သတင်း

ထားဝယ်ထောင်တွင် နိုင်ကျဉ်းတစ်ဦး သေဆုံး   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။   တနင်္သာရီတိုင်း၊ ထားဝယ်မြို့ရှိ အကျဉ်းထောင်တွင် အသက် ၄၈ နှစ်အရွယ် နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသား ဖြစ်သူ ကိုအောင်ကိုဦး သေဆုံးသွားသည်ဟု မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများကွန်ယက် (PPNM)က ထုတ်ပြန်သည်။   သေဆုံးချိန်တွင် ပြင်ပ ဆေးရုံတွင် ကုသခွင့်ရခဲ့သော်လည်း အကျဉ်းထောင်တွင်း လုံလောက်သည့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု မရရှိခြင်းကြောင့် နှလုံး၊ ဆီးချို၊ ကျောက်ကပ် ရောဂါများဖြင့် သေဆုံးခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်ဟု PPNM က ပြောသည်။   PPNM ဦးဆောင် ကော်မတီဝင် ကိုသိုက်ထွန်းဦးက “မကျဆုံးခင်မှာ အကျဉ်းထောင် ပြင်ပမှာရှိတဲ့ ဆေးရုံကို တက်ရောက် ကုသခွင့် ရပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ထားဝယ်အကျဉ်းထောင်မှာ ထောင်ဆေးရုံ မရှိဘဲနဲ့ ဆရာ ဝန်လည်း မရှိဘူးပေါ့။ ဒါကြောင့်မို့လို့ ကျန်းမာရေး မကောင်းတဲ့လူ၊ နာတာရှည်သမားတွေ အတွက်ကတော့ ထောင်ထဲမှာ ကုသနိုင်တဲ့ အခြေအနေ မရှိတဲ့အတွက် ပြင်ပဆေးရုံကို ပို့ဆောင်ပြီးမှ ကုသခွင့်ရပြုနေရတဲ့ အခြေ အနေတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ အဲတော့ ဆုံးသွားတာကလည်း အကျဉ်းထောင်ပြင်ပမှာ ဆုံးသွားတယ်လို့ စုံစမ်း သိရှိရပါတယ် ခင်ဗျာ” ဟု ပြောသည်။   ၎င်းမှာ ရောဂါခံကြောင့် မသေဆုံးမီကတည်းက မကြာခဏ ဆေးကုသမှု ခံယူနေရပြီး အောက်တိုဘာလ ၃ ရက်နေ့၌ ရုတ်တရက် ရောဂါဖောက်၍ သေဆုံးခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။   အကျဉ်းထောင်တွင်းရှိ တာဝန်ရှိသူများ အနေဖြင့် အကျဉ်းသားများအား လုံလောက်သည့် ကျန်းမာရေး စောင်ရှောက်မှုကို အချိန်နှင့် တပြေးညီ ပေးရန်လိုအပ်နေသည်ဟု ကိုသိုက်ထွန်းဦးက အကြံပြုသည်။   “အဓိကအားဖြင့် ထောင်တွင်းသေဆုံးမှု လျော့ကျဖို့အတွက်ဆိုရင် လက်ရှိအခြေအနေမှာ လက်တွေ့ကျကျ ဆောင်ရွက်နိုင်မယ့်သူတွေက အကျဉ်းထောင် အောက်မှာ ရှိနေတဲ့ အကျဉ်းဦးစီး ဝန်ထမ်းတွေနဲ့ ထောင်ဆရာဝန် တွေ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲတော့ အကျဉ်းထောင်ထဲမှာ လုံလောက်တဲ့ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုကို ပေးမယ်။ အရေးပေါ် ဖြစ်နေတဲ့သူတွေကို ထောင်ပြင်ပဆေးရုံတွေကို အချိန်နဲ့ တပြေးညီ ပို့မယ်။ ရောဂါနည်းနည်း သက် သာလာရင် ထောင်ကို ခေါ်ပြန်တာထက်စာရင် ရောဂါပျောက်ကင်းနိုင်လောက်အောင် လုံးဝကင်းရှင်းသွား အောင်အထိ ကုသခွင့် ရရှိအောင် စီမံပေးတာမျိုးတွေပေါ့နော်။”   ထို့အပြင် ကိုသိုက်ထွန်းဦးက “ပြီးတော့ ထောင်ထဲမှာပဲ အကျဉ်းသား အခွင့်အရေးပေါ့နော်။ ကျနော်တို့ ပိုပြီး တော့မှတော့ မတောင်း ပါဘူး။ အကျဉ်းသား အခွင့်အရေးကို ပြည့်ပြည့် ဝဝ ပေးဖို့ပေါ့နော်” ဟု အကြံပြုထား သည်။   ကိုအောင်ကိုဦးမှာ ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းသည့် အစောပိုင်းကာလများ အတွင်း ဦးဆောင်သပိတ် လှုပ်ရှား ခဲ့သူ တစ်ဦး ဖြစ်ပြီး ယင်းနှစ် မေလ ၁၄ ရက်နေ့၌ ဖောက်ခွဲရေး ပစ္စည်းများနှင့်အတူ ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။   ထို့နောက် စစ်ကော်မရှင်က ပုဒ်မ ၅၀၅ - က/ ပေါက်ကွဲ - ၅ တို့ဖြင့် ထောင်ဒဏ် ၈ နှစ် ချမှတ်ခဲ့ပြီးနောက် လျှော့ ရက်များဖြင့် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် ရမည့်ဆဲဆဲ အခြေအနေတွင် ထိခိုက်သေဆုံးခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။   တနင်္သာရီတိုင်းမှ နိုင်ကျဉ်းများအား ထားရှိသည့် ထားဝယ် အကျဉ်းထောင်တွင် အိုးဘို၊ သာယာဝတီ၊ သရက် စသည့်ထောင်များကဲသို့ အခြေအနေ ဆိုးရွားခြင်း မရှိဘဲ လက်ရှိ၌လည်း ထောင်ဝင်စာခွင့်ပြုသည့် အခြေအနေ ရှိသည်ဟု ထောင်နှင့် နီးစပ်သူများက ပြောသည်။

ထားဝယ်ထောင်တွင် နိုင်ကျဉ်းတစ်ဦး သေဆုံး

ထားဝယ်ထောင်တွင် နိုင်ကျဉ်းတစ်ဦး သေဆုံး  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  တနင်္သာရီတိုင်း၊ ထားဝယ်မြို့ရှိ အကျဉ်းထောင်တွ…

  • October 8, 2025
ပါကစ္စတန်- အမေရိကန် ဆက်ဆံရေး သစ် စလိုက်ပြီ   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်။   တရုတ်နိုင်ငံက ထိန်းချုပ်ထားသည့် မြေရှား သတ္တု ပထမအသုတ်ကို လွန်ခဲ့သည့် ရက်သတ္တပတ်အတွင်း ပါကစ္စတန်က အမေရိကန်သို့ ပေးပို့ခဲ့သည်။   ပါကစ္စတန် ကုမ္ပဏီနှင့် အမေရိကန် ကုမ္ပဏီ တို့က မြေရှား သတ္တု အမေရိကန် ဒေါ်လာသန်း ၅၀၀ ဖို့ တင်ပို့ရန်  စက်တင်ဘာလ အတွင်းက သဘောတူညီခဲ့ကြသည်။   ယခု ပေးပို့မှုမှာ အဆိုပါ သဘောတူညီချက်၏ ပထမအသုတ်ဖြစ်သည်။   ယခု ကိစ္စသည် အမေရိကန်- ပါကစ္စတန် ဆက်ဆံရေးကို ထူးထူးခြားခြား ပြောင်းလဲ လာစေမည့် အလားအလာလည်း ဖြစ်သည်ဟု နှစ်နိုင်ငံ လုံးက ဆိုသည်။   ပါကစ္စတန် နိုင်ငံမှ Frontier Works Organization (FWO) နှင့် အမေရိကန် USSM ခေါ် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု မဟာ ဗျူဟာ သတ္တု လုပ်ငန်း တို့ အကြား ယခင်လအတွင်းက ဒေါ်လာ သန်း ၅၀၀ တန်ဖိုးရှိ မြေရှား သတ္တုများ ပါကစ္စတန်မှ  ပေးပို့ရန် နားလည်မှု စာချွန်လွှာကို လက်မှတ်ထိုးခဲ့ခြင်းကို အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။   ပါကစ္စတန်ဝန်ကြီးချုပ် Shehbaz Sharif ကတော့ လုံခြုံပြီး ကွဲပြားတဲ့ ပစ္စည်းပေးသွင်းမှု လမ်းကြောင်းကို တည်ဆောက်ခြင်း ဖြစ်ပြီး ၂ နိုင်ငံလုံး အတွက် အကျိုး ရှိစေမည်ဟု ပြောသည်။   ပထမဆုံးပေးပို့မှုထဲတွင် အင်တီမိုနီ၊ ပြင်းအားမြင့် ကြေး၊ နဲ့ မြေရှား သတ္တုများ ပါဝင်ကြောင်း နှစ်နိုင်ငံလုံး က ထုတ်ပြန်ထားသည်။   အမေရိကန် နိုင်ငံသည် ဗျူဟာမြောက် အရေးပါသည့် သတ္တု ပေးသွင်းမှု လမ်းကြောင်းကို အားဖြည့်ရန်နှင့် တရုတ် အပေါ် မှီခိုရမှုကိုလျော့ချရန် ခြေလှမ်းများ ပြင်ဆင်နေခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။

ပါကစ္စတန်- အမေရိကန် ဆက်ဆံရေး သစ် စလိုက်ပြီ 

ပါကစ္စတန်- အမေရိကန် ဆက်ဆံရေး သစ် စလိုက်ပြီ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  တရုတ်နိုင်ငံက ထိန်းချုပ်ထားသည့် မြေရှား သ…

  • October 8, 2025
  မြန်မာ ငလျင်ဘေးအတွက် ထိုင်းက ဘတ် ၁၅ သန်းနီးပါး ထပ်မံ လှူဒါန်း   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်။   မြန်မာပြည်တွင် လှုပ်ခတ်ခဲ့သော အင်အားပြင်း ငလျင်ဒဏ်အတွက် ထောက်ပံ့ငွေ ဘတ် ၁၅ သန်း နီးပါးကို အာဆီယံက တဆင့် ထပ်မံ လှူဒါန်းခဲ့သည်။   အာဆီယံ ရုံးစိုက်ထားသည့် အင်ဒိုနီးရှား နိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိနေသော ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အသစ် မစ္စတာ Sihasak Phuangketkeow က အာဆီယံ လူသားချင်း စာနာထောက်ထားမှု အကူအညီပေးရေး စင်တာ (AHA Center) သို့ လူကိုယ်တိုင် သွားရောက် လှူဒါန်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။   အလှူငွေများအား ငလျင်ဒဏ် သင့်ခဲ့တဲ့သူများထံ အရောက်ပေးပို့ ကူညီပေးမည်ဟု AHA Center အကြီးအကဲက ပြောခဲ့ကြောင်းလည်း ထိုင်းနိုင်ငံက သတင်းထုတ်ပြန်ထားသည်။   ထိုင်းနိုင်ငံအနေနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင် လိုအပ်နေသော လူသားချင်း စာနာထောက်ထားမှု အကူအညီများကို ပေးရန် နိုင်ငံတကာနှင့် လက်တွဲ လုပ်ဆောင်သွားလိုသည်ဟု ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးအသစ်က ပြောသည်။   မြန်မာနိုင်ငံတွင် မတ်လ ၂၈ ရက်နေ့က လှုပ်ခတ်ခဲ့သည် ပြင်းအား ၇.၇ မဂ္ဂနီကျုရှိ စစ်ကိုင်း ငလျင်ကြောင့် ပျက်စီးဆုံး ရှုံးမှုများ များခဲ့ပြီး ငလျင်ဒဏ်ခံရသည့် ပြည်သူများမှာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှု အကူအညီများ အများအပြား လိုအပ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။

မြန်မာ ငလျင်ဘေးအတွက် ထိုင်းက ဘတ် ၁၅ သန်းနီးပါး ထပ်မံ လှူဒါန်း

မြန်မာ ငလျင်ဘေးအတွက် ထိုင်းက ဘတ် ၁၅ သန်းနီးပါး ထပ်မံ လှူဒါန်း  သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  မြန်မာပြည်တွင် လှုပ်ခ…

  • October 8, 2025
အမေရိကန် အစိုးရ ရပ်ဆိုင်းမှု သတင်းနှစ်ပတ် ရှိလာပြီ   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်။   ရပ်တန့်နေတဲ့ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု အစိုးရ ယန္တယား လည်ပတ်ရန် အတွက် အသုံးစားရိတ် အတည်ပြုနိုင်ရေး ဥပဒေကြမ်းများကို လွှတ်တော်တွင် မဲပေးခဲ့သော်လည်း လိုအပ်သည့် ထောက်ခံမဲ မရသေးပေ။   ယခု အကြိမ်သည် ၅ ကြိမ်မြောက် ဥပဒေမူကြမ်းကို အတည်ပြုရန် ၅ ကြိမ်မြောက် ကြိုးပမ်းခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။   အောက်တိုဘာ ၆ ရက် က အထက်လွှတ်တော် မဲပေးမှုတွင် အတိုက်အခံ ဒီမိုကရက်ပါတီက တင်သွင်းသည့် အစိုးရ အသုံးစားရိတ် အဆိုနှင့် သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်၏ ရီပတ်ဘလီကင် အမတ်များ တင်သွင်းသည့် အသုံးစားရိတ် အဆိုနှစ်ခုလုံးကို မဲပေးရာမှာ သတ်မှတ်မဲ မရရှိပဲ ဖြစ်ခဲ့သည်။   စုစုပေါင်း မဲ ကိုးဆယ်ကျော် ပေးသည့် အထဲတွင် အတည်ပြုရန် မဲ ၆၀ ရရန် လိုအပ်သော်လည်း အဆို နှစ်ခု စလုံးမှာ ၅၅ မဲပင် မရခဲ့ကြပေ။   အဓိက သဘောထားကွဲလွဲနေသည့် အချက်မှာ ဒီမိုကရက်များ လက်ထက်တွင် အတည်ပြုထားသည့် ဝင်ငွေနည်း အမေရိကန်များအတွက် ကျန်းမာရေးအာမခံ  ထောက်ပံ့ငွေ ကိစ္စ ဖြစ်သည်။   သမ္မတ ထရန့်က “အလုပ်မဖြစ်ဘူး” ဟု ဆိုသော ထောက်ပံ့ငွေများကို ဖြတ်တောက်စေချင်ပြီး ဒီမိုကရက်များက ဝန်ငွေနည်း အမေရိကန်တွေအတွက် ထောက်ပံ့ငွေများကို မဖြတ်တောက်ရန် တင်းခံနေခြင်းလည်း ဖြစ်သည်။

အမေရိကန် အစိုးရ ရပ်ဆိုင်းမှု သတင်းနှစ်ပတ် ရှိလာပြီ

အမေရိကန် အစိုးရ ရပ်ဆိုင်းမှု သတင်းနှစ်ပတ် ရှိလာပြီ သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  ရပ်တန့်နေတဲ့ အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု …

  • October 8, 2025
ဗန်းမောက်အနီး ကျေးရွာ အချို့ စစ်ကော်မရှင်တပ် ပြန်လည် သိမ်းပိုက်   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။   ကချင် - စစ်ကိုင်းအစပ်က ဗန်းမောက်မြို့ကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က ထိုးစစ် ပြန်ဆင်လာသောကြောင့်  တော်လှန် ရေး အင်အားစုဘက်က ကျေးရွာအချို့မှ ပြန်ဆုတ်ပေးထားရသည်ဟု မြေပြင် သတင်းအရင်းအမြစ်များ က ပြောသည်။   ဗန်းမောက်မြို့ကို စစ်ကော်မရှင်နှင့် ရှမ်းနီတပ်မတော် SNA ပူးပေါင်းအဖွဲ့က ထိုးစစ်ဆင်လာသဖြင့် သိမ်းပိုက် ထားသည့် ကျေးရွာအချို့ကို တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ ပြန်လက်လွှတ်ထားရခြင်း ဖြစ်သည်။   စစ်ရေး သတင်းရင်းမြစ် တစ်ဦးက “ကျနော်တို့က တိုးလိုက် သူတို့က တိုးလိုက်ပါပဲ။ အခုက သူတို့က ပြန်တိုး နေတာ။ အင်အားအရမ်းများတယ်။ နှစ်ရွာလောက်ကနေ ပြန်ဆုတ်ပေးထားရတယ်။ ခမိုးဘက်နဲ့ စက်တော ဘက်။ သူတို့က ဟုမ္မလင်းဘက်က နယ်မြေခံ စကစတပ်ရင်း ၂ ရင်းက ကောင်တွေနဲ့ ရှမ်းနီ SNA တို့ ပူးပေါင်း ပြီး ထိုးလာတာ” ဟု ပြောသည်။   အောက်တိုဘာ ၄ ရက်နေ့မှ စတင်ကာ စစ်ကော်မရှင်ဘက်က ဆက်တိုက် ထိုးစစ်ဆင်လာခြင်းဖြစ်ပြီး ဗန်းမောက် မြို့နှင့် ၅ မိုင်အကွာရှိ ခမိုးကျေးရွာ၊ စက်တောကျေးရွာများကို ပြန်လက်လွှတ်ထားရခြင်း ဖြစ်သည်။   စစ်ကော်မရှင်သည် ဗန်းမောက်မြို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ရေး ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်ရှိ တပ်မ ၃၃ လက်အောက်ခံ တပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် နယ်မြေခံ SNA တပ်သားများဖြင့် ပူးပေါင်း ထိုးစစ်ဆင်ဆင်လာသည်ဟု စစ်ရေး သတင်း အရင်းအမြစ်များက ပြောသည်။   စစ်ကော်မရှင် ပူးပေါင်းတပ်သည် တိုက်ပွဲအတွင်း လေကြောင်း အသုံးပြု တိုက်ခိုက်မှုများလည်း လုပ်နေပြီး အောက်တိုဘာလ ၅ ရက်နေ့၊ နေ့လည် ၂ နာရီ ဝန်းကျင်တွင် တိုက်ပွဲအတွင်း လေကြောင်းအသုံးပြု ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်ခဲ့သေးသည်ဟု ဆိုသည်။   လက်ရှိတွင် နှစ်ဖက်တပ်များသည် ဗန်းမောက်မြို့နှင့် ၅ မိုင်ပတ်ချာလည်တွင် တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်နေပြီး တိုက်ပွဲ အတွင်း အခြေအနေ အသေးစိတ်ကိုမူ အတည်မပြုနိုင်သေးပေ။   တော်လှန်ရေး အင်အားစုများသည် ပြီးခဲ့သည့် စက်တင်ဘာလ ၂၀ ရက်နေ့ ဗန်းမောက်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ရရှိခဲ့ပြီး နောက် တစ်ဆက်တည်း၌ပင် ဗန်းမောက်မြို့ အနောက်ခြမ်းကို ဆက်လက် တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ကျေးရွာအချို့ကို သိမ်းပိုက်ထားခဲ့ရာမှ လက်ရှိတွင် မြို့ကိုလက်မလွှတ်ရရေး ပြန်လည် ခုခံနေကြရသည်။   တော်လှန်ရေး တပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးက “သူတို့က လေယာဥ်တွေပါ သုံးတာလေ။ ကျနော်တို့ကျ လူနဲ့ဒရုန်းဘဲလေ ခံစစ်က မလွယ်ဘူးပေါ့လေ။ ကျနော်တို့က အရင်က ရွှေချောင်း၊ ပင်ဟင်းခါးတွေ အထိ တိုက်ထားနိုင်တဲ့ အနေ အထား။ ဒါပေမဲ့ အခုက သူတို့ ပြန်ထိုးစစ်ဆင်လာတော့ ပင်ဟင်းခါးတို့ စက်တောတို့ကို ကျော်ပြီးထိုးလာတာ” ဟု ပြောသည်။   ဗန်းမောက်မြို့သည် စစ်ကိုင်းတိုင်း အထက်ပိုင်းတွင် တည်ရှိပြီး ကချင်ပြည်နှင့် ကပ်လျှက်တွင် တည်ရှိသည့် မြို့တစ်မြို့ဖြစ်ပြီး ရွှေ၊ သစ် စသည့် သယံဇာတများ ပေါများသည့် ဒေသဖြစ်သည့် အလျောက် နှစ်ဖက်တပ်များ အတွက် အရေးပါသည့် ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု စစ်ရေးနှင့် နိုင်ငံရေး ကျွမ်းကျင်သူများက ဆိုကြသည်။  

ဗန်းမောက်အနီး ကျေးရွာ အချို့ စစ်ကော်မရှင်တပ် ပြန်လည် သိမ်းပိုက်

ဗန်းမောက်အနီး ကျေးရွာ အချို့ စစ်ကော်မရှင်တပ် ပြန်လည် သိမ်းပိုက် သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  ကချင် - စစ်ကိုင်းအစပ…

  • October 8, 2025
ထောင်မှ လွတ်လာသော နိုင်ကျဉ်းများအား ပြန်လည် ဖမ်းဆီး   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။   ပဲခူးတိုင်း၊ သာယာဝတီ အကျဉ်းထောင်မှ လွတ်ရက်စေ့ပြီး ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာသည့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်း သား ၅ ဦးကို စစ်တပ်မှ ပြန်လည်ဖမ်းဆီးခဲ့သည်ဟု မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကွန်ရက် (PPNM) ပြောသည်။   သာယာဝတီ အကျဉ်းထောင်မှ အောက်တိုဘာလ ၁ ရက်နေ့တွင် လွတ်ရက်စေ့သဖြင့် အကျဉ်းသား အယောက် ၃၀ ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာခဲ့ရာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၁၆ ဦး ပါဝင်သည်ဟု ဆိုသည်။   ထိုသို့ ပြန်လွတ်မြောက်လာသည့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၁၆ ဦးအနက် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၆ ဦးကို ထောင်ဗူးဝ ၌ပင် စစ်ကော်မရှင် လက်အောက်ခံ ပြည်ထဲရေးဌာနမှ ရဲကားဖြင့် သာယာဝတီရဲစခန်းသို့ ပြန်လည် ဖမ်းဆီးသွား ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။   ပြန်လည် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၆ ဦးအနက် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား ၁ ဦးသာ လွတ်မြောက် ခဲ့ပြီး ကျန်နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသား ၅ ဦးမှာ နောက်အမှုများတပ်ကာ ဆက်လက်ဖမ်းဆီးထားသည်ဟု PPNM က အောက်တိုဘာလ ၂ ရက် နေ့တွင် ထုတ်ပြန်ထားသည်။   PPNM ဦးဆောင်ကော်မတီဝင် ကိုသိုက်ထွန်းဦးက “ဒါဟာ လုံးဝ မလုပ်သင့်တဲ့ ကိစ္စ ဖြစ်ပါတယ်။ လူတစ်ယောက်ဟာ ထောင်ထဲမှာ ကာလတစ်ခုထိ ကြာအောင် နေခဲ့ပြီးသွားတော့မှ အခုလိုပြန်ဖမ်းခံရတာဟာ အရှေ့မှာလည်း ဟံသာဝတီ ဦးဝင်းတင်တို့ လက်ထက်ကတည်းက ရှိခဲ့ပေမဲ့  ဒီနွေဦးတော်လှန်ရေးမှာ လူတော် တော် များများကို အလားတူ ပုံစံမျိုး လုပ်လာတာကတော့ ကျနော်တို့အနေနဲ့ ကတော့ ဒီကိစ္စဟာ လုံးဝ မဖြစ် သင့်တဲ့ ကိစ္စလို့ ပြောချင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။   သာယာဝတီ အကျဉ်းထောင်တွင် နောက်အမှုများဖြင့် ပြန်လည် ဖမ်းဆီးခံထားရသည့် နိုင်ကျဥ်း ၅ ဦးအနက် ၄ ဦး ၏ အမည်စာရင်းကို အတည်ပြုထားပြီး ဖြစ်ရာ ၎င်းတို့မှာ ကိုစိုင်းအောင်ငင်း၊ ကိုဂျယ်ရီကောင်းထိုက်၊ မမေမြတ် သူနှင့် ကိုတင်စိုး (ခ) နတ်ဆိုးတို့ ဖြစ်ကြသည်။   ၎င်းတို့မှာ နိုင်ငံတော် အကြည်ညိုပျက်စေမှု ပုဒ်မ ၅၀၅၊ မတရား အသင်း ဆက်သွယ်မှု ပုဒ်မ ၁၇-၁ တို့ဖြင့် ထောင်ဒဏ်ကျခံခဲ့ရသူများ ဖြစ်သည်။   နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသူများအဖွဲ့ (WOPP) ဦးဆောင်တာဝန်ခံ မဇူးဇူးမေယွန်းက “လွတ်ရက်စေ့လို့ ပြန်ပြီးတော့ ဖမ်းတယ်ဆိုတဲ့ ဟာကလည်း အဓိကကတော့ ထပ်ပြီးတော့ဒါ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသူတွေ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသား တွေကို မတရားနည်းနဲ့ နည်းအမျိုးမျိုးနဲ့ ပြန်လည်ပြီးတော့ ယုတ်မာပြီးတော့ နောက်အမူကပ်တာမျိုးတွေ အကြောင်းမရှိပဲ ဒါပုဒ်မမျိုးတွေတပ် ပြန်လည်ဖမ်းဆီး ထည့်တယ်လို့တော့မြင်မိတယ်” ဟု ပြောသည်။   နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများကို မဟုတ်မမှန်သည့် စွပ်စွဲမှုများဖြင့် အကြမ်းဖက် ပုဒ်မများတပ်ကာ ပြန်လည် ဖမ်းဆီးခြင်းသည် လူ့အခွင့်အရေးကို ချိုးဖောက်ခြင်း ဖြစ်သည့် အတွက် PPNM အနေဖြင့် အပြင်းအထန် ကန့် ကွက် ရှုတ်ချသည်ဟု ကိုသိုက်ထွန်းဦးက ပြောသည်။   “ထောင်ဗူးဝကနေ ပြန်ဖမ်းခံရတာကတော့ နိုင်ကျဉ်းတွေပဲ ဖြစ်တယ်။ လက်ရှိကာလမှာ တရားရေး ဆိုတဲ့ ဟာကလည်း စစ်ကောင်စီရဲ့ လက်အောက်ထဲ စစ်တပ်ရဲ့ လက်အောက်မှာ ဖြစ်နေတယ်။ ရဲဆိုတာလည်း စစ်တပ် ရဲ့ အောက်မှာပဲ ဖြစ်နေတဲ့အခါမှာ လက်ရှိမှာ တရားမျှတမှု ရရှိဖို့နဲ့ လူ့အခွင့်အရေး ပြည့်ပြည့်ဝဝ ရရှိဖို့ ပေါ့နော် လွတ်လပ်စွာ သွားလာခွင့်တွေ လှုပ်ရှားနေထိုင်ခွင့်တွေ ရဖို့ဆိုတာ လက်ရှိအခြေအနေမှာ ဘာမှမရရှိတဲ့ အခြေ အနေ ဖြစ်ပါတယ်။”   လွတ်ရက်စေ့ဖြင့် ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာသည့် နိုင်အကျဉ်းများကို စစ်ကော်မရှင်မှ ပြန်လည် ဖမ်းဆီးနေမှု များနှင့် နိုင်ကျဉ်းများ အပေါ် လူအခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ ပေါ်ပေါ်တင်တင် ပြုလုပ်နေမှုများကို လူအခွင့် အရေး ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများအနေဖြင့် စောင့်ကြည့်မှုများပြုလုပ်ကြရန် PPNM က တိုက်တွန်းထားသည်။   မဇူးဇူးမေယွန်း က “ကျမတို့ WOPP အဖွဲ့ကတော့ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေ ဘက်မှာ အဆုံးထိ ရပ်တည်သွား မှာ ဖြစ်တယ်။ ထောင်ထဲမှာ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုတွေကို နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေ ကိုယ်စား ရတဲ့ နည်း အမျိုးအမျိုးနဲ့ အခက်အခဲကြားကပဲ ရတဲ့နည်းနဲ့ အသံတွေ ထုတ်ပေး သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေနဲ့ပဲ တစ်သားတည်း ရပ်တည်သွားမယ်လို့ ပြောချင်ပါတယ်” ဟု ပြောသည်။   စစ်အာဏာသိမ်း ကာလအတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ တစ်ဝန်းက အကျဉ်းထောင် အသီးသီးရှိ လွတ်ရက်စေ့ နိုင်ကျဉ်းများ ကို ထောင်ဗူးဝမှ ပုဒ်မအမျိုးမျိုးတပ်ကာ ပြန်လည် ဖမ်းဆီးမှုများကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်ဆောင် လျှက်ရှိရာ ပြန်လည်ဖမ်းဆီးခံသူ ၇၄ ဦး ရှိပြီးဖြစ်ကြောင်း PPNM မှ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။     ဓာတ်ပုံ - (ပုံဟောင်း) နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေး အသင်း (AAPP)

ထောင်မှ လွတ်လာသော နိုင်ကျဉ်းများအား ပြန်လည် ဖမ်းဆီး

ထောင်မှ လွတ်လာသော နိုင်ကျဉ်းများအား ပြန်လည် ဖမ်းဆီး သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  ပဲခူးတိုင်း၊ သာယာဝတီ အကျဉ်းထောင်မ…

  • October 8, 2025
သထုံတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ကလေးနှင့် အမျိုးသမီးများအပါ လူ ၃၀ နီးပါး ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ထား   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။   မွန်ပြည်၊ သထုံမြို့နယ်ထဲ စစ်ကြောင်းထိုး ဝင်လာသည့် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ကလေးနှင့် အမျိုးသမီးများ အပါ အဝင် ဒေသခံ အယောက် ၃၀ နီးပါးကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားပြီးနောက် ယနေ့အချိန်ထိ ပြန်မလွှတ်ပေးဘူး ဟု မွန်ပြည် လူ့အခွင့်အရေး ဖောင်ဒေးရှင်း (HURFOM) က ပြောသည်။   အဆိုပါ စစ်ကြောင်းက သထုံမြို့နယ် ကရင်လေးဆိပ်ကျေးရွာသို့ စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် အသက် ၁၃ နှစ်ဝန်းကျင် ယောက်ကျားလေး ၅ ဦး၊ အသက် ၁၆ နှစ်ဝန်းကျင် မိန်းကလေး ၈ ဦးနှင့် အသက်အတိအကျ မသိသည့် ယောက်ကျားလေး ၁၅ ဦးတို့ကို ဖမ်းဆီး ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်ဟု HURFOM က ဆိုသည်။   မွန်ပြည် လူ့အခွင့်အရေး ဖောင်ဒေးရှင်း ဒါရိုက်တာ နိုင်အဲမွန်က “အခုအချိန်ထိတော့ ပြန်မလွှတ်ပေးသေးဘူး။ ရဲစခန်းနဲ့အနီးဆုံး စစ်လေ့ကျင့်ရေးကျောင်းကို ခေါ်သွားတယ်လို့ကြားတယ်။ အဲ့ဒီမှာ သူတို့ စင်တာ သဘောမျိုး ဖွင့်ပြီးတော့ အဲ့ဒီလူတွေကို ချုပ်နှောင်ထားတယ်လို့ပြောသံကြားတယ်။ အဲ့ဒီအပြင်လွှတ်လာတယ် လို့လည်း ကျနော်တို့ သတင်းမရသေးပါဘူး” ဟု ပြောသည်။   ၎င်းတို့အား ယနေ့အချိန်ထိ ပြန်မလွှတ်ပေးသေးသည့်အပြင် နောက်ထပ် ဖမ်းဆီးမှုများပါ ဆက်ရှိနေသည်ဟု နိုင်အဲမွန်က ပြောသည်။   မွန်ပြည်အတွင်း  စစ်မှုထမ်းတပ်သားသစ် စုဆောင်းရေးအဖွဲ့နှင့် စစ်ကော်မရှင် စစ်ကြောင်းတို့မှ လူငယ်များကို ဖမ်းဆီးမှု ဆက်တိုက် ပိုလုပ်လာနေသည့်အတွက် ဒေသခံများစိုးရိမ်နေကြသည်။   နိုင်အဲမွန်က “အရင်ကဆိုရင် အသက် ၁၈ နှစ်ကနေ ၃၅ နှစ်ကြားကို ပစ်မှတ်ထားဖမ်းဆီးတာရှိတယ်။ အခု ဆိုလို့ ရှိရင် သူက ၁၆ နှစ် ၁၇ နှစ် အရွယ်တွေပါ ပါတဲ့သဘောမှာရှိတယ်။ ဆိုတော့ ကလေးအရွယ်တွေ ဖမ်းတဲ့ ပစ် မှတ်က ပိုများလာတယ်။ ကျနော်တို့ အဲ့ဒါကို သိပ်စိုးရိမ်တယ်။ သထုံ၊ ဘီးလင်း၊ မော်လမြိုင်မြို့ပေါ်မှာ နောက် တစ်ခုက မုဒုံ ဒီတစ်ဝိုက်မှာ အဲ့ဒါတွေ ဖြစ်လာတယ်” ဟု ပြောသည်။   မွန်ပြည်တွင် လူငယ်များ ဖမ်းဆီးခံရမှု ပိုမိုများလာသည့်အတွက် မိဘများက စိုးရိမ်နေကြပြီး သားယောက်ကျား လေးများအား ပုန်းအောင်းနေခိုင်းရခြင်း၊ လုံခြုံသည့် နေရာများသို့ ရှောင်နေခိုင်းခြင်း၊ ထိုင်းနိုင်ငံဘက်သို့ ထွက်ခွာ သွားခြင်းနှင့် အချို့ မှာ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် ထိန်းချုပ်ရာ ဒေသများသို့ တိမ်းရှောင် နေကြရသည်။   ထို့ကြောင့် လူငယ်အင်အား မရှိတော့သည့်အတွက် ဒေသတွင်း လုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်ရာတွင် အခက်အခဲများ ကြုံနေကြရသည်ဟု နိုင်အဲမွန်က ဆက်ပြောသည်။   “အခုလိုမျိုး စစ်အုပ်စုက မတရား စစ်မှုထမ်းခိုင်းတဲ့ ဥပဒေပြဌာန်းပြီးတော့ တောက်လျှောက် လူငယ်တွေကို ပစ်မှတ်ထား ဖမ်းဆီးပြီးတဲ့နောက်ပိုင်း အသက်ရှင်သန်နေထိုင်ဖို့ အတွက် ခြံထဲသွားရတာတို့ ဘာလို့ဆို မွန်ပြည် နယ်က ရာဘာခြံတွေများတယ်။ ဥယာဉ်ခြံတွေများတယ်။ နောက်လယ်ယာ လုပ်ငန်းပေါ်မှီခိုပြီးနေရတယ်။ နောက်တစ်ခုက ကုန်ရောင်းကုန်ဝယ် လုပ်ပြီးမှီခိုနေရတယ်။ အိမ်မှာရှိတဲ့ မိသားစုတွေက လုပ်အားအပေါ် မှီ တည်ရတယ်။ အဲ့ကြောင့်မို့လို့ အခုဒီလုပ်ရပ်တွေ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုတွေဟာ ဆိုလို့ရှိရင်တော့ တစ်သီး ပုဂ္ဂလမကဘူး အိမ်ထောင်စု အများကြီးမှာ ရှိနေတဲ့ လုပ်အားနှုန်းတွေကို လျှော့စေတာအမှန်ပဲ။”   စက်တင်ဘာလ ၃၀ ရက်နေ့တွင်လည်း သထုံမြို့နယ်၊ ပေါ်တော်မူကျေးရွာမှ အသက် ၂၂ နှစ်အရွယ် ကိုဥက္ကာ ကျော်၊ အသက် ၁၇ နှစ်အရွယ် မောင်ခန့်သူအောင်နှင့် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ် မောင်အောင်သူဇင်တို့မှာ ကျေးရွာ ရှိ ဇရပ်တွင် ထိုင်နေစဉ် ကင်းလှည့်လာသည့် စစ်တပ်က ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။   ၎င်းတို့ ၃ ဦးကို သထုံမြို့မရဲစခန်းတွင် ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ထားပြီး ကိုဥက္ကာကျော်သည် အောက်တိုဘာလ ၁ ရက် နေ့တွင် ငွေဖြင့် အာမခံချက်ပေးကာ ပြန်လည် လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်ဟု HURFOM က ဆိုသည်။   သထုံမြို့နယ်တွင် စစ်ကော်မရှင်က တပ်သားသစ် စုဆောင်းရေးအဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီးနောက် အသက်မပြည့်သူများ အပါအဝင် လူငယ်များကို ပစ်မှတ်ထား ဖမ်းဆီးကာ အဓမ္မတပ်သားသစ်စုဆောင်းကာ သထုံမြို့နယ်ရှိ အမှတ် (၉) တပ်မတော် လေ့ကျင့်ရေး ကျောင်းသို့ ပို့ဆောင်လျှက် ရှိသည်။   စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲ နီးကပ်လာသည့်နှင့်အမျှ မွန်ပြည်တွင် ပြည်သူလူထုကို ပိုမို ဖိနှိပ်လာနေပြီး လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများလည်း ပိုကျူးလွန်နေသည်ဟု HURFOM က ဆိုသည်။   ဓာတ်ပုံ - (ပုံဟောင်း) Greeting from Myanmar လူမှုကွန်ရက်  

သထုံတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ကလေးနှင့် အမျိုးသမီးများအပါ လူ ၃၀ နီးပါး ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ထား

သထုံတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်က ကလေးနှင့် အမျိုးသမီးများအပါ လူ ၃၀ နီးပါး ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ထား သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  …

  • October 8, 2025
ရွေးကောက်ပွဲ ကြေညာပြီးနောက် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ တိုးများလာဟု ND-Burma ပြော   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။   စစ်ကောင်စီက လာမည့် ဒီဇင်ဘာလနှင့် ဇန်နဝါရီလထဲတွင် ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည်ဟု ကြေညာပြီးနောက် နိုင်ငံတဝန်း၌ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ သိသိသာသာ မြင့်တက်လာသည်ဟု မြန်မာနိုင်ငံ လူ့အခွင့်အရေး မှတ်တမ်း ကွန်ရက် (ND-Burma) ပြောသည်။   မြန်မာနိုင်ငံ လူ့အခွင့်အရေး မှတ်တမ်း ကွန်ရက် (ND-Burma) က “Bombs to Ballots: Myanmar Junta's Bloody Race for Recognition” ဆိုသည့် အစီရင်ခံစာသစ်တွင် ပြောဆိုထားခြင်း ဖြစ်သည်။   ND-Burma ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဆန်ထွယ် က “ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်ဖို့ ဆိုပြီးမှ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဒေသတွေကို သူတို့အနေနဲ့ အခုက  နယ်မြေရှင်းလင်းရေးကို ပိုပြီးမှ ကြိုးစား လုပ်ကိုင်လာတဲ့ အခြေအနေရှိတယ်။ ဒီကြေ ညာပြီးတဲ့ နောက်ပိုင်းဆို ပိုဆိုးလာတယ် ပေါ့နော်” ဟု ပြောသည်။   စစ်ကော်မရှင်က ရွေးကောက်ပွဲကို အကြောင်းပြပြီး ပြည်သူလူထုအပေါ် ဖိနှိပ်မှု၊ အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှုများ၊ ဥပဒေကို လက်နက်ကဲ့သို့ အသုံးချမှုများ ပိုပြီး ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လုပ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။   ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပမည်ဟု ကြေညာထားသည့် ဒေသများကို ထိန်းချုပ်နိုင်ရေး နယ်မြေရှင်းလင်းရေး ခေါင်းစဉ် ဖြင့် နိုင်ငံအနှံ့ကို လေကြောင်းမှ တိုက်ခိုက်မှုများ၊ လက်နက်ကြီး ပစ်ခတ်မှု၊ ထိုးစစ်ဆင်မှုများ တိုး၍ လုပ်သည်ဟု ဆန်ထွယ်က ဆက်ပြောသည်။   “စစ်ကိုင်းဒေသမှာ ဆိုရင်လည်းပဲ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်တာတွေ လုပ်တယ်။ ဒါကတော့ ဥပမာ တစ်ခုပါ။ ဆိုတော့ ဒါမျိုးက တောက်လျှောက် သူတို့ လုပ်ဖို့အတွက် ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်းဆို ပိုဆိုးတယ်ပေါ့နော်။ ဒါက ထိန်းချုပ် ဖို့အတွက် လုပ်လာတဲ့နေရာမှာ သူက စစ်အင်အား အလုံးအရင်း သုံးတဲ့နေရာမှာ စစ်လက်နက်ပဲ မဟုတ်ဘဲနဲ့ လေယာဉ်တွေနဲ့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်တဲ့ဟာကို တောက်လျှောက် လုပ်နေတာကိုလည်း ကျမတို့ ပြည်သူတွေအနေနဲ့ ခံစားရတဲ့ အခြေအနေတစ်ခု ရှိတယ်ပေါ့နော်။   ထို့အပြင် ကရင်နီဒေသထဲ၌လည်း ဩဂုတ်လအတွင်း စစ်တပ်၏ သုံးရက်တာ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း အရပ် သား နှစ်ဒါဇင်ကျော် သေဆုံးခဲ့ရပြီး ရခိုင်ပြည်က စာသင်ကျောင်း နှစ်ကျောင်းကိုလည်း လေကြောင်းမှဗုံးကြဲခဲ့ရာ ကလေးအနည်းဆုံး ၂၂ ဦး သေဆုံးခဲ့သည်ဟု အောက်တိုဘာလ ၁ ရက်နေ့ထုတ် ND-Burma ၏ အစီရင်ခံစာထဲ ဖော်ပြထားသည်။

 အလားတူ အသစ်ပြဋ္ဌာန်းလိုက်သည့် သေဒဏ်ထိချမှတ်နိုင်သော ‘ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေး ဥပဒေ’ နှင့် ‘ရွေးကောက်ပွဲ အကာ အကွယ်ပေးရေး ဥပဒေ’ ကလည်း လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်ကို ထိန်းချုပ်ဖို့ဖြစ်သည်ဟု ထောက်ပြမှုများ ရှိနေသည်။   မွန်ပြည် လူ့အခွင့်အရေး ဖောင်ဒေးရှင်း (HURFOM) အဖွဲ့ ဒါရိုက်တာ နိုင်အဲမွန်က “အထူးသဖြင့် ရာဇဝတ် ဥပဒေ တွေဖြစ်တဲ့ Cyber Security Law တို့နော်၊ Election နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ Protection Law တွေနော်။ ဒါတွေကို နော် တကယ့် ရာဇဝတ်မှုပုံစံ ပုံဖော်ပြပြီးတော့ လူထုတွေ နေရပ်ရင်းမှာ ရှိနေတဲ့ ပြည်သူလူထုတွေကို ပိတ်ဆို့ပြီး တော့နော် ကန့်သတ်တာတွေ၊ အရေးယူဆောင်ရွက်တာတွေ သူတို့ရဲ့ လွတ်လပ်စွာပြောဆိုခွင့်နော်၊ ထုတ်ဖော် ပြောဆိုခွင့်တွေ အပါအဝင်နော်။ ဒီ အင်အားတွေ သုံးပြီးတော့ ပိတ်ဆို့စိစစ်တာတွေနော် harassment လုပ်တာ တွေနော်။ နောက်တစ်ခါ ဒီ မတရားငွေညှစ်တဲ့ ကိစ္စတွေ အပါအဝင်ပေါ့နော်။ နေ့စဉ် နေ့တဓူဝ လူသားတွေရဲ့  ရှင်သန်ရပ်တည်ခွင့်ကို ပိုပြီးတော့ခက်ခဲလာအောင်၊ ပိုပြီး တော့ ဘေးအန္တရာယ်ဖြစ်အောင် ဒီဥပဒေက လုပ်နေ တယ်ဆိုတဲ့ဟာတွေကို ကျနော်တို့ ဖော်ပြတယ်” ဟု ပြောသည်။   အလားတူ စစ်ကော်မရှင်တပ်က ဥပဒေကို လက်နက်သဖွယ် အသုံးချပြီး ရွေးကောက်ပွဲဆန့်ကျင်သူများကိုလည်း ဖမ်းဆီးအရေးယူမှုများ ဆက်တိုက်လုပ်နေသည်ဟု နိုင်အဲမွန်က ဆက်ပြောသည်။   “အဆိုးဆုံး ကတော့နော် သေဒဏ်အထိ ချမှတ်နိုင်တဲ့နော် ဥပဒေတွေကို ပြဋ္ဌာန်းပြီးတော့နော် သံသယရှိတဲ့ ပြည်သူလူထုတွေကို ပစ်မှတ်ထားပြီးတော့ ဖိနှိပ်နေတဲ့ကိစ္စတွေက ဒီအကြိုကာလတွေမှာ ဖြစ်နေတာတွေကို ကျနော်တို့ ဒေသအသီးသီးက တက်လာတဲ့ record တွေ၊ လူ့အခွင့်အရေး မှတ်တမ်းတွေကို ကိုးကားပြီးတော့ ကျနော်တို့ ဖော်ပြထားတာရှိတယ်။”   ယခုနှစ် ဇန်နဝါရီလက စတင်ပြီး နိုင်ငံတစ်ဝှမ်း၌ စစ်တပ်က အသစ်ပြဌာန်းလိုက်သည့် ဥပဒေများဖြင့် အရေးယူ ခံရသည့် အမှုပေါင်း ၉၀ ကျော်ရှိနေပြီး မြေပြင်၌ ယခုထက် ပိုများနိုင်သည်ဟု နိုင်အဲမွန် က ပြောသည်။   ရှမ်းပြည်နယ်၊ တောင်ကြီးမြို့က ကိုနေသွေးဆိုသူမှာ Facebook တွင် ရွေးကောက်ပွဲကို ဝေဖန်ရေးသားခဲ့သည့် အတွက် ထောင်ဒဏ် ၇ နှစ် ချမှတ်ခံခဲ့ရသည်။   လူ့အခွင့်အရေး အဖွဲ့များက စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲကို အသိအမှတ် မပြုဖို့နှင့် စစ် ကော်မရှင်ကို ထောက်ခံနေသည့် တရုတ်၊ ရုရှားကဲ့သို့သော နိုင်ငံများ၏ လုပ်ရပ်မှာ စစ်ရာဇဝတ်မှုများ ဆက် ကျူးလွန်ရန် အားပေးရာ ရောက်နေသည့်အတွက် ပြင်းထန်စွာ ရှုတ်ချသည်ဟု ဆိုကြသည်။  

ရွေးကောက်ပွဲ ကြေညာပြီးနောက် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ တိုးများလာဟု ND-Burma ပြော

ရွေးကောက်ပွဲ ကြေညာပြီးနောက် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ တိုးများလာဟု ND-Burma ပြော သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  …

  • October 8, 2025
ကရင်နီ တော်လှန်ရေးတပ်များ ပေါင်းစည်းရန် KNDF ဒု-ဦးစီးချုပ် မာဝီ တိုက်တွန်း   သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်။ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။   ကရင်နီပြည်တွင်းက တော်လှန်ရေးတပ်များ အားလုံး ပေါင်းစည်းပြီး ညီညွတ်သော ကရင်နီပြည် တပ်မတော် (United Karenni State Army) ကို ဖွဲ့စည်းနိုင်ရေး အရေးကြီးသည်ဟု (KNDF) ဒု-စစ်ဦးစီးချုပ် မာဝီက တိုက် တွန်း ပြောဆိုသည်။   စစ်ကော်မရှင်တပ်ကို အနိုင်တိုက်ရန်အတွက် ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ အပါအဝင် တပ်အားလုံးပေါင်းစည်းနိုင်ရေး ပြည်သူလူထုပါ ပူးပေါင်းပါဝင်ရန် ကရင်နီ အမျိုးသားများ ကာကွယ်ရေးတပ် (KNDF) ဒု-စစ်ဦးစီးချုပ် မာဝီ တိုက်တွန်းလိုက်သည်။   ကရင်နီ အမျိုးသားများ ကာကွယ်ရေးတပ် (KNDF) ဒု-စစ်ဦးစီးချုပ် မာဝီ က “ကျနော်တို့ ပြည်နယ် စစ်ကောင်စီ ကို အနိုင်ရဖို့က နံပါတ်တစ် စည်းလုံးရမယ်။ နံပါတ်နှစ် ရှိတဲ့အရင်းအမြစ်တွေ ကို ပုံအောပြီးသုံးမှနိုင်မှာ ဖြစ်ပါ တယ်။ တစ်လ တစ်လ အခွန်ငွေ ဘဏ္ဍာငွေရရှိမှု ကရင်နီပြည်နယ်မှာ သိန်း ၇ သောင်း လောက်ရှိတယ်။ သိန်း ၄ သောင်းလောက်က ကာကွယ်ရေးဘက်မှာ အသုံးပြုတာ ဖြစ်ပါတယ်။ သိန်း ၄ သောင်းဆိုတဲ့ ပိုက်ဆံ အရေ အတွက်ဟာ ဥပမာ AK ကျည် ၄ သိန်း ဝယ်လို့ ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကျနော်တို့က အဲ့ဒီငွေတွေကို တစ်စုတစ်စည်း တည်း အသုံးမပြုဘဲနဲ့ KA က ဘယ်နှစ်ရာခိုင်နှုန်း၊ ကလလတက ဘယ်နှစ်ရာခိုင်နှုန်း၊ KNDF က ဘယ်နှစ်ရာခိုင် နှုန်းဆိုပြီး ခွဲဝေ ပြီးတော့မှ ကိုယ့်ရဲ့တပ်ဖွဲ့အရေးကို အသုံးပြုလိုက်တဲ့အခါမှာ ငွေတွေ ခေါင်းကွဲပြီးတော့မှ ဘယ် တပ်ရင်းမှ မသိမ်းနိုင်ဘဲ ဖြစ်ရပါတယ်” ဟု ပြောသည်။   စစ်ကော်မရှင်ကို တိုက်ထုတ်နိုင်ရန်အတွက် ရှိနေသည့် အရင်းအမြစ်အားလုံးကိုလည်း တစ်နေရာတည်း စုပေါင်း အသုံးပြုနိုင်ဖို့ ပြည်နယ်တစ်ခုလုံး၌ တပ်တစ်ခုတည်းဖြစ်ရေး ကရင်နီလူထုအနေဖြင့်လည်း ဝိုင်းဝန်းပေးရန် တိုက် တွန်းထားသည်။   ထိုင်းနိုင်ငံတွင် စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့က ကျင်းပခဲ့သည့် ကယားရိုးရာ အဲဒိုပေါ်မီ (ခေါ်) ဒီးကူပွဲ ၌ ဒု-စစ်ဦးစီးချုပ် မာဝီက မိန့်ခွန်းထဲထည့်သွင်း ပြောဆိုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။   ကရင်နီပြည်တွင်းက တပ်များအားလုံးကို စုစည်းပြီး ညီညွတ်သော ကရင်နီပြည် တပ်မတော် (United Karenni State Army) ကို ဖွဲ့စည်းနိုင်ဖို့ ဆက်လက် ကြိုးစား လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ဒု-စစ်ဦးစီးချုပ် မာဝီက ပြောသည်။   “ကရင်နီပြည်မှာ တပ်ပေါင်းစုံရှိတယ်။ KA၊ ကလလတ၊ ကယောနီ၊ ကြယ်ဖြူ အားလုံးရှိ တယ်။ ကျနော်တို့ ပြည်နယ်တစ်ခုလုံးမှာ တပ်တစ်ခုတည်းဖြစ်ရေး ကျနော်တို့မကြာခင်မှာ စပါတော့မယ်။ အဲ့ဒါ က United Karenni State Army ဖြစ်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ပြည်နယ်မှာရှိတဲ့ တပ်တွေ အားလုံးကို ပေါင်း စည်းပြီးတော့ တစ်သွေးတစ်သံတစ်မိန့်နဲ့ စစ်မိစ္ဆာတွေကို ကျနော်တို့ တွန်းလှန်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော် အခက်အခဲတွေ အများကြီး ကျော်ဖြတ်ရအုံးမှာပါ။”   လက်ရှိ မြေပြင် စစ်ရေးအခြေအနေမှာ ဒီးမော့ဆိုမှ ဖရူဆိုလမ်းမကြီး တစ်လျှောက် စစ်ကြောင်း ထိုးလာသည့် စစ်ကော်မရှင်တပ်နှင့် တိုက်ပွဲများ ဆက်တိုက်ဖြစ်နေသည့်အပြင် စစ်ယာဉ်တန်းကလည်း ဖရူဆိုမြို့နှင့် အမှတ် ၁၄ တန်းမြင့်လေ့ကျင့်ရေး ကျောင်းကို ရောက်လာပြီဖြစ်၍ တိုက်ပွဲများက ပိုပြင်းထန်လာတော့မည်ဟု ဆိုသည်။   တစ်လေးလုံးစစ်ဆင်ရေး မစခင်က အခြေအနေမျိုး ပြန်ရောက်နေပြီဟု ဆိုသည်။ ထို့ကြောင့် ကရင်နီပြည် ပြင်ပ ကို ရောက်နေကြသည့် လူငယ်များကိုလည်း စစ်ကော်မရှင်တပ်ကို အတူတကွ တိုက်ခိုက်ပြီး အောင်ပွဲ အတူခံဖို့ ဒု-စစ် ဦးစီးချုပ်မာဝီက ဖိတ်ခေါ်ထားသည်။   “အခုချိန်မှာ ကျနော်တို့ ဒေသမှာ အခက်အခဲ အများကြီး ကြုံနေတယ်။ ဒီဟာတွေကို မမေ့ဖို့၊ New Normal မဖြစ်သွားဖို့ အမြဲတမ်း ကျနော်တို့ရဲ့ ရင်ဘတ်ထဲမှာ ခေါင်းထဲမှာ တော်လှန်ရေး စိတ်ဓာတ်ရှိပြီးတော့မှ ဒီခရီးကို သွားနိုင်ဖို့ ကျနော်အနေနဲ့ တိုက် တွန်းလိုပါတယ်။ ဒီဘက်မှာ ရောက်နေပြီးတော့မှ New normal မဖြစ်သွား ခိုင်းစေချင်ဘူး။ New normal ဆိုတာ ကိုယ့်ရဲ့ အိမ်မှာ ဘယ်လောက်ပဲ ဗုံးကြဲနေ ဒီမှာဗုံးမကြဲတော့ ဒီမှာ အေး ဆေး နေထိုင်တတ်သွားတာမျိုးကို ပြောတာ ဖြစ်တယ်။”   ဩဂုတ်လမှ စတင်၍ စစ်တပ်က ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ်ထဲ အင်အားအလုံးအရင်းဖြင့် စစ်ကြောင်း ထိုးလာခဲ့ပြီး ဒီးမော့ဆို - ဖရူဆို - ဘောလခဲ လမ်းမကြီးတစ်လျှောက်ကို စစ်ကြောင်းထိုးနေခြင်း ဖြစ်သည်။   ထိုစစ်ကော်မရှင်တပ် စစ်ကြောင်းနှင့် ကရင်နီ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့တို့ကြား တိုက်ပွဲများ ဆက်တိုက်ဖြစ်နေသည် ဟု KNDF က စက်တင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့၌ ထုတ်ပြန်ထားသည်။   အလားတူ ကရင်နီ - ရှမ်းတောင် နယ်စပ်က မိုးဗြဲမြို့တွင်လည်း စစ်တပ်က စစ်ရေးလှုပ်ရှားနေပြီး မိုးဗြဲမြို့နှင့် မြို့ နားတဝိုက်က ကျေးရွာများရှိ ပြည်သူများကို ဖမ်းဆီးနှိပ်စက်မှုများ ကျူးလွန်လျှက်ရှိသည်။   ဖယ်ခုံမြို့နယ် တောင်စလုံးကျေးရွာတွင်လည်း ပအိုဝ်းပြည်သူစစ်ဖွဲ့ PNA နှင့် စစ်ကော်မရှင်တပ် ပူးပေါင်း စစ်ကြောင်းက စစ်ရေးလှုပ်ရှားနေပြီး လက်လွှတ်ထားရသည့် မြို့ရွာတွေကို ပြန်ရယူနိုင်ရေး အပြင်းအထန် ထိုးစစ်ဆင်လျှက် ရှိသည်။ 
Photo - Maui Karenni Sit-Thi 

ကရင်နီ တော်လှန်ရေးတပ်များ ပေါင်းစည်းရန် KNDF ဒု-ဦးစီးချုပ် မာဝီ တိုက်တွန်း 

ကရင်နီ တော်လှန်ရေးတပ်များ ပေါင်းစည်းရန် KNDF ဒု-ဦးစီးချုပ် မာဝီ တိုက်တွန်း သတင်းနှင့် မီဒီယာ ကွန်ရက်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ်။ အောက်တိုဘာလ ၈ ရက်။  ကရင်နီပြည…

  • October 8, 2025
×Close