သတင်း

အမေရိကန်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံတို့အကြား ကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီမှု ရရှိ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်နှင့် အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် နာရင်ဒရာမိုဒီတို့သည် ဖုန်းဖြင့် ဆွေးနွေးခဲ့ပြီးနောက် နှစ်နိုင်ငံအကြား အရေးပါသော ကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီချက်တစ်ရပ် ရရှိခဲ့သည်။ အဆိုပါ သဘောတူညီချက်အရ အိန္ဒိယနိုင်ငံသည် ရုရှားနိုင်ငံထံမှ ရေနံဝယ်ယူမှုကို ရပ်ဆိုင်းမည်ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်နှင့် ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံတို့ထံမှ ရေနံကို အစားထိုး ဝယ်ယူသွားမည်ဖြစ်သည်။ အပြန်အလှန်အားဖြင့် သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က အိန္ဒိယပို့ကုန်များအပေါ် ကောက်ခံထားသည့် အခွန်နှုန်းထား (Tariffs) ကို ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၁၈ ရာခိုင်နှုန်းသို့ လျှော့ချပေးရန် သဘောတူညီခဲ့သည်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံသည်လည်း အမေရိကန်ကုန်စည်များအပေါ် ကန့်သတ်ချက်များ ဖယ်ရှားပေးမည့်အပြင် အမေရိကန်ထံမှ စွမ်းအင်၊ နည်းပညာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးဆိုင်ရာ ကုန်စည်များကို ဒေါ်လာ ၅၀၀ ဘီလီယံကျော်ဖိုး ဝယ်ယူရန် ကတိပြုခဲ့သည်။ ဤသဘောတူညီချက်သည် အမေရိကန်၏ အခွန်တိုးမြှင့်မှုကြောင့် ကျဆင်းသွားသော အိန္ဒိယ၏ ပို့ကုန်ကဏ္ဍကို ပြန်လည်ဦးမော့လာစေမည်ဟု ပညာရှင်များက သုံးသပ်ကြသည်။

အမေရိကန်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံတို့အကြား ကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီမှု ရရှိ

အမေရိကန်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံတို့အကြား ကုန်သွယ်ရေး သဘောတူညီမှု ရရှိ  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။  အမေရိကန်သမ္မ…

  • February 3, 2026
မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်များအား စစ်ရာဇဝတ်မှုများအပေါ် တီမောတရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုမှု စတင် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ မြန်မာနိုင်ငံ အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် အပေါင်းအပါများအား စစ်ရာဇဝတ်မှုများဖြင့် အရေးယူရန် တီမောလက်စ်တေးနိုင်ငံ (Timor-Leste) တရားရုံး၌ ဥပဒေကြောင်းအရ စတင်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ချင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့ (CHRO) က တင်သွင်းခဲ့သည့် ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ ဖိုင်တွဲကို စစ်ဆေးရန်အတွက် တီမောအစိုးရက အစိုးရရှေ့နေတစ်ဦးကို ခန့်အပ်လိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း CHRO နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ တာဝန်ခံမှုရှိရေး စီမံကိန်း (MAP) တို့က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ချင်းလူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့၏ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ ဆလိုင်းဇအုပ်က တီမောပြည်သူများသည်လည်း လွတ်လပ်ရေးတိုက်ပွဲကာလအတွင်း အလားတူ ခါးသီးသောနှိပ်စက်မှုများ ခံစားခဲ့ရဖူးသဖြင့် မြန်မာပြည်သူများနှင့် ထပ်တူခံစားရကာ ယခုကဲ့သို့ တရားမျှတမှုအတွက် ဆောင်ရွက်ပေးခြင်းကို ကြိုဆိုကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ တရားရုံးသို့ တင်သွင်းထားသော သက်သေများတွင် ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးအား ခင်ပွန်းဖြစ်သူရှေ့၌ အုပ်စုဖွဲ့မုဒိမ်းကျင့်ခြင်း၊ ကလေးငယ်များနှင့် သတင်းထောက်များကို သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်များအား သတ်ဖြတ်ခြင်းနှင့် ဆေးရုံ၊ ဘုရားကျောင်းများကို လေကြောင်းမှ ဗုံးကြဲခြင်းဆိုင်ရာ အထောက်အထားများ ပါဝင်သည်။ တီမောနိုင်ငံသည် နိုင်ငံတကာတွင် ဖြစ်ပွားသည့် ကြီးလေးသောပြစ်မှုများကို မိမိနိုင်ငံတရားရုံး၌ စစ်ဆေးစီရင်ပိုင်ခွင့်ရှိသည့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ တရားစီရင်ပိုင်ခွင့် (Universal Jurisdiction) ကို ပြဌာန်းထားသည့် နိုင်ငံဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်များသည် ICJ၊ ICC တို့အပြင် အာဂျင်တီးနား၊ တူရကီနှင့် ဂျာမနီနိုင်ငံတို့တွင်လည်း တရားစွဲဆိုခံထားရသည်။

မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်များအား စစ်ရာဇဝတ်မှုများအပေါ် တီမောတရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုမှု စတင်

မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်များအား စစ်ရာဇဝတ်မှုများအပေါ် တီမောတရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုမှု စတင် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ …

  • February 3, 2026
အမေရိကန်စစ်အတွက် ပြင်ဆင်နေတဲ့ ဗီယက်နမ်ရဲ့ လျှို့ဝှက် အစီရင်ခံစာ ထွက်ပေါ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ ဗီယက်နမ်စစ်တပ်ဟာ အမေရိကန်နဲ့ စစ်ဖြစ်လာနိုင်ခြေအတွက် ပြင်ဆင်နေတယ်ဆိုတဲ့ ဗီယက်နမ် အစိုးရ အတွင်းပိုင်းက လျှို့ဝှက်အစီရင်ခံစာတစ်စောင် ထွက်ပေါ်လာပါတယ်။ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံဟာ အမေရိကန်နဲ့ သံတမန်ရေးအရ အမြင့်ဆုံးအဆင့် (Comprehensive Strategic Partnership) အထိ တိုးမြှင့်ထားပေမဲ့၊ ဗီယက်နမ်စစ်တပ်ရဲ့ ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လထုတ် လျှို့ဝှက်စာတမ်းတစ်ခုမှာ အမေရိကန်ကို "ရန်လိုသော အင်အားစု" (Belligerent power) အဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြောင်း လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့ဖြစ်တဲ့ The 88 Project က ထုတ်ဖော်လိုက်ပါတယ်။ စာတမ်းရဲ့ အမည်ကိုတော့ "အမေရိကန်၏ ဒုတိယအကြိမ် ကျူးကျော်မှုစီမံကိန်း" (The 2nd U.S. Invasion Plan) လို့ ပေးထားပါတယ်။ ဒီစာတမ်းမှာ ဗီယက်နမ်စစ်ဘက် နည်းဗျူဟာပညာရှင်တွေက အမေရိကန်ဟာ တရုတ်ကို တားဆီးဖို့အတွက် အာရှနိုင်ငံတွေနဲ့ ပူးပေါင်းနေပေမဲ့၊ တစ်ဖက်မှာလည်း ဗီယက်နမ်ရဲ့ ဆိုရှယ်လစ်စနစ်ကို ပြောင်းလဲဖို့ "အရောင်တော်လှန်ရေး (Color Revolution)" တွေကတစ်ဆင့် ကြိုးပမ်းလာနိုင်တယ်လို့ ယုံကြည်နေကြပါတယ်။ အရောင်တော်လှန်ရေးဆိုတာကတော့ ၁၉၉၀ ခုနှစ်တွေက ဆိုဗီယက် ယူနီယံကို ပြိုကွဲစေခဲ့တဲ့ လူထု လှုပ်ရှားမှုတွေကို အခြေခံတဲ့ တော်လှန်ရေးတွေကို ဆိုလိုပါတယ်။ ယူကရိန်းမှာ လိမ္မော်ရောင် တော်လှန်ရေး (Orange Revolution)၊ ဂျော်ဂျီယာမှာ နှင်းဆီတော်လှန်ရေး (Rose Revolution)၊ ဖိလစ်ပိုင်မှာ အဝါရောင်တော်လှန်ရေး (Yellow Revolution) စသဖြင့် သုံးနှုန်းခဲ့တဲ့ တော်လှန်ရေး ပုံစံမျိုးကို အမေရိကန်နဲ့ အနောက်တိုင်းနိုင်ငံတွေက ပုံဖော်မယ်လို့ ဆိုလိုတာပါ။   အမေရိကန်ဟာ ဗီယက်နမ်အတွက် အကြီးမားဆုံး ပို့ကုန်စျေးကွက်ဖြစ်သလို၊ တရုတ်ရဲ့ ရန်ကိုကာကွယ်ဖို့ အရေးပါတဲ့ မဟာမိတ်ဖြစ်ပါတယ်။ စစ်တပ်နှင့် ကွန်မြူနစ်ပါတီဝင်ဟောင်းတွေ ကတော့ ၁၉၇၅ မှာ ပြီးဆုံးခဲ့တဲ့ ဗီယက်နမ်စစ်ပွဲရဲ့ အငြိုးကို မမေ့သေးဘဲ အမေရိကန်ဟာ ဗီယက်နမ်မှာ ဒီမိုကရေစီနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးတွေကို အကြောင်းပြပြီး အစိုးရကို ဖြုတ်ချဖို့ ကြိုးစားလိမ့်မယ်လို့ သံသယရှိနေဆဲပါ။ လက်ရှိ ဗီယက်နမ်ခေါင်းဆောင် တိုလမ် (To Lam) ဟာ အမေရိကန် သမ္မတ ဒေါ်နယ် ထရမ့်နဲ့ ရင်းနှီးတဲ့ ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်ထားပါတယ်။ ထရမ့်မိသားစုဟာ ဗီယက်နမ်မှာ ဒေါ်လာ ၁.၅ ဘီလီယံတန် ဂေါက်ကွင်းနဲ့ အိမ်ခြံမြေစီမံကိန်းတွေ လုပ်နေပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အမေရိကန်က ဗင်နီဇွဲလားသမ္မတ မာဒူရိုကို ဖမ်းဆီးခဲ့တဲ့ ဖြစ်စဉ်မျိုးတွေက ဗီယက်နမ်စစ်တပ်ကို ပိုပြီး စိုးရိမ်ထိတ်လန့်စေပါတယ်။ အမေရိကန် ရဲ့ ရန်သူ အဖြစ် ထုတ်ဖော်ပြောဆိုထားတဲ့ ကျူးဘား နိုင်ငံဟာ ဗီယက်နမ်ရဲ့ မဟာမိတ် ဖြစ်ပါတယ်။ ဗီယက်နမ်ဟာ ၁၉၅၅ ကနေ ၁၉၇၅ အထိ အမေရိကန်နဲ့ နှစ်ပေါင်း ၂၀ ကြာ စစ်ပွဲပြင်းပြင်းထန်ထန် ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ စစ်ပွဲပြီးနောက်ပိုင်း ၁၉၉၅ မှာမှ နှစ်နိုင်ငံ သံတမန်ရေး ပြန်လည်စတင်ခဲ့တာပါ။ ဗီယက်နမ်ဟာ တရုတ်နဲ့ ပိုင်နက်အငြင်းပွားမှုတွေ ရှိပေမဲ့ ကွန်မြူနစ်ပါတီ အချင်းချင်းဖြစ်လို့ အစိုးရဖြုတ်ချခံရမယ့် အန္တရာယ် (Existential Threat) အနေနဲ့ မမြင်ပါဘူး။ အမေရိကန်ကတော့ စီးပွားရေးအရ အားကိုးရပေမဲ့ "ဒီမိုကရေစီ" ဆိုတဲ့ အယူအဆက ကွန်မြူနစ်ပါတီ အာဏာတည်မြဲရေးအတွက် ခြိမ်းခြောက်မှုလို့ သူတို့က ယူဆနေပါတယ်။ အခု ထွက်ပေါ်လာတဲ့ အစီရင်ခံစာမှာ ဗီယက်နမ်အတွက် အမေရိကန်ရဲ့ အန္တရာယ်က ကာကွယ်ဖို့ အကြံပြုချက်တွေ ပါဝင်ပါတယ်။ အဓိက အကြံပြုချက် ၃ ခုကို ပေးထားပါတယ်။ ၁။ ကျူးကျော်မှုအတွက် အကြောင်းပြချက်တွေကို ကာကွယ်ရန် (Pretext for Invasion) ဗီယက်နမ်စစ်ဘက် နည်းဗျူဟာပညာရှင်တွေက အမေရိကန်ဟာ စစ်တိုက်ဖို့အတွက် "အကြောင်းပြချက်" (Pretext) တစ်ခုခု ဖန်တီးလာလိမ့်မယ်လို့ ယုံကြည်နေပါတယ်။ ဥပမာ - လူမျိုးစုပဋိပက္ခ သို့မဟုတ် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုတွေကို အကြောင်းပြပြီး ဝင်ရောက်စွက်ဖက်လာမှာကို စိုးရိမ်တာပါ။ ဒါကြောင့် အမေရိကန်နဲ့ သူ့ရဲ့မဟာမိတ်တွေက ဗီယက်နမ်ကို ကျူးကျော်ဖို့ အကြောင်းပြချက် မရအောင် ကြိုတင်ကာကွယ်ရေး (Prevention) တွေကို အလေးထားလုပ်ဆောင်ဖို့ ညွှန်ကြားထားပါတယ်။ ၂။ "ပုံစံသစ်စစ်ပွဲ" များအတွက် ပြင်ဆင်ခြင်း (Unconventional Warfare) စစ်တပ်ဟာ ရှေးရိုးစဉ်လာ သေနတ်ကိုင်တိုက်တဲ့ စစ်ပွဲထက် ပိုမိုနက်နဲတဲ့ ပုံစံသစ်စစ်ပွဲ (Unconventional Warfare) တွေအတွက် ပြင်ဆင်နေပါတယ် - (၂-က) အရောင်တော်လှန်ရေးကို တားဆီးခြင်း ပြည်တွင်းမှာ အုံကြွမှုတွေ မဖြစ်အောင်၊ အနောက်တိုင်း တန်ဖိုးထားမှုတွေ (လွတ်လပ်စွာ ပြောဆိုခွင့်၊ ဒီမိုကရေစီ) စိမ့်ဝင်မလာအောင် ပြည်တွင်းလုံခြုံရေးနဲ့ ဝါဒဖြန့်ချိရေးပိုင်းကို တင်းကျပ်ဖို့ ပြင်ဆင်နေပါတယ်။ (၂-ခ) သတင်းအချက်အလက် စစ်ပွဲ အင်တာနက်နဲ့ လူမှုကွန်ရက်တွေကတစ်ဆင့် အစိုးရကို ဆန့်ကျင်တဲ့ အတွေးအခေါ်တွေ မပြန့်ပွားအောင် စောင့်ကြည့် ထိန်းချုပ်ဖို့ အလေးပေးထားပါတယ်။ ၃။ မဟာဗျူဟာမြောက် နိုးနိုးကြားကြားရှိမှု (Strategic Vigilance) ဗီယက်နမ်ဟာ အမေရိကန်နဲ့ "ဘက်စုံမဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်" အဖြစ် ပေါင်းနေပေမဲ့ စစ်တပ်ကတော့ "ရန်သူ့သဘောသဘာဝ" (Belligerent Nature) ဟာ ဘယ်တော့မှ ပြောင်းလဲမှာမဟုတ်ဘူးလို့ မှတ်ယူထားပါတယ်။ အမေရိကန်ဟာ တရုတ်ကို ဝိုင်းပတ်ပိတ်ဆို့ဖို့ ဗီယက်နမ်ကို အသုံးချချင်နေတာဖြစ်လို့ အမေရိကန်ဦးဆောင်တဲ့ "တရုတ်ဆန့်ကျင်ရေး အုပ်စု" ထဲကို လုံးဝမဝင်ပါဘဲ သီးခြားလွတ်လပ်စွာ ရပ်တည်နိုင်ဖို့ ပြင်ဆင်နေပါတယ်။ အမေရိကန်ရဲ့ သံတမန်ရေး ချဉ်းကပ်မှုတွေဟာ ဗီယက်နမ်ရဲ့ ဆိုရှယ်လစ်အစိုးရကို တဖြည်းဖြည်းချင်း ပြောင်းလဲပစ်ဖို့ ရည်ရွယ်တယ်လို့ မြင်တဲ့အတွက် "နိုင်ငံရေးအရ နိုးကြားမှု" ရှိဖို့ အရာရှိတွေကို လေ့ကျင့်ပေးနေပါတယ်။

အမေရိကန်စစ်အတွက် ပြင်ဆင်နေတဲ့ ဗီယက်နမ်ရဲ့ လျှို့ဝှက် အစီရင်ခံစာ ထွက်ပေါ်

အမေရိကန်စစ်အတွက် ပြင်ဆင်နေတဲ့ ဗီယက်နမ်ရဲ့ လျှို့ဝှက် အစီရင်ခံစာ ထွက်ပေါ် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။  ဗီယက်နမ…

  • February 3, 2026
နော်ဝေ အိမ်ရှေ့မင်းသမီးရဲ့ သား မုဒိမ်းမှု အပါအဝင် လိင်စော်ကားမှု အများအပြားနှင့် တရားရုံးတွင် ရင်ဆိုင်နေရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ 
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၃ ရက်။ နော်ဝေးနိုင်ငံ အိမ်ရှေ့မင်းသမီး မက်တီမာရစ် (Mette-Marit) ၏ သားဖြစ်သူ အသက် ၂၉ နှစ်အရွယ် မားရိယပ်စ် (Marius Borg Høiby) အား အော်စလိုခရိုင်တရားရုံး၌  မုဒိန်းမှု၊ လိင်စော်ကားမှုနှင့် အခြား ကြီးလေးသော ပြစ်မှု စွပ်စွဲချက်များဖြင့် အင်္ဂါနေ့တွင် စတင်စစ်ဆေးစီရင်လျက်ရှိသည်။ မားရိယပ်စ်သည် လွန်ခဲ့သော တစ်နှစ်ခွဲခန့်က အမျိုးသမီးတစ်ဦး၏ တိုက်ခန်းအတွင်း အကြမ်းဖက်မှုကျူးလွန်ခဲ့သဖြင့် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသူဖြစ်သည်။ တရားခွင် မစတင်မီကာလအတွင်း၌လည်း ၎င်းသည် တားမြစ်မိန့်ကို ချိုးဖောက်ခြင်း၊ ဓားဖြင့် ခြိမ်းခြောက်ခြင်းနှင့် ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကျူးလွန်မှုဆိုင်ရာ သံသယများဖြင့် ထပ်မံဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသဖြင့် လက်ရှိတွင် အချုပ်ဖြင့် တရားရင်ဆိုင်နေရခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းအပေါ် စွဲဆိုထားသည့် စွဲချက်ပေါင်း ၃၈ ခု ရှိပြီး ယင်းတို့အနက် မုဒိမ်းမှုအပါအဝင် ကြီးလေးသော ပြစ်မှုများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် - ·       ၂၀၂၃ ခုနှစ်အတွင်း သတိမေ့နေသည့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးအား မုဒိမ်းကျင့်မှု။ ·       ၂၀၁၈ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်း အမျိုးသမီး ၃ ဦးအား လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားမုဒိမ်းကျင့်မှု။ ·       ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဗီဒီယိုရိုက်ကူးမှု ၆ ကြိမ်။ ·       အတူနေဖော် သို့မဟုတ် ချစ်သူဟောင်းများအား ခြိမ်းခြောက်ခြင်း၊ နှိပ်စက်ခြင်းနှင့် အနိုင်ကျင့်ခြင်းများ။ ·       ဆေးခြောက် ၃.၅ ကီလိုဂရမ် သယ်ဆောင်မှုနှင့် အရှိန်ပြင်းစွာ မော်တော်ယာဉ် မောင်းနှင်မှုများ။ မားရိယပ်စ်၏ ရှေ့နေအဖွဲ့က လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားမှုနှင့် အကြမ်းဖက်မှုဆိုင်ရာ စွဲချက်အများစုကို ငြင်းဆိုထားသော်လည်း ၎င်းသည် ကနဦးအဖမ်းခံရစဉ်က ပစ္စည်းများအား ဖျက်ဆီးခြင်းနှင့် အသေးအဖွဲ ကိုယ်ထိလက်ရောက် ကျူးလွန်မှုအချို့ကိုမူ ဝန်ခံထားသည်။ အကယ်၍ ပြစ်မှုထင်ရှားစီရင်ခြင်းခံရပါက ၎င်းသည် အနည်းဆုံး ထောင်ဒဏ် ၁၀ နှစ်အထိ ကျခံရဖွယ်ရှိသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အိမ်ရှေ့မင်းသမီး မက်တီမာရစ်ကိုယ်တိုင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသည့် အရှုပ်တော်ပုံတစ်ခုကြောင့်လည်း နော်ဝေးပြည်သူများအကြား ဝေဖန်မှုများ မြင့်တက်လျက်ရှိသည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြစ်မှုကျူးလွန်သူ ကွယ်လွန်သူ ဂျက်ဖရီ အက်ပ်စတိန်း (Jeffrey Epstein) နှင့် အိမ်ရှေ့မင်းသမီးတို့အကြား အီးမေးလ်ပေါင်း ၉၀၀ ကျော် အပြန်အလှန် ပေးပို့ခဲ့ကြောင်း အမေရိကန် တရားရေးဌာနက ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အိမ်ရှေ့မင်းသမီးက သူမအနေဖြင့် "ဆုံးဖြတ်ချက် မှားယွင်းခဲ့ခြင်း" ဖြစ်ကြောင်း ဝန်ခံထားသော်လည်း အက်ပ်စတိန်း၏ ဖလော်ရီဒါရှိ နေအိမ်၌ ၄ ရက်ကြာ သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည့် အချက်များကြောင့် သူမ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို အကြီးအကျယ် ထိခိုက်စေခဲ့သည်။ ယင်းအရှုပ်တော်ပုံများကြောင့် "လိင်နှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်း ဖောင်ဒေးရှင်း" (Sex and Society Foundation) က အိမ်ရှေ့မင်းသမီးအား ၎င်းတို့၏ နှစ်ပတ်လည်ဆုအတွက် နာယကအဖြစ်မှ ပယ်ဖျက်လိုက်ပြီဖြစ်သည်။ ယခု ကြားနာနေသော တရားခွင်သို့ တော်ဝင်မိသားစုဝင်များ တက်ရောက်မည်မဟုတ်ဘဲ ဘုရင်ကြီးနှင့် မိဖုရားကြီးတို့သည်လည်း အီတလီနိုင်ငံတွင် ကျင်းပမည့် ဆောင်းရာသီအိုလံပစ်ပွဲတော်သို့ သွားရောက်ရန် ရှိနေသည်။ လက်ရှိတွင် အမှုရင်ဆိုင်နေရသူ မားရိယပ်စ်သည် အိမ်ရှေ့မင်းသား ဟားကွန် (Haakon) နှင့် မတိုင်မီက ရရှိခဲ့သည့် သားဖြစ်သဖြင့် တော်ဝင်မိသားစုဝင်အစစ်အမှန် မဟုတ်ပေပ။ သို့သော်လည်း ယခုဖြစ်ရပ်များသည် နော်ဝေးတော်ဝင်မိသားစု၏ ဂုဏ်သိက္ခာအတွက် နှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း အကြီးမားဆုံးသော ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။

နော်ဝေ အိမ်ရှေ့မင်းသမီးရဲ့ သား မုဒိမ်းမှု အပါအဝင် လိင်စော်ကားမှု အများအပြားနှင့် တရားရုံးတွင် ရင်ဆိုင်နေရ

နော်ဝေ အိမ်ရှေ့မင်းသမီးရဲ့ သား မုဒိမ်းမှု အပါအဝင် လိင်စော်ကားမှု အများအပြားနှင့် တရားရုံးတွင် ရင်ဆိုင်နေရ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေ…

  • February 3, 2026
အမေရိကန်တိုက်လာလျှင် ဒေသတွင်း စစ်ပွဲ ဖြစ်မည်ဟု အီရန်ခြိမ်းခြောက် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။ အမေရိကန်နှင့် အီရန်တို့ကြား ကြားခံနိုင်ငံများမှတစ်ဆင့် ဆွေးနွေးမှုများ ပြုလုပ်နေသော်လည်း အီရန်အဓိပတိခေါင်းဆောင် အယာတိုလာ အလီ ခါမေနီက အမေရိကန်၏ တိုက်ခိုက်မှုတိုင်းသည် ဒေသတွင်းစစ်ပွဲ (Regional War) အဖြစ်သို့ ကူးစက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြင်းထန်စွာ သတိပေးခဲ့သည်။ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ကမူ အီရန်နှင့် ဆွေးနွေးနေကြောင်းကို အတည်ပြုခဲ့ပြီး အီရန်အနေဖြင့် နျူကလီးယားစီမံကိန်း ရပ်တန့်ရန်နှင့် ဆန္ဒပြသူများကို သတ်ဖြတ်နေမှု ရပ်တန့်ရန် အချက်နှစ်ချက်ကို တောင်းဆိုထားသည်။ လက်ရှိတွင် ကမ္ဘာ့ရေနံတင်ပို့မှု၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း ဖြတ်သန်းရာ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား၌ တင်းမာမှုများ မြင့်တက်နေသည်။ အီရန်က စစ်ရေးလေ့ကျင့်ရန် ပြင်ဆင်နေသကဲ့သို့ အမေရိကန်ကလည်း USS Abraham Lincoln လေယာဉ်တင်သင်္ဘောကို စေလွှတ်ထားသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အီရန်ပြည်တွင်း၌ ဆန္ဒပြသူများကို အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုကြောင့် သေဆုံးသူ ၆,၃၀၀ ကျော်မှ ၃၀,၀၀၀ ခန့်အထိ ရှိနိုင်ကြောင်း လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့များက ခန့်မှန်းထားသည်။ အီရန် ခေါင်းဆောင် အယာတိုလာ ခါမေနီကမူ ယင်းဆန္ဒပြမှုများကို အာဏာသိမ်းရန် ကြိုးပမ်းမှုအဖြစ် ရှုမြင်လျက်ရှိသည်။

အမေရိကန်တိုက်လာလျှင် ဒေသတွင်း စစ်ပွဲ ဖြစ်မည်ဟု အီရန်ခြိမ်းခြောက်

အမေရိကန်တိုက်လာလျှင်ဒေသတွင်းစစ်ပွဲ ဖြစ်မည်ဟု အီရန်ခြိမ်းခြောက်  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။  အမေရိကန်နှင့် အီ…

  • February 2, 2026
မလေးရှားက ဆီခိုး ပြောင်းထည့်နေသော သင်္ဘော နှစ်စီး ဖမ်းဆီး သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။ မလေးရှားနိုင်ငံ၊ ပီနန်း (Penang) ကမ်းလွန်၌ တရားမဝင် ရေနံလွှဲပြောင်းနေသည့် သင်္ကာမကင်းဖွယ် ရေနံတင်သင်္ဘောနှစ်စင်းကို မလေးရှားရေကြောင်းရဲတပ်ဖွဲ့ (MMEA) က ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အဖွဲ့ (Amnesty International) ၏ အစီရင်ခံစာတွင် အီရန်နိုင်ငံသည် "အရိပ်သင်္ဘော (Ghost Ships)" များ အသုံးပြု၍ မြန်မာစစ်ကောင်စီထံ ရေနံနှင့် လေယာဉ်ဆီများ ပေးပို့နေကြောင်း ထုတ်ဖော်ခဲ့ပြီး မကြာမီတွင် ဤကိစ္စ ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ အဆိုပါသင်္ဘောများပေါ်၌ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၂၉.၉ သန်းခန့် တန်ဖိုးရှိ ရေနံစိမ်းများကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ပြီး ဒေါ်လာ ၁၈၀ သန်းခန့် တန်ဖိုးရှိ သင်္ဘောကြီးနှစ်စင်းကိုလည်း သိမ်းဆည်းခဲ့သည်။ သင်္ဘောပေါ်တွင် မြန်မာ၊ တရုတ်၊ အီရန်၊ ပါကစ္စတန်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံသား အမှုထမ်း စုစုပေါင်း ၅၃ ဦး ပါဝင်ပြီး ကပ္ပတိန်နှစ်ဦးကို စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် ဖမ်းဆီးထားသည်။ မလေးရှားရေပိုင်နက်သည် ရေနံ၏ မူရင်းဒေသကို ဖုံးကွယ်ရန်အတွက် သင်္ဘောချင်းကပ်၍ ရေနံလွှဲပြောင်းလေ့ရှိရာ အာဏာပိုင်များက ယခုအခါ ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ကျောက်ချခြင်းနှင့် တရားမဝင် ရေနံလွှဲပြောင်းခြင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေများဖြင့် အမှုဖွင့်စစ်ဆေးလျက်ရှိသည်။

မလေးရှားက ဆီခိုး ပြောင်းထည့်နေသော သင်္ဘော နှစ်စီး ဖမ်းဆီး

မလေးရှားကဆီခိုး ပြောင်းထည့်နေသော သင်္ဘော နှစ်စီး ဖမ်းဆီး  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။  မလေးရှားနိုင်ငံ၊ ပီနန်…

  • February 2, 2026
ရွေးကောက်ပွဲ နောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံ အပေါ် ချည်းကပ်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နည်းလမ်းသစ် အဆိုပြု သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကျင်းပခဲ့သော ရွေးကောက်ပွဲ၌ စစ်တပ်ကျောထောက်နောက်ခံပြု USDP ပါတီ အနိုင်ရခဲ့ပြီးနောက် တက်လာမည့် အစိုးရသစ်ကို "Calibrated Engagement" ခေါ် အခြေအနေပေါ်မူတည်၍ ချိန်ဆထိတွေ့ဆက်ဆံသည့် နည်းလမ်းဖြင့် ဆောင်ရွက်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက အာဆီယံသို့ အဆိုပြုခဲ့သည်။ ယင်းသည် ချက်ချင်းအသိအမှတ်ပြုခြင်းမျိုး မဟုတ်ဘဲ မြန်မာဘက်မှ အကြမ်းဖက်မှု လျှော့ချခြင်းနှင့် လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ခွင့်ပြုခြင်းစသည့် သတ်မှတ်ချက်များ (Benchmarks) အပေါ် မူတည်၍ တစ်ဆင့်ချင်း ဆောင်ရွက်သွားမည့် နည်းလမ်းဖြစ်သည်။ ကုလသမဂ္ဂနှင့် ဗြိတိန်အပါအဝင် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းက ယင်းရွေးကောက်ပွဲကို "ဟန်ပြ" အဖြစ် ရှုတ်ချထားသော်လည်း ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးကမူ အပြုသဘောဆောင်သော အပြောင်းအလဲများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်မလားဆိုသည်ကို စောင့်ကြည့်လျက်ရှိသည်။ သို့ရာတွင် အာဆီယံအနေဖြင့် မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင်များကို အစည်းအဝေးတက်ရောက်ခွင့် ပိတ်ပင်ထားဆဲဖြစ်ပြီး မူဝါဒ ၅ ချက်အပေါ်တွင်သာ ဆက်လက်အခြေခံသွားမည်ဖြစ်သည်။

ရွေးကောက်ပွဲ နောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံ အပေါ် ချည်းကပ်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နည်းလမ်းသစ် အဆိုပြု

ရွေးကောက်ပွဲနောက်ပိုင်းမြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ချည်းကပ်ရန်ထိုင်းနိုင်ငံကနည်းလမ်းသစ် အဆိုပြု  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရ…

  • February 2, 2026
နှစ်ပေါင်း ၅၀ ကျော်အတွင်း လကမ္ဘာကို ပထမဆုံး လူသွားမည့် ဒုံးပြန်ကို စမ်းသပ်   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။   နှစ်ပေါင်း ၅၀ ကျော်အတွင်း လကမ္ဘာကို လူသားတွေ ပထမဆုံးအကြိမ် ထပ်မံ သွားရောက်မယ့် အာကာသ ခရီးစဉ် အတွက် ဂြိုလ်တု လွှတ်တင်မယ့် ဒုံးပျံကြီးကို ဒီကနေ့မှာ အေးခဲနေတဲ့ ရာသီဥတု ကြားမှာ စမ်းသပ်နေပါတယ်။   ၁၉၆၉-၇၂ ခုနှစ်တွေမှာ အပိုလို ဂြိုလ်တု စီမံကိန်းတွေနဲ့ စုစုပေါင်း ကမ္ဘာလူသား ၁၂ ယောက် လပေါ်ကို ခြေချနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီတုန်းက ခရီးစဉ်ကတော့ အမေရိကန်နဲ့ ဆိုဗီယက် ယူနီယမ် ဘယ်သူက လပေါ်ကို အရင်ခြေချမလဲ ဆိုတာ ပြိုင်ဆိုင်ခဲ့ကြတာပါ။   ၁၉၇၂ ခုနှစ်က စလို့ လကို လူသွားတဲ့ ခရီးစဉ်တွေ မရှိခဲ့တော့ပါဘူး။ အခု Artemis ဆိုတဲ့ စီမံကိန်းမှာမှ လကို လူတွေ ထပ်သွားဖို့ စီစဉ်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။   သွားတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ အရင်လို ခြေချပြီး ပြန်လာရုံ မဟုတ်တော့ပါဘူး။ Artemis 1, 2, 3 ဆိုပြီး နံပါတ် ၂ ခရီးစဉ်မှာ လူ ၄ ယောက်လိုက်ပါပြီး လကို ပတ်ပြီး လေ့လာပါမယ်။ Artemia 3 မှာတော့ လကမ္ဘာမှ အခြေစိုက် စခန်း ဖွင့်ပြီး လရဲ့ တောင်ဝန်ရိုးစွန်းမှာ ရှိတဲ့ ရေခဲတွေကနေ အောက်ဆီဂျင်နဲ့ လောင်စာ ထုတ်ယူဖို့ ကြိုးစားမှာပါ။   ဒုတိယ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ လကမ္ဘာမှာ နေထိုင်သွားလာမှုကို လေ့ကျင့်ပြီး အင်္ဂါဂြိုလ်ကို သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကြား စခန်းလည်းဟုတ် လေ့ကျင့်ရေး စခန်းလည်းဟုတ်တဲ့ အာကာသ အခြေစိုက် စခန်းတစ်ခု တည်ဆောက်ဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။   တတိယ ရည်ရွယ်ချက်ကတော့ လကမ္ဘာမှာရှိနေတဲ့ ရှားပါး သတ္တုတွေကို စီးပွားဖြစ် ထုတ်ယူဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။   ဒီကနေ့ Artemis 2 လွှတ်တင်ဖို့အတွက် NASA ဟာ အမြင့်ပေ ၃၂၂ ပေရှိတဲ့ SLS (Space Launch System) ရော့ကတ်ကြီးထဲကို အလွန်အေးခဲတဲ့ အရည်ကြည်အောက်ဆီဂျင်နဲ့ ဟိုက်ဒရိုဂျင် လောင်စာဂါလံပေါင်း ၇၅၀,၀၀၀ ကျော် ဖြည့်တင်းတဲ့ စမ်းသပ်မှုလုပ်ဆောင်နေတာပါ။   ဒီလုပ်ဆောင်ချက်အောင်မြင်ခဲ့မယ် ဆိုရင်တော့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၈ ရက် ဒါမှမဟုတ် အဲဒီနောက်ပိုင်းမှာ Artemis 2 ဂြိုလ်တုကို လွှတ်တင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။   အပိုလို စီမံကိန်းတုန်းက အမေရိကန်နိုင်ငံသား လူဖြူတွေသာ ပါဝင်ခဲ့ပေမယ့် ဒီတခါ Artemis စီမံကိန်းမှာတော့ တခြား အသားအရောင်ရှိသူတွေ အမျိုးသမီးတွေလည်း ပါဝင်လာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

နှစ်ပေါင်း ၅၀ ကျော်အတွင်း လကမ္ဘာကို ပထမဆုံး လူသွားမည့် ဒုံးပျံကို စမ်းသပ်

နှစ်ပေါင်း ၅၀ ကျော်အတွင်း လကမ္ဘာကို ပထမဆုံး လူသွားမည့် ဒုံးပျံကို စမ်းသပ်  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂ ရက်။  နှစ်ပ…

  • February 2, 2026
×Close