလေးအနက် တောင်းဆိုနေကြသည်။

အာဏာသိမ်း ၅ နှစ်အတွင်း စစ်အုပ်စုကြောင့် ချင်းလူမျိုး ၁,၂၀၀ နီးပါး သေဆုံးခဲ့ရ

Feb 3

မကွေး၊ တနင်္သာရီနှင့် ကရင်နီမှ စစ်ဘေးရှောင်အများအပြား အရေပြား ဝဲရောဂါ ဆိုးဝါးစွာ ခံစားနေရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ မကွေး၊ တနင်္သာရီနှင့် ကရင်နီတို့တွင် ရေရှားပါးမှုနှင့် ဆေးဝါးပိတ်ဆို့မှုကြား စစ်ဘေးရှောင်ထောင်ချီ အရေပြား ယားနာ ဝေဒနာကို ဆိုးဝါးစွာ ခံစားနေရသည်ဟု မြေပြင်ကူညီပေးရေးအဖွဲ့များက ပြောသည်။ နိုင်ငံအနှံ့အပြားရှိ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများတွင် သန့်ရှင်းသော သောက်သုံးရေ ရှားပါးလာမှုနှင့်အတူ အရေပြား ရောဂါများ ကူးစက်ပြန့်ပွားမှု ဆိုးဝါးနေပြီး စစ်ကော်မရှင်၏ ဆေးဝါးသယ်ယူခွင့် တင်းကျပ်ပိတ်ဆို့ထားမှုများ ကြောင့် အရေးပေါ်ဆေးဝါးကူညီမှုများ လိုအပ်နေသည်ဟု အကူအညီပေးနေသူများက ပြောသည်။ အထူးသဖြင့် မကွေးတိုင်း ပေါက်မြို့နယ်တွင် စစ်ဘေးရှောင် ၁,၀၀၀ ခန့်နှင့် စလင်းမြို့နယ်တွင် ဇန်နဝါရီလ တတိယပတ်မှစ၍ တိမ်းရှောင်နေရသည့် ဒေသခံ ၈,၀၀၀ ကျော်သည် ရေရှားပါးမှုဒဏ်နှင့်အတူ အရေပြားရောဂါ ကို ဆိုးဆိုးရွားရွား ကြုံတွေ့နေရသည်။ ပေါက်မြို့နယ် ဇုန် (၁) နယ်မြေအတွင်းမှာ ကာလရှည်ကြာ နေရပ်စွန့်ခွာ တိမ်းရှောင်နေရတဲ့ စစ်ဘေးရှောင်ပြည် သူ ၁,၀၀၀ ဝန်းကျင်မှာ အရေပြားရောဂါဝေဒနာကို ဆိုးဆိုးရွားရွား ခံစားနေရသည်ဟု လူသားချင်း စာနာထောက် ထားရေးနှင့် ဘေးအန္တရာယ်ဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန ပေါက်မြို့က ဇန်နဝါရီလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ထား သည်။ အလားတူ တနင်္သာရီတိုင်းထဲတွင်လည်း စစ်ဘေးရှောင်များ အရေပြားယားနာရောဂါ ဖြစ်ပွားနေသည်ဟု တနင်္သာရီ - စစ်ဘေးရှောင်များ အထောက်အကူပြုရေးအဖွဲ့က ပြောသည်။ ဒေါန တနင်္သာရီ-စစ်ဘေးရှောင်များ အထောက် အကူ ပြုရေးအဖွဲ့ မြေပြင်တာဝန်ခံ ကိုယောနသံက “အဓိက တစ်ကိုယ်ရည် သန့်ရှင်းမှုအားနည်းတာ၊ သောက် သုံးရေ သုံးစွဲနေတဲ့ ရေအရင်းမြစ်မှာလည်း မသန့်ရှင်းမှု ကြောင့်လည်း ပါတယ်ပေါ့နော်။ ပြီးတော့ လုံလောက်တဲ့ ဆေးဝါးကုသမှု မရရှိတာတွေလည်း ပါတယ်။ ဒီလို မျိုး အကြောင်းအရာတွေကြောင့် အရေပြား ယာနာ ဖြစ်ပွား တယ်။ ဖြစ်ပွားလာလို့ရှိရင်လည်း စနစ်တကျ မကုသနိုင်ဘဲနဲ့ ပိုပြီးတော့ ဖြစ်ပွားမှုတွေများလာတယ် အမြစ် မပြတ်ဘဲ ဖြစ်နေတယ်ဆိုတဲ့ အနေအထားနဲ့ ကြုံရတာပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။ ကရင်နီပြည်၊ ရှားတောမြို့နယ်ရှိ စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများတွင်လည်း ဇန်နဝါရီလအတွင်း အရေပြားရောဂါ ဖြစ်ပွားသူ ၄၀ ကျော်ရှိခဲ့ပြီး အများစုမှာ အသက် ၁၅ နှစ်အောက် ကလေးငယ်များ ဖြစ်နေသည်ဟု အရေးပေါ် ကယ်ဆယ်ရေး၊ ညှိနှိုင်းရေးအဖွဲ့ (ကရင်နီ) CTER-Karenni က ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်နေ့က ထုတ်ပြန်ထားသည်။ CDM ဆရာဝန်များ၏ အဆိုအရ ယခုဖြစ်ပွားနေသည့် လက္ခဏာများသည် ကူးစက်မှုမြန်ဆန်လှသည့် ‘ဝဲရောဂါ (Scabies)’ ဖြစ်ပြီး ထိတွေ့ဆက်ဆံသူ အားလုံးကို တစ်ပြိုင်တည်း ကုသပေးနိုင်မှသာ ထိန်းချုပ်နိုင်မည်ဟု ဆိုသည်။ သို့သော် စစ်ကော်မရှင်၏ ‘ဖြတ်လေးဖြတ်’ မူဝါဒကြောင့် ဆေးဝါးသယ်ယူခွင့်များ ပိတ်ဆို့ခံထားရခြင်းက အဓိက အဟန့်အတား ဖြစ်နေသည်။ အဆိုပါ အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ ကိုယောနသံက “စစ်တပ်က ဖြတ်လေးဖြတ် လုပ်ပြီးတော့ ဆေးဝါး သယ် ယူခွင့်တွေကို ပြင်းပြင်းထန်ထန်နဲ့ တင်းတင်းကျပ်ကျပ် တားမြစ်ထားတာတွေ ရှိတယ်။ လက်ရှိမှာက ကုန်ဈေး နှုန်းလည်း မြှင့်တက်နေတဲ့ အနေအထားမှာ ဆေးဝါးတွေကို ခိုးဝှက်ပြီးတော့ သယ်ရတဲ့ အနေအထား ဆိုတော့ ဆေးဝါးတွေက အဆမတန်‌ဈေးမြင့်သွားတဲ့ အနေအထားရှိတယ်” ဟု ပြောသည်။ လက်ရှိတွင် ပဋိပက္ခဒေသများ၌ ပိုးသတ်ဆေးလိမ်းဆေးများနှင့် ယားယံခြင်းကို လျှော့ချပေးသည့် အရေးပေါ် ဆေးဝါးများ ပြတ်လပ်နေသည်။ အဆိုပါ အရေပြားရောဂါသည် တနင်္သာရီတိုင်းအတွင်း ဖြစ်ပွားနေသည်မှာ တစ်နှစ်ကျော်ရှိပြီ ဖြစ်သော်လည်း ဆေးဝါးရှားပါးမှုနှင့် တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းရေး အခက်အခဲများကြောင့် ယနေ့တိုင် အမြစ်ပြတ်အောင် မကုသနိုင် ဘဲ ရှိနေကြောင်း အကူအညီပေးနေသူများက ပြောသည်။ ဓါတ်ပုံ - လူသားချင်း စာနာထောက်ထားရေးနှင့် ဘေးန္တာရာယ်ဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲရေးဌာန ပေါက်မြို့/CTER-Karenni

မကွေး၊ တနင်္သာရီနှင့် ကရင်နီမှ စစ်ဘေးရှောင်အများအပြား အရေပြား ဝဲရောဂါ ဆိုးဝါးစွာ ခံစားနေရ

Feb 3

အင်းတော်မြို့နယ်အတွင်း အရပ်သား ကျေးရွာကို ဗုံးကြဲ၊ မိသားစု ဝင် ၇ ဦး အပါအဝင် ၈ ဦး သေဆုံး သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။  ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ အင်းတော်မြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာ တစ်ရွာကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က ဂျက်ဖိုက်တာဖြင့် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ၃ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးပါသော မိသားစုဝင် ၇ ဦး အပါအဝင် အရပ်သား ၈ ဦး ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးခဲ့သည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဇန်နဝါရီလ ၂၉ ရက်၊ ည ၉ နာရီဝန်းကျင်တွင် တံတားဦးလေတပ်စခန်းမှ တက်လာသည့် ဂျက်ဖိုက်တာ တစ်စီးက ဗုံးသီး ၃ လုံးဖြင့် မော်လူးမြို့နယ် အတွင်းရှိ လေဘိုကျေးရွာအတွင်းသို့ ပစ်မှတ်ထား ကြဲချတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် သေဆုံးခဲ့ရသူ ၈ ဦးအနက် ၇ ဦးမှာ မိသားစုဝင်များဖြစ်ကြပြီး၊ အခြားအရပ်သား ၂ ဦးလည်း ဒဏ်ရာအပြင်းအထန် ရရှိခဲ့သည်။ ဖြစ်စဉ်နှင့်ပတ်သက်၍ ဒေသခံအမျိုးသားတစ်ဦးက “သေဆုံးသူတွေ အကုန်လုံးက အရပ်သားတွေချည်းပဲ။ အဲ့အရပ်သားတွေထဲ ၈ ယောက်ဆုံးတယ်။ ၂ ယောက်ဒဏ်ရာရတယ်။ ၇ ယောက်ကတော့ မိသားစုတစ်စုတည်း ဖြစ်သွားတာပေါ့။ သားတွေသမီးတွေ၊ အဲ့သားသမီးတွေရဲ့ မိန်းမရယ်ကလေးရယ်ပေါ့။ ပြီးတော့ ဘေးအိမ်က တစ်ယောက်ပေါ့လေ” ဟု ပြောသည်။ လေဘိုကျေးရွာသည် ယခင်က တစ်ကြိမ်မျှ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခံရဖူးခြင်း မရှိသည့်အပြင် ကျေးရွာအတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ အခြေစိုက်နေထိုင်ခြင်း မရှိဘဲ စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်သွားခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ မော်လူးမြို့နယ်အတွင်း စစ်ကောင်မရှင်တပ်သည် ဇန်နဝါရီလ တစ်လအတွင်း ၃ ကြိမ်တိုင်တိုင် လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာ အရပ်သား ၉ ဦးနှင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် ၅ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၁၄ ဦးအထိ အသက် ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။ ဇန်နဝါရီလ ၂ ရက်နေ့က ပဲခူးကျေးရွာ ပလဖရုံး တိုက်ခိုက်ခံရမှုတွင် ၁၂ တန်းကျောင်းသူတစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သလို၊ ဇန်နဝါရီ ၂၁ ရက်နေ့ကလည်း မာန်ဟဲကျေးရွာ ပကဖရုံး တိုက်ခိုက်ခံရမှုကြောင့် KIA နှင့် ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် ၅ ဦး ကျဆုံးခဲ့ရသည်။ ဒေသခံအမျိုးသားက “ပစ်တဲ့နေရာတွေကလည်း တစ်လအတွင်းကို ၃ ကြိမ်ဗျာ။ သူတို့က သတင်းတွေ အတိ အကျရတာ။ နေရာတွေကလည်း ပလဖ စခန်း၊ ပကဖစခန်းတွေ နောက်ဆုံးကြဲတဲ့ လေဘိုရွာမှာတော့ တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေ ရွာထဲမနေဘူး။ ဒါကတော့ ရွာကို ဦးတည်ကြဲသွားတာပေါ့” ဟု ပြောသည်။ မော်လူးမြို့သည် မြစ်ကြီးနား–မန္တလေး ဗျူဟာလမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလအတွင်းက တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက သိမ်းပိုက်ခဲ့ကာ အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရား လည်ပတ်နေသည့် မြို့တစ်မြို့ဖြစ်သည်။ စစ်ကော်မရှင်တပ်သည် ၎င်းတို့ လက်လွှတ်ထားရသည့် နယ်မြေများရှိ အရပ်သားပြည်သူများကို ပစ်မှတ်ထား ကာ လေကြောင်းမှ အငြိုးအတေးဖြင့် တိုက်ခိုက်နေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဒေသခံများက ပြောသည်။

အင်းတော်မြို့နယ်အတွင်း အရပ်သား ကျေးရွာကို ဗုံးကြဲ၊ မိသားစု ဝင် ၇ ဦး အပါအဝင် ၈ ဦး သေဆုံး

Feb 3

၅ နှစ်အတွင်း ထောင်တွင်း သေဆုံးမှု စံချိန်တင် မြင့်မားလာ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် (၅) နှစ်တာကာလအတွင်း ထောင်တွင်းသေဆုံးမှု စံချိန်တင်မြင့်တက် ခဲ့ပြီး အိုးဘိုထောင်တွင် သေဆုံးသူ အများဆုံးဖြစ်နေသည်ဟု မြန်မာအကျဉ်းထောင်သက်သေ (MPW) အဖွဲ့က ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ အကျဉ်းထောင်အသီးသီး၌ မတရားဖမ်းဆီးခံထားရသည့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားနှင့် အကျဉ်းသူ စုစုပေါင်း ၂၇၄ ဦး အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရပြီး၊ ၂၀၂၅ ခုနှစ် တစ်နှစ်တည်းမှာပင် ၁၁၃ ဦးအထိ ရှိလာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သေဆုံးရသည့် အကြောင်းရင်းများတွင် လုံလောက်သော ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု မရရှိခြင်းမှာ ၅၁ ရာခိုင် နှုန်းကျော်ဖြင့် ထိပ်ဆုံးတွင်ရှိနေပြီး၊ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက် သတ်ဖြတ်ခံရခြင်းနှင့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ကြောင့် သေဆုံးခြင်းတို့က ကျန်ရှိသော အပိုင်းကဏ္ဍများတွင် ပါဝင်နေသည်။ အကျဉ်းထောင်များ အတွင်း အကျဉ်းသူ/သားများအား ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု မရရှိခြင်းနှင့် ဆေးဝါးကုသ ခွင့် မပေးခြင်းသည် လူသား တစ်ယောက် ရရှိရမည့် အသက်ရှင်သန်ပိုင်ခွင့်ကို အတိအလင်း ချိုးဖောက်‌နေခြင်း ဖြစ်သည် ဟု မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ ကွန်ရက် (PPNM) မှ ကိုသိုက်ထွန်းဦးက ပြော သည်။ “အထူးသဖြင့် အကျဉ်းထောင်ထဲမှာ ရှိတဲ့ အကျဉ်းသားတွေဟာ အကျဉ်းသား အခွင့်အရေးရော လူ့အခွင့် အရေး ရော ဆုံးရှုံးနေတဲ့ အခြေအနေ တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ထောင်ထဲမှာရှိတဲ့ လက်ရှိ ပြည်သူ လူထု ခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အပါအဝင် နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေရဲ့ အသက်ရှင်သန် ပိုင်ခွင့်ကို အဆိုး ဝါးဆုံး ခြိမ်းခြောက်ခံရတဲ့ အခြေအနေမှာ ရောက်နေတယ်လို့ ပြောချင်ပါတယ်။ အဲ့တော့ အကျဉ်းထောင်ထဲမှာ ရှိတဲ့ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားတွေကိုလုံလောက်တဲ့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု မပေးတာ အကျဉ်းသားတွေ အရေးပေါ်ဖြစ်တဲ့ အခြေအနေမှာ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေကို ပြင်ပဆေးရုံ မထုတ်တာဟာ တစ်ဖက်ကနေ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေ အသက်သေဆုံးအောင် သတ်ဖြတ်နေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။” အကျဉ်းထောင်အလိုက် ကြည့်မည်ဆိုပါက မန္တလေး အိုးဘိုအကျဉ်းထောင်သည် သေဆုံးသူ ၉၆ ဦးဖြင့် အဆိုးရွားဆုံးဖြစ်နေပြီး၊ ရန်ကုန် အင်းစိန်အကျဉ်းထောင်တွင် ၆၂ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ် မတ်လအတွင်းက ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ငလျင်ဘေးတွင် အဆောက်အအုံပြိုကျမှုကြောင့် အိုးဘိုထောင်အတွင်းရှိ ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးများ အပါအဝင် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၅၉ ဦး သေဆုံးခဲ့ရ သည့် ဖြစ်စဉ်မှာ ထောင်တွင်းဘေးအန္တရာယ် ကာကွယ်ရေး ယန္တရား ပျက်စီးနေမှုကို ပြသရာရောက်ခဲ့သည်။ ယခုကဲ့သို့ ထောင်တွင်း အသေအပျောက် များပြားလာမှုနှင့် ပတ်သက်ပြီး နိုင်ကျဉ်းဟောင်းတစ်ဦးက “ဒီကိန်းဂဏန်းတွေဟာ အကျဉ်းထောင် ယန္တရားတစ်ခု လုံးက နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားတွေကို အငြိုးအတေးနဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ သေတွင်းထဲ ပို့နေတာကို သက်သေပြနေ တာပါ။ ဆေးကုသခွင့် ပိတ်ပင်တာ၊ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက် တာတွေဟာ မတော်တဆဖြစ်ရပ်တွေ မဟုတ်ဘဲ စနစ် တကျ ကျူးလွန်နေတဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ထောင်အာဏာပိုင်တွေရဲ့ လက်ထဲမှာတင် နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေရဲ့ အသက်ဟာ စက္ကန့်နဲ့အမျှ စိုးရိမ်နေရတဲ့ အခြေအနေမှာ ရှိနေပါတယ်” ဟု ပြောသည်။ သေဆုံးသူများအနက် အသက် ၁၈ နှစ်မှ ၃၄ နှစ်ကြား လူငယ်များမှာ ၇၆ ဦးဖြင့် အများဆုံးဖြစ်သလို၊ အသက် ၆၀ ကျော် သက်ကြီးရွယ်အို ၄၆ ဦးနှင့် အသက် ၁၈ နှစ်အောက် ကလေးငယ်တစ်ဦးလည်း ပါဝင်နေသည်။ ၎င်းအခြေအနေသည် စစ်ကော်မရှင်၏ အကျဉ်းဦးစီးဌာနသည် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေး ကြေညာ စာတမ်း (UDHR) ပါ အသက်ရှင်သန်ပိုင်ခွင့်ကို ပြောင်ပြောင်တင်းတင်း ချိုးဖောက်နေခြင်း ဖြစ်သည်ဟု MPW က သုံးသပ်ထားသည်။ မြန်မာအကျဉ်း ထောင်သက်သေ (MPW) အဖွဲ့သည် နိုင်ငံရေးအရ မတရားဖမ်းဆီးခံထားရသူအားလုံးကို ချွင်း ချက်မရှိ လွှတ်ပေးရန်၊ သေဒဏ်စနစ်ကို ဖျက်သိမ်းရန်နှင့် နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်မှုတွင် ပါဝင်သည့် ထောင်အာဏာ ပိုင်များကို ထိရောက်စွာ အရေးယူရန် ကုလသမဂ္ဂနှင့် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းသို့ အရေးပေါ် တောင်းဆိုထား သည်။ ဤအစီရင်ခံစာသည် မတရားကြွေလွင့်သွားရသော နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများအတွက် ဂုဏ်ပြုမှတ်တမ်းတစ်ခု ဖြစ်သလို၊ ကျန်ရှိနေသူများအတွက် တရားမျှတမှု ရှာဖွေပေးရန် လှုံ့ဆော်မှုတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ ယခုကဲ့သို့ နှစ်စဉ်သေဆုံးမှုနှုန်း သိသိသာသာ မြင့်တက်လာခြင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ အကျဉ်းထောင်များအတွင်းရှိ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အခြေအနေမှာ အနီရောင်အဆင့်သို့ ရောက်ရှိနေပြီဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြနေပြီး နိုင်ကျဉ်း အရေး စောင့်ကြည့်နေသူများက ပြောသည်။ ထို့ပြင် ကျူးလွန်သူများကို တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုရှိစေရန် နိုင်ငံတကာက လက်တွေ့ကျကျ ဆောင်ရွက်ပေးရန် လိုလားသည်ဟု ဆိုကြသည်။

၅ နှစ်အတွင်း ထောင်တွင်း သေဆုံးမှု စံချိန်တင် မြင့်မားလာ

« Prev 1 … 91 92 93 94 95 … 1,082 Next »

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ည ရုပ်သံသတင်း (၁၃-၅-၂၆)

ဒီနေ့ အစီအစဉ်တွေထဲမှာတော့…..

– ချင်းပြည်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ စစ်တပ်က လေကြောင်းက ဗုံးကြဲလို့ စစ်သုံ့ပန်းတွေ အပါအဝင် လူသေဆုံး

– ရှမ်းမြောက်-ကချင် အစပ် မဘိမ်းဘက်မှာ စစ်တပ်က အင်အားအမြောက်အများ တိုးချဲ့

– ထိုင်းရောက် မြန်မာတွေ လုံခြုံရေးနဲ့ အလုပ်လုပ်ဖို့ အကန့်အသတ်တွေက ဘာတွေလဲ။

– UFC ခါးပတ်ပိုင်ရှင် ဂျော့ရှူဝါဗန် ထိုင်းနဲ့ မလေးရှားကို လာဖို့ရှိ

– အမေရိကား-တရုတ် ထိပ်သီး အစည်းအဝေး မတိုင်ခင် ဘာတွေ ကြိုတင် ပြင်ဆင်နေသလဲ

– ပီကင်း ထိပ်သီး ဆွေးနွေးပွဲ မတိုင်ခင် ဖိလစ်ပိုင်နဲ့ အမေရိကန် စစ်လေ့ကျင့်မှု

– ယူကရိန်း ဒရုန်းတွေက စစ်ပွဲတွေအတွက် ခေတ်သစ်တစ်ခု ပြောင်းစေမလား

– ၂ နှစ်ကျော်က မြုပ်သွားတဲ့ ရုရှား သင်္ဘောမှာ ဘာတွေပါသလဲ

×Close

News

Bloody Ballot Boxes and an Election Under the Shadow of “Made in China” — February 16, 2026 2:29 pm
IDPs Face Severe Medicine Shortages in Paletwa Township — November 7, 2024 3:02 pm
1,000 Displaced Need Urgent Aid in Pinlaung Township, Shan State — October 30, 2024 1:52 pm

Recent Posts

စလော့ဂိမ်း သိန်း ၁၅၀ ရှုံးသဖြင့် ယာဉ်မောင်းတစ်ဦး အဆုံးစီရင်
မောင်တောမြို့နယ်အတွင်း ထိုးဖောက်လာသည့် ARSA အဖွဲ့ နှင့် AA တိုက်ပွဲဖြစ်
အီရန် ခေါင်းဆောင်ကြီး အယာတိုလာ ခါမေနီအတွက် ရက်ရှည်ဈာပနအခမ်းအနားများ ပြင်ဆင်
TikTok တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှုအတွင်း နမ်းခဲ့သည့် အင်ဒိုနီးရှားစုံတွဲတစ်တွဲကို ကြိမ်ဒဏ် ၂၁ ချက်စီ အပြစ်ပေး
တားမြစ်ချက်ကို မလိုက်နာသည့် ရှေးရိုးစွဲ SSPX အဖွဲ့ကို ဗာတီကန် သာသနာ ထုတ်ပယ်

Archives

Archives

×Close